Robusta Việt cần thoát vai “làm nền”, khẳng định thương hiệu trên thị trường quốc tế
VVân Nguyễn
Chọn cỡ chữ
Dù kim ngạch xuất khẩu cao, cà phê Robusta Việt Nam vẫn chủ yếu được biết đến như nguồn nguyên liệu cho các nhà rang xay quốc tế. Để thoát vai “làm nền”, ngành cà phê cần thu hẹp khoảng trống về thương hiệu, nâng cao giá trị chế biến và tăng cường liên kết trong chuỗi cung ứng…
Robusta Việt Nam cần chuyển từ xuất khẩu nguyên liệu sang gia tăng giá trị và phát triển thương hiệu riêng. Ảnh: BTC.
Ngày
9/10/2026, Báo Điện tử Tuổi Trẻ phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức
hội thảo “Để Robusta Việt thoát vai làm nền, khẳng định thương hiệu riêng”.
Tại
hội thảo, ông Trần Minh Thắng, Trưởng Phòng Chính sách xúc tiến thương mại, Cục
Xúc tiến thương mại, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, dẫn chứng cứ 5 hạt cà phê Robusta được sản xuất trên thế giới thì có khoảng
2 hạt đến từ Việt Nam.
“Thế
nhưng khi hỏi người tiêu dùng đang uống cà phê nước nào, rất ít người nhắc đến
Việt Nam, dù hạt cà phê trong ly của họ có thể được trồng tại Tây Nguyên. Phần
lớn cà phê Việt xuất khẩu vẫn được sử dụng làm nguyên liệu cho các hãng rang
xay quốc tế. Khi đến tay người tiêu dùng, sản phẩm thường mang thương hiệu của
nhà chế biến hoặc phân phối, còn xuất xứ Việt Nam ít được nhắc đến. Mặc khác,
tăng trưởng giá trị xuất khẩu vẫn chịu tác động đáng kể từ giá cà phê thế giới”,
ông Thắng trăn trở.
BA
“KHOẢNG TRỐNG” TRONG ĐỊNH VỊ ROBUSTA VIỆT NAM
Robusta
Việt đang đứng trước một nghịch lý khác là chiếm thị phần lớn trên thế giới
nhưng dấu ấn thương hiệu vẫn khá mờ nhạt. Theo ông Thắng, Robusta Việt đang
đối mặt với ba “khoảng trống” lớn.
Thứ
nhất: Về giá trị thương mại và thương hiệu. Tại nhiều thị trường
quốc tế, cà phê Việt Nam vẫn chủ yếu được nhận diện như nguồn nguyên liệu cho
các nhà rang xay, trong khi người tiêu dùng cuối cùng chưa nhận biết rõ nguồn gốc
sản phẩm.
Thứ
hai: Giữa vị thế quốc gia cung ứng và khả năng tạo ra giá trị.
Giá trị gia tăng từ chế biến, xây dựng thương hiệu và phân phối phần lớn có thể
thuộc về các doanh nghiệp hoạt động ở những khâu sau của chuỗi cung ứng.
Thứ
ba: Trong cách giới thiệu và định vị Robusta Việt Nam. Sản phẩm
thường được quảng bá bằng những đặc tính kỹ thuật như hàm lượng caffeine cao,
thể chất đậm và khả năng tạo lớp crema (lớp kem, bột kem) tốt, thay vì nhấn mạnh trải nghiệm và
giá trị đối với người tiêu dùng.
Ông Trần Minh Thắng - Trưởng phòng Chính sách xúc tiến thương mại (Cục Xúc tiến thương mại). Ảnh: Quang Định.
"Để nâng cao vị thế Robusta Việt Nam, cần thu hẹp những khoảng trống này thông qua gia tăng giá trị thương mại và thương hiệu, nâng cao năng lực chế biến trong nước, đồng thời xây dựng định vị sản phẩm rõ ràng, giúp người tiêu dùng nhận biết và ghi nhớ chất lượng, nguồn gốc cũng như giá trị khác biệt của cà phê Việt Nam".
Lý
giải nguyên nhân, ông Thắng cho rằng Robusta lâu nay chủ yếu được giao dịch dựa
trên giá cả, sản lượng và tính ổn định của nguồn cung. Trong khi đó, Arabica đã
xây dựng hệ thống nhận diện chất lượng dựa trên vùng trồng, giống, phương pháp
canh tác, chế biến và hương vị.
Bên
cạnh đó, hoạt động sản xuất cà phê Việt Nam còn gắn với các hộ nông dân và cơ sở
có quy mô khác nhau, gây khó khăn cho việc bảo đảm chất lượng đồng đều, truy xuất
nguồn gốc và chế biến sâu. Mỗi địa phương, doanh nghiệp cũng có cách quảng bá
riêng, trong khi chưa hình thành định vị thống nhất cho Robusta trên
thị trường quốc tế.
GIA
TĂNG GIÁ TRỊ TỪ VÙNG NGUYÊN LIỆU ĐẾN THỊ TRƯỜNG TIÊU DÙNG
Dưới
góc độ doanh nghiệp, ông Trần Mạnh Hào, thành viên HĐQT Golden Coffee, Tổng
giám đốc SK Connect, cho biết Việt Nam đã tạo dựng được sức mạnh đáng kể về sản
lượng Robusta. Tuy nhiên, mô hình tăng trưởng chủ yếu dựa vào sản lượng cũng
đang bộc lộ giới hạn. Khi diện tích trồng khó mở rộng, động lực tăng trưởng mới
cần bắt đầu từ việc nâng cao giá trị trên mỗi đơn vị sản phẩm.
Phân
tích sâu hơn, ông Hào đưa ra phép tính với quy mô xuất khẩu khoảng 1,5 triệu tấn
cà phê mỗi năm, nếu giá bán bình quân tăng thêm 0,5 USD/kg, ngành cà phê Việt
Nam có thể thu thêm khoảng 750 triệu USD. Giá trị tăng thêm này không nhất thiết phải đến từ những nhà máy chế
biến quy mô lớn, mà có thể bắt đầu ngay tại vùng nguyên liệu. Việc thu hoạch
đúng độ chín, cải thiện kỹ thuật sơ chế, phân loại chất lượng và đáp ứng tiêu
chuẩn của từng nhóm khách hàng đã có thể giúp cà phê nhân xanh đạt giá bán tốt
hơn.
“Nâng cao chất lượng nguyên liệu mới chỉ là bước đầu. Để giữ lại nhiều
giá trị hơn, ngành cà phê cần được phát triển như một hệ sinh thái hoàn chỉnh,
từ vùng trồng, sơ chế, chế biến sâu đến logistics, thương mại, tài chính và hệ
thống phân phối”, ông Hào nhấn mạnh.
Hiện nay, Việt Nam có thế mạnh về sản xuất nguyên liệu nhưng còn nhiều dư địa ở các khâu
chế biến sâu, phát triển sản phẩm và tiếp cận người tiêu dùng cuối cùng. Thay
vì chủ yếu xuất khẩu cà phê nhân xanh cho các nhà rang xay quốc tế, doanh nghiệp
Việt Nam có thể mở rộng sang cà phê rang xay, cà phê hòa tan, đồ uống pha sẵn
hoặc sản xuất sản phẩm mang thương hiệu riêng cho các đối tác nước ngoài.
Các diễn giả trong phiên thảo luận "Làm gì để Robusta Việt khẳng định thương hiệu riêng" trong khuôn khổ hội thảo. Ảnh: Quang Định.
Theo ông Thái Như Hiệp, Phó Chủ tịch Hiệp hội Cà phê - Cacao Việt Nam
(VICOFA), ngành cà phê Việt Nam cần tăng cường liên kết giữa các chủ
thể trong chuỗi giá trị, từ nông dân, đại lý, doanh nghiệp thu mua, nhà chế biến,
nhà xuất khẩu đến các nhà giao dịch và doanh nghiệp FDI. Đây là điều kiện quan
trọng để xây dựng hệ sinh thái ngành hàng bền vững, thay vì để các doanh nghiệp
hoạt động riêng lẻ.
Khẳng định không một doanh nghiệp nào có thể tự mình xây dựng thương hiệu cà phê
Việt Nam trên thị trường quốc tế, ông Hiệp đề nghị các bên cần hợp tác để xây dựng tiêu
chuẩn chung, nâng cao chất lượng sản phẩm và khẳng định giá trị cà phê Việt
Nam.
“Việt
Nam có lợi thế lớn về sản lượng Robusta, nhưng cần chuyển từ tư duy chủ yếu xuất
khẩu nguyên liệu sang nâng cao giá trị sản phẩm. Muốn thực hiện điều này, ngành
cà phê phải xây dựng vùng nguyên liệu đủ mạnh, liên kết chặt chẽ với nông dân
và hình thành chuỗi cung ứng có khả năng đáp ứng yêu cầu của thị trường”, ông
Hiệp nhấn mạnh.
Trong
bối cảnh các quy định và tiêu chuẩn quốc tế ngày càng khắt khe, người mua không
chỉ quan tâm đến chất lượng cà phê mà còn yêu cầu thông tin minh bạch về nguồn
gốc, người trồng, đơn vị chế biến và doanh nghiệp xuất khẩu. Điều này đòi hỏi
doanh nghiệp chủ động xây dựng chuỗi cung ứng có khả năng truy xuất nguồn gốc,
đáp ứng tiêu chuẩn của từng thị trường.
Việc xây dựng thương hiệu quốc gia không thể là nỗ lực của riêng một doanh nghiệp hay tổ chức mà cần sự đồng hành của toàn ngành, từ người nông dân đến doanh nghiệp và cơ quan quản lý.
Trước nhu cầu vốn đầu tư cho nguồn và lưới điện giai đoạn 2026 – 2030 lên tới 136,3 tỷ USD, việc tổ chức GEEC 2027 tại Hà Nội mang ý nghĩa chiến lược. Đây là nền tảng thiết thực giúp thu hút FDI, tiếp cận công nghệ, kết nối đối tác quốc tế, bảo đảm an ninh năng lượng và khẳng định vị thế Việt Nam…
Dù hiện diện tại 172 thị trường, ngành bao bì Việt Nam vẫn khai thác rất khiêm tốn. Doanh nghiệp đang đối mặt ba rào cản lớn về quy định nhập khẩu, tiêu chuẩn nhà mua hàng và năng lực chứng minh sự phù hợp, đòi hỏi hỗ trợ bài bản hơn...
Việc sáu quốc gia thống nhất chia sẻ thông tin thời gian thực tại 24 trạm thủy văn trọng điểm được kỳ vọng tạo bước tiến mới trong phối hợp quản lý nguồn nước, dự báo thiên tai và ứng phó với biến đổi khí hậu trên lưu vực Mekong - Lan Thương...
Chuỗi triển lãm Lifestyle 2026 sẽ giúp nhà sản xuất tìm kiếm đối tác phân phối, thương hiệu tiếp cận khách hàng mới, nhà mua hàng khám phá nguồn cung và người tiêu dùng trực tiếp trải nghiệm sản phẩm…
Việc Bộ Công Thương chính thức ban hành Thông tư quy định tiêu chí phân loại, phân hạng trung tâm logistics, đã đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong công tác quản lý nhà nước, chấm dứt tình trạng phát triển tự phát, đồng thời đặt ra chuẩn mực về chuyển đổi số và chuyển đổi xanh cho toàn ngành...
Lãnh đạo Bộ Xây dựng xác nhận, Luật Nhà ở (sửa đổi) được chỉnh lý, bổ sung nhằm bảo đảm người thu nhập thấp có khả năng tiếp
cận được nhà ở thông qua việc thể chế hóa rõ nhóm các đối tượng được hưởng chính sách về nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân; quy định cụ thể các điều kiện về nhà ở, thu nhập và thứ tự ưu tiên xét duyệt đối với từng loại hình chính sách.
Theo Thủ tướng Chính phủ, sẽ áp dụng những cơ chế khuyến khích mạnh để các doanh nghiệp nước ngoài cam kết chuyển giao công nghệ; tăng cường sử dụng nhà cung ứng là các doanh nghiệp Việt Nam; tăng cường đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho các doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng của Việt Nam.
Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI dự kiến kéo dài 28 ngày bắt đầu từ 17/10/2026. Kỳ họp với khối lượng công việc lớn, dự kiến xem xét, thông qua 43 luật, nghị quyết quy phạm pháp luật và quyết định...
Yêu cầu cốt lõi mà Nghị quyết 20 đặt ra là phải biến nước ta từ một quốc gia có biển thành một quốc gia biển mạnh, với kinh tế biển phát triển hiện đại, có năng lực cạnh tranh cao, đồng thời giữ vững...
Nhìn lại di sản và thành tựu của Thời báo Kinh tế Việt Nam - Tạp chí Kinh tế Việt Nam trong 35 năm qua, giá trị lớn nhất không chỉ đo bằng lượng thông tin phục vụ bạn đọc hàng ngày, hàng giờ, cũng...
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên...