Thanh toán vốn đầu tư công thấp hơn cùng kỳ 35.000 tỷ đồng, áp lực giải ngân lớn dần
Ánh Tuyết
13/08/2024, 07:00
Tốc độ giải ngân vốn đầu tư công đang có dấu hiệu chậm lại khi tỷ lệ thanh toán 7 tháng năm 2024 ước đạt 232.000 tỷ đồng, thấp hơn cùng kỳ khoảng 3% về tỷ lệ và 35.000 tỷ đồng về con số tuyệt đối. Điều này đặt ra áp lực lớn và đòi hỏi các bộ, ngành, địa phương tăng tốc hơn nữa để kéo gần mục tiêu đề ra là giải ngân tối thiểu 95%...
Nhiều dự án thành phần cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2 giải ngân ở mức cao như: Bãi Vọt - Hàm Nghi (78,3%); Vũng Áng - Bùng (76%)...
Điểm lại tình hình thực hiện các dự án trọng điểm trên toàn quốc, báo cáo về tình hình thanh toán vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước tháng 6, ước thực hiện 7 tháng kế hoạch năm 2024 do Bộ Tài chính công bố cho thấy tổng số vốn giải ngân của các dự án quan trọng quốc gia ngành giao thông vận tải đến hết tháng 6/2024 là 28.836,5 tỷ đồng, đạt tỷ lệ 30,4% kế hoạch năm 2024 được giao (94.724,7 tỷ đồng).
Trong đó, vốn ngân sách trung ương là 26.737,1 tỷ đồng, đạt 36,8%; vốn ngân sách địa phương là 2.099,4 tỷ đồng, đạt 16,2%. Như vậy, kết quả giải ngân các dự án quan trọng quốc gia cao hơn tỷ lệ giải ngân bình quân chung của cả nước 6 tháng năm 2024 (28,15%).
NHIỀU DỰ ÁN GIẢI NGÂN ĐẾN 80%
Một số dự án có tỷ lệ giải ngân tốt, cao hơn mức trung bình chung cả nước như: cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021-2025 (46,8%); cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng giai đoạn 1 (41,9%).
Thông tin từ cuộc họp kiểm điểm tiến độ các dự án cao tốc do Bộ Giao thông vận tải làm cơ quan chủ quản cuối tháng 7/2024 cho thấy cao tốc Bắc - Nam giai đoạn 2 đang bám sát tiến độ.
Ngoài hai đoạn tuyến khu vực Đồng bằng sông Cửu Long là Cần Thơ - Hậu Giang, Hậu Giang - Cà Mau và một đoạn tuyến khu vực Nam Trung Bộ (Quảng Ngãi - Hoài Nhơn), các dự án thành phần khác cơ bản sẽ được hoàn thành từ 30/4 - 30/9/2025. Tư lệnh ngành nhiều lần nhấn mạnh Bộ Giao thông vận tải không hạn chế khối lượng đăng ký, ban quản lý dự án nào có nhu cầu vốn cần trình vụ chuyên môn báo cáo lãnh đạo Bộ để được điều chuyển vốn ngay.
Trong tổng số vốn trên 30.000 tỷ đồng được bố trí trong năm 2024, tính đến hết tháng 6/2024, toàn dự án giải ngân trên 14.091 tỷ đồng, đạt 46,8% kế hoạch. Trong đó, nhiều dự án thành phần đạt tỷ lệ giải ngân cao như: Bãi Vọt - Hàm Nghi (78,3%); Vũng Áng - Bùng (76%); Vạn Ninh - Cam Lộ (71,6%)...
Dự án Bãi Vọt - Hàm Nghi qua địa bàn tỉnh Hà Tĩnh có tổng chiều dài 35,28km do liên danh Tổng công ty Xuất nhập khẩu và xây dựng Việt Nam (Vinaconex) và Tổng công ty 319 - Bộ Quốc phòng tăng tốc thi công ngay sau khi nhận hiệu lệnh khởi công đồng loạt 12 dự án thành phần đầu năm 2023 từ người đứng đầu Chính phủ. Dẫn đấu tiến độ nhưng trên công trường dự án, các kỹ sư, công nhân vẫn miệt mài thi công xuyên đêm, phấn đấu hoàn thành toàn tuyến vào cuối tháng 6/2025, trước 3 tháng so với hợp đồng.
Ước giải ngân vốn đầu tư công tính đến cuối tháng 7/2024 của Bộ Giao thông vận tải ở mức cao, đạt 50,83% và nằm trong 11/44 bộ, cơ quan trung ương có tỷ lệ ước giải ngân cao hơn bình quân chung gồm: Đài Truyền hình Việt Nam (100%), Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (53,95%), Bộ Xây dựng (47,91%)…
Chia sẻ với báo giới, Thứ trưởng Bộ Giao thông vận tải Nguyễn Danh Huy cho rằng con số về giải ngân là kết quả và nỗ lực thực tế từ việc đẩy nhanh tiến độ các dự án thi công ngoài hiện trường. Công tác giải ngân hiện được tạo thuận lợi, Kho bạc Nhà nước giải ngân cả thứ 7, chủ nhật song vẫn đảm bảo kiểm soát chặt chẽ, không đủ thủ tục, hồ sơ không thể giải ngân.
Báo cáo của Bộ Tài chính cũng cho thấy 38/63 địa phương có tỷ lệ ước giải ngân đạt trên mức bình quân chung của cả nước như: Thanh Hóa (58,45%), Hòa Bình (56,79%), Long An (52,22%)…
Vốn thuộc Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế cũng có tỷ lệ giải ngân cao, đạt 76,46% kế hoạch. Đặc biệt, vốn bộ, cơ quan trung ương quản lý có tỷ lệ giải ngân trong 7 tháng năm 2024 đạt 99,58%; riêng Bộ Công an và Bộ Giao thông vận tải đạt tỷ lệ giải ngân là 100%.
KHÓ KHĂN, VƯỚNG MẮC KÉO LÙI GIẢI NGÂN
Tuy nhiên, theo Bộ Tài chính, vẫn tồn tại một số dự án giao thông trọng điểm được giao kế hoạch vốn 2024 rất lớn nhưng tỷ lệ giải ngân còn thấp như: dự án Đường vành đai 4 - Vùng Thủ đô Hà Nội (được giao 9.805 tỷ đồng, tỷ lệ giải ngân đạt 13,5%); dự án Đường vành đai 3 - TP.HCM (được giao 21.490,2 tỷ đồng, tỷ lệ giải ngân đạt 13,4%). Nếu tình hình không được cải thiện sẽ ảnh hưởng đến tỷ lệ giải ngân chung của các dự án trọng điểm cũng như tỷ lệ giải ngân chung của cả nước.
Cũng theo Bộ Tài chính, có đến 33/44 bộ, cơ quan trung ương và 25/63 địa phương giải ngân thấp hơn bình quân chung của cả nước.
Đặc biệt, có một số bộ, cơ quan trung ương giải ngân rất thấp hoặc có tỷ lệ giải ngân 0% như: Liên minh Hợp tác xã Việt Nam, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam do chưa phân bổ kế hoạch vốn. Một số đơn vị giải ngân rất thấp như Ủy ban Dân tộc (1,12%), Đại học Quốc gia Hồ Chí Minh (1,43%), Đại học Quốc gia Hà Nội (2,96%).
Một số địa phương có tỷ lệ giải ngân dưới 20% như: TP.HCM (14,31%), Phú Yên (16,27%), Bắc Ninh (16,08%), Hải Dương (18,36%).
Việc một số địa phương có kế hoạch giao lớn nhưng tỷ lệ giải ngân không cao nên ảnh hưởng rất lớn đến tỷ lệ giải ngân chung của cả nước, chẳng hạn TP.HCM được giao 79.263,78 tỷ đồng, chiếm 11,8% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao cả nước; TP. Hà Nội được giao 81.033 tỷ đồng, chiếm 12,1% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao.
Bên cạnh đó, nhiều bộ, ngành, địa phương chưa phân bổ chi tiết cho các dự án nên không thể giải ngân. Các vướng mắc của dự án trọng điểm giao thông vẫn chưa thể tháo gỡ triệt để...
Ngoài ra, còn nhiều khó khăn, vướng mắc ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân vốn đầu tư công chủ yếu vẫn là các vướng mắc liên quan đến cơ chế chính sách trong Luật Đầu tư công, Luật Quy hoạch, Luật Đất đai, Luật Đấu thầu...
Do còn nhiều vướng mắc và nhiều bộ, ngành, địa phương giải ngân chậm nên kéo lùi tỷ lệ giải ngân cả nước.
Báo cáo của Bộ Tài chính cho thấy ước thanh toán từ đầu năm đến ngày 31/7/2024 là 244.903,1 tỷ đồng, đạt 31,61% tổng kế hoạch. Trong đó, ước thanh toán giải ngân vốn kế hoạch các năm trước kéo dài sang năm 2024 từ đầu năm đến ngày 31/7/2024 là 12.811,7 tỷ đồng, đạt 23,54% kế hoạch.
Về giải ngân vốn kế hoạch năm 2024, ước thanh toán từ đầu năm đến ngày 31/7/2024 là 232.091,4 tỷ đồng, đạt 32,22% tổng kế hoạch, đạt 34,68% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, thấp hơn cùng kỳ năm 2023 (đạt 35,49% tổng kế hoạch và đạt 37,85% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao).
Đáng nói, đến hết tháng 7/2024 vẫn còn 19/44 bộ, cơ quan trung ương và 28/63 địa phương chưa phân bổ hoặc phân bổ chưa hết kế hoạch vốn đã được Thủ tướng Chính phủ giao, với tổng số vốn chưa phân bổ chi tiết là 21.115,6 tỷ đồng, chiếm 3,16% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao.
KHẨN TRƯƠNG GỠ VƯỚNG
Nhằm nâng cao năng lực hấp thụ vốn vào nền kinh tế, phấn đấu tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công năm 2024 đạt trên 95% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, tạo tiền đề thuận lợi hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội năm 2024 và phấn đấu đến hết năm 2025 hoàn thành ít nhất 3.000 km đường bộ cao tốc, người đứng đầu Chính phủ yêu cầu các bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác ở trung ương, chủ tịch ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tập trung triển khai thực hiện nghiêm túc các quan điểm, định hướng, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm...
Nội dung bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 33-2024 phát hành ngày 12/08/2024. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:
Tổng Bí thư Tô Lâm: Đường sắt kết nối Việt Nam - Trung Quốc là một đột phá chiến lược trong hợp tác kinh tế song phương
Ngày 19/3, tại Ga Đồng Đăng (Lạng Sơn), Tổng Bí thư Tô Lâm chủ trì buổi làm việc với các bộ, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương về tình hình triển khai hợp tác đường sắt Việt Nam – Trung Quốc. Tham dự có Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cùng lãnh đạo nhiều bộ, ngành Trung ương...
Tăng trưởng kinh tế năm 2025 và kỳ vọng cho 2026
Tăng trưởng nhanh là “đỉnh” thứ nhất trong “ngũ giác” mục tiêu (tăng trưởng nhanh, lạm phát thiếp, cán cân thanh toán có số dư, tỷ lệ thất nghiệp và và tỷ lệ nghèo thấp, môi trường được bảo vệ và cải thiện). Đồng thời, tăng trưởng nhanh là nội dung thứ nhất và quan trọng nhất của kỷ nguyên mới – Kỷ nguyên Vươn mình của dân tộc.
GDP bình quân đầu người năm 2025: Dấu mốc quan trọng GDP
GDP bình quân đầu người là một chỉ tiêu quan trọng trong Hệ thống chỉ tiêu thống kê quốc gia cũng như trong Hệ thống mục tiêu kế hoạch của Nhà nước. Chỉ tiêu này trong những năm từ trước năm 2025 đã có những dấu mốc đáng chú ý và trong năm 2025 là dấu mốc rất quan trọng.
Nhìn từ GDP sử dụng trong nước: Cần kích cầu hơn nữa
Từ khuyến cáo trên có hai câu hỏi được đặt ra: tại sao và làm thế nào đối với từng khoản sử dụng GDP trong nước.
Đón đọc Kinh tế Việt Nam & Thế giới 2025-2026
Mời quý độc giả đón đọc ấn phẩm Kinh tế Việt Nam & Thế giới 2025-2026 phát hành tháng 03/2026. Ấn phẩm sẽ mang tới cho độc giả một bức tranh đa chiều về kinh tế Việt Nam và thế giới trong năm 2025 và triển vọng trong năm 2026...
Với phương châm Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược để chúng ta vững bước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 khi Đảng ta tròn 100 năm thành lập (1930 - 2030); hiện thực hoá tầm nhìn phát triển đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 - 2045).
Tổng số đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI trong cả nước là 182. Số đơn vị bầu cử, danh sách các đơn vị bầu cử và số lượng đại biểu Quốc hội được bầu ở mỗi đơn vị bầu cử của các tỉnh, thành phố được ấn định...
VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên VnEconomy.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là generative AI, phát triển mạnh mẽ, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tiên phong ứng dụng công nghê để mang đến trải nghiệm thông tin đột phá với chatbot AI Askonomy...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính: