Dự báo lợi nhuận sau thuế của các doanh nghiệp trên HoSE trong quý IV/2026 tăng khoảng 24% so với cùng kỳ. Hai động lực tăng trưởng đáng chú ý là nhóm doanh nghiệp phi tài chính và bảo hiểm...

Thị trường đã gần đi qua mùa công bố kết quả kinh doanh quý 3/2026. Tổng doanh thu của các doanh nghiệp trên HoSE được thống kê tăng 33% so với cùng kỳ, trong khi lợi nhuận sau thuế tăng 50,1%. Biên lợi nhuận sau thuế đạt 13,93%, cải thiện đáng kể so với cùng kỳ năm trước. Kết quả này cho thấy khả năng sinh lời của doanh nghiệp đã phục hồi, dù môi trường kinh doanh vẫn chịu sức ép từ chi phí vốn cao và những bất định của kinh tế toàn cầu.

Mặc dù tăng trưởng chung khả quan, kết quả kinh doanh giữa các nhóm ngành có sự phân hóa. Ngân hàng tiếp tục là một trong những nhóm duy trì nền tảng lợi nhuận tương đối ổn định. Bất động sản ghi nhận kết quả tích cực trong nhiều quý liên tiếp, song mức đóng góp tập trung đáng kể ở một số doanh nghiệp lớn, đặc biệt là VHM.

Nhóm thép và bán lẻ được hỗ trợ bởi diễn biến kinh doanh và dòng tiền, trong khi công nghệ, hóa chất và chứng khoán chịu áp lực nhất định. Riêng trong tháng 10, nhóm công nghệ giảm 7,5%, hóa chất và chứng khoán cùng giảm 4,7%.

Ở nhóm chứng khoán, lợi nhuận sau thuế quý III/2026 giảm 42,9% so với cùng kỳ và 30,4% so với quý trước, xuống còn 8.600 tỷ đồng, dù doanh thu hoạt động duy trì ở mức 35.100 tỷ đồng. Biên lợi nhuận sau thuế thu hẹp còn 24%, thấp nhất trong bảy quý.

Nguyên nhân chủ yếu đến từ sự suy giảm của hoạt động tự doanh và môi giới trong bối cảnh thanh khoản thị trường thấp, diễn biến chỉ số kém tích cực. Ngược lại, mảng cho vay và ngân hàng đầu tư vẫn tăng trưởng, góp phần bù đắp một phần suy giảm từ các hoạt động kinh doanh khác.

Về triển vọng trong thời gian tới, Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) đưa ra dự báo lợi nhuận sau thuế của các doanh nghiệp trên HoSE trong quý IV/2026 tăng khoảng 24% so với cùng kỳ. Hai động lực tăng trưởng đáng chú ý là nhóm doanh nghiệp phi tài chính và bảo hiểm, trong khi ngành ngân hàng được kỳ vọng tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định ở mức cao.

Đối với bất động sản, kết quả kinh doanh được dự báo vẫn khả quan, nối tiếp chuỗi tăng trưởng trong bốn quý liên tiếp. Tuy nhiên, do mức nền so sánh quý IV/2025 cao, tốc độ tăng trưởng lợi nhuận toàn ngành có thể chậm lại. Đáng chú ý, lợi nhuận của nhóm này hiện vẫn phụ thuộc đáng kể vào đóng góp từ VHM.

Nhóm hàng tiêu dùng và bán lẻ được kỳ vọng tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt tăng trưởng lợi nhuận trong quý cuối năm. Động lực chủ yếu đến từ khả năng duy trì mặt bằng giá bán cao, trong khi nền so sánh cùng kỳ ở mức thấp. Dù biên lợi nhuận của ngành có thể đã đạt đỉnh trong quý II–III/2026, triển vọng tăng trưởng vẫn được hỗ trợ bởi yếu tố giá nhiều hơn sản lượng.

Trong khi đó, nhóm tiện ích công cộng, đặc biệt là các doanh nghiệp nhiệt điện, được dự báo tiếp tục ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận cao. Triển vọng này đến từ sản lượng điện phát tăng, tỷ lệ sản lượng điện hợp đồng duy trì ở mức cao so với sản lượng thực phát và giá bán trên thị trường phát điện cạnh tranh tiếp tục thuận lợi.

Ngành dầu khí, trong đó chủ yếu là nhóm thượng và trung nguồn, gây thất vọng trong quý 3/2026 khi lợi nhuận thấp hơn ước tính – chủ yếu do phát sinh chi phí lớn. Các chi phí này mang yếu tố một lần hơn là kéo dài. Bên cạnh đó, khối lượng công việc lớn và cước phí duy trì mặt bằng cao sẽ là động lực cho tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận của Q4.

Nhìn lại thị trường chứng khoán ba tháng qua, VN-Index chịu ba lực đối nghịch: Tăng trưởng nội địa rất mạnh đi kèm với chi phí vốn trong nước và toàn cầu tăng. Về dòng tiền, dòng vốn ngoại vẫn rút ròng mặc dù Thị trường chứng khoán Việt Nam đã chính thức gia nhập nhóm thị trường mới nổi thứ cấp của FTSE từ 21/9/2026.

Về phía Mỹ, Fed đã nâng lãi suất 25 điểm cơ bản trong tháng 9 và giữ nguyên ở mức 3,75–4,00% tại cuộc họp 28/10. Trong nước, GDP quý III tăng 9,95% và 9 tháng tăng 9,01%. CPI tháng 10 tăng 5,09% so với cùng kỳ và tiếp tục duy trì trên ngưỡng 4,5% cho thấy áp lực lạm phát vẫn đang hiện hữu, và có thể ảnh hưởng lên các chính sách tiền tệ nếu xu hướng tăng không được kiềm chế.

Kết phiên 30/10, VN-Index đóng cửa 1.741,62 điểm, HNX-Index 252,74 điểm, UPCoM-Index 123,73 điểm. So với cuối tháng 7, VN-Index gần như đi ngang (+0,3% từ 1.736 điểm), HNX-Index giảm khoảng 6,8% (từ 271 điểm) và UPCoM-Index giảm khoảng 2,3% (từ 126,6 điểm).

Thanh khoản liên tục thu hẹp. Giá trị khớp lệnh bình quân HoSE tháng 10 đạt 12.380 tỷ đồng/phiên, mức thấp nhất từ đầu năm 2025. Nhà đầu tư nước ngoái duy trì trạng thái bán ròng trong ba tháng liên tiếp với cường độ bán ngày càng cao (khoảng 1.603 tỷ đồng tháng 8, lên 4.829 tỷ trong tháng 9 và hơn 24.000 tỷ đồng trong tháng 10). Lực đỡ chủ yếu là nhà đầu tư cá nhân trong nước và nguồn vốn từ dư nợ ký quỹ.

Dư nợ ký quỹ toàn thị trường giảm còn khoảng 410.000 tỷ đồng ở cuối Quý III (giảm 7% so với đỉnh Quý II trước đó), đây là Quý giảm đầu tiên kể từ Quý II/2025 đi chung với nhịp điều chỉnh giảm của VN-Index -song với đó tỷ lệ dự nợ margin/ vốn hóa cổ phiếu tự do cũng đã giảm về khoảng 9,2% cho thấy vị thế vay đã hạ nhiệt và nhà đầu tư có xu hướng thận trọng hơn trong giai đoạn thị trường có nhiều biến động.

Trong xu hướng sắp tới, khi dư nợ ký quỹ tăng trở lại trong khi thanh khoản chưa cải thiện, đây có thể là tín hiệu thận trọng vì nhu cầu vay mới chưa đi cùng dòng tiền trên thị trường.

Tổng thể, thị trường đang ở giai đoạn “lợi nhuận tốt nhưng dòng tiền yếu”: VN-Index đi ngang 3 tháng quanh 1.740 điểm dù Lợi nhuận sau thuế của khối VN-Index tăng 50% - nguyên nhân chủ yếu là do chi phí vốn toàn cầu cao.

Về hỗ trợ thị trường, các yếu tố bao gồm: tăng trưởng kinh tế tích cực, triển vọng nâng hạng thị trường FTSE, chủ trương giảm lãi suất và mức định giá VN-Index ở vùng tương đối hấp dẫn. Ở chiều ngược lại, việc thanh khoản thấp đi kèm dư nợ ký quỹ cao cùng với sự phân hóa trong tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp và các rủi ro địa chính trị phức tạp vẫn là những yếu tố cần theo dõi.