Năm 2026, nhu cầu vật liệu xây dựng phục vụ các công trình đầu tư công và phát triển kinh tế – xã hội trên địa bàn Thanh Hoá ở mức rất lớn. Trong khi đó, khả năng đáp ứng từ các mỏ đang khai thác, đặc biệt là đất san lấp và cát xây dựng, mới chỉ đáp ứng một phần nhu cầu, đặt ra yêu cầu sớm có giải pháp bổ sung nguồn cung...

Theo báo cáo của Sở Xây dựng Thanh Hóa, trong năm 2026, nhu cầu đất san lấp của các công trình sử dụng vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn toàn tỉnh ước khoảng 18,24 triệu m3, trong khi nhu cầu đất san lấp toàn tỉnh lên tới khoảng 58,59 triệu m3.

Đối với cát xây dựng, nhu cầu của các công trình sử dụng vốn ngân sách nhà nước khoảng 4,8 triệu m3, nhu cầu toàn tỉnh khoảng 8,146 triệu m3. Nhu cầu đá xây dựng của các công trình vốn ngân sách nhà nước khoảng 4,3 triệu m3, nhu cầu toàn tỉnh khoảng 10,51 triệu m3.

Trong bối cảnh hàng loạt dự án hạ tầng, chỉnh trang đô thị và các công trình đầu tư công đang được triển khai đồng loạt, việc bảo đảm đủ nguồn vật liệu xây dựng có ý nghĩa quan trọng đối với tiến độ và hiệu quả đầu tư.

Tính đến ngày 22/01/2026, trên địa bàn Thanh Hóa có 34 mỏ đất san lấp đang hoạt động, với tổng trữ lượng khoảng 46 triệu m3. Tổng công suất khai thác đạt khoảng 10,5 triệu m3/năm.

Với năng lực hiện tại, nguồn cung đất san lấp mới chỉ đáp ứng được khoảng 57,5% nhu cầu của các dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước và khoảng 18% nhu cầu đất san lấp trên toàn tỉnh trong năm 2026.

Trước thực tế đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường đang báo cáo UBND tỉnh Thanh Hóa xem xét nâng công suất khai thác của 4 mỏ đất san lấp, với tổng khối lượng tăng thêm khoảng 1 triệu m3. Đồng thời, đơn vị này cũng trình UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt 6 khu vực mỏ đưa vào danh mục các khu vực không đấu giá quyền khai thác khoáng sản, để áp dụng cơ chế cấp phép khai thác theo Nghị quyết số 66.4/2025/NQ-CP của Chính phủ, qua đó bổ sung thêm nguồn cung đất san lấp cho các công trình.

Đối với cát xây dựng, tình hình cung ứng được đánh giá là còn nhiều khó khăn. Hiện nay, toàn tỉnh có 7 mỏ cát đang hoạt động và 1 mỏ dự kiến đi vào hoạt động trong tháng 01/2026, với tổng trữ lượng khoảng 5,99 triệu m3. Tổng công suất khai thác đạt khoảng 0,295 triệu m3/năm.

Với mức công suất này, nguồn cung cát xây dựng mới chỉ đáp ứng được khoảng 6,15% nhu cầu của các dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước và khoảng 3,6% nhu cầu cát xây dựng trên toàn tỉnh trong năm 2026. Tỷ lệ đáp ứng thấp cho thấy nguy cơ thiếu hụt cát xây dựng là hiện hữu, nhất là khi nhiều dự án hạ tầng lớn cùng triển khai trong cùng thời điểm.

Để từng bước tháo gỡ khó khăn, Sở Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục rà soát, báo cáo UBND tỉnh Thanh Hóa kế hoạch đấu giá quyền khai thác đối với 3 điểm mỏ cát, với tổng trữ lượng khoảng 55 nghìn m3. Bên cạnh đó, đơn vị này cũng trình phê duyệt 2 khu vực mỏ cát tại các xã Hoằng Giang và Thiệu Quang theo cơ chế đặc thù quy định tại Nghị quyết số 66.4 của Chính phủ, với tổng trữ lượng khoảng 1 triệu m3.

Đối với đá xây dựng, nguồn cung trên địa bàn Thanh Hóa hiện tương đối ổn định. Toàn tỉnh có 212 mỏ đá còn thời hạn khai thác, trong đó có 182 mỏ đang hoạt động, với tổng công suất trên 8 triệu m3/năm. Nguồn cung này cơ bản đáp ứng đủ nhu cầu đá xây dựng cho các công trình, dự án đầu tư công và đáp ứng khoảng 76,15% nhu cầu đá xây dựng trên toàn tỉnh trong năm 2026.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Cao Văn Cường cho biết tỉnh sẽ quyết liệt vào cuộc tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, bảo đảm nguồn cung khoáng sản làm vật liệu xây dựng; tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, công khai, minh bạch trong hoạt động cấp phép, khai thác khoáng sản. UBND tỉnh Thanh Hóa đang chỉ đạo xây dựng kế hoạch khắc phục toàn diện trong công tác quản lý hoạt động khai thác khoáng sản; đồng thời bổ sung nội dung quản lý địa chất, khoáng sản trong Quy hoạch tỉnh, làm cơ sở điều tiết nguồn cung vật liệu xây dựng phù hợp từng giai đoạn phát triển.