Nhu cầu sử dụng các thiết bị làm mát đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống sinh hoạt cũng như các hoạt động sản xuất, dịch vụ hiện đại. Sự gia tăng của các đợt nắng nóng gay gắt cùng tác động của hiện tượng thời tiết cực đoan đang tạo ra một vòng lặp thách thức: khí hậu càng nóng, nhu cầu làm mát lại càng tăng cao.

Tại Việt Nam, điện năng dành riêng cho hệ thống làm mát hiện chiếm khoảng một phần tư tổng tiêu thụ điện toàn quốc và được dự báo sẽ tiếp tục gia tăng mạnh mẽ trong những thập kỷ tới nếu không có các giải pháp can thiệp hiệu quả.

Hưởng ứng Ngày Quốc tế Bảo vệ tầng ô-dôn năm 2026 với chủ đề "Vì một hành tinh mát lành hơn", bài toán cốt lõi đặt ra là xây dựng một hệ sinh thái làm mát bền vững toàn diện, kết hợp chặt chẽ giữa đổi mới công nghệ, nâng cao hiệu suất năng lượng, chuyển đổi môi chất lạnh an toàn và tối ưu hóa quy hoạch kiến trúc.

Hơn ba thập kỷ qua, kể từ khi chính thức tham gia Công ước Vienna và Nghị định thư Montreal, Việt Nam đã nghiêm túc tuân thủ các cam kết quốc tế về kiểm soát các chất làm suy giảm tầng ô-dôn. Những nỗ lực này đã mang lại kết quả cụ thể thông qua việc loại trừ nhiều chất làm suy giảm tầng ô-dôn, quản lý hạn ngạch nhập khẩu chặt chẽ và góp phần ngăn ngừa hàng trăm triệu tấn CO₂ tương đương phát thải ra khí quyển.

Đứng trước yêu cầu chuyển đổi toàn diện, Việt Nam đang thúc đẩy đồng bộ nhiều giải pháp kết hợp từ thiết kế công trình cho đến quản lý công nghệ. Việc ứng dụng kiến trúc xanh, tận dụng thông gió tự nhiên và tăng cường cây xanh giúp giảm đáng kể tải nhiệt ban đầu cho các tòa nhà. Đồng thời, ngành sản xuất và dịch vụ đang chuyển dịch sang các dòng máy điều hòa, thiết bị lạnh có hiệu suất năng lượng cao, kết hợp sử dụng môi chất lạnh thế hệ mới có tiềm năng làm nóng lên toàn cầu thấp.

Một điểm nhấn quan trọng trong chuỗi giải pháp là việc quản lý trọn vẹn vòng đời của môi chất lạnh. Thông qua cơ chế thu hồi, tái chế và xử lý an toàn các chất trợ nở, chất làm lạnh từ thiết bị dân dụng, công nghiệp cho đến hệ thống điều hòa giao thông, rủi ro rò rỉ khí nhà kính ra ngoài môi trường được giảm thiểu tối đa.

Sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý, cộng đồng doanh nghiệp và người tiêu dùng chính là chìa khóa để Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế tuần hoàn, góp phần bảo vệ bầu khí quyển chung cho tương lai.