Năm 2026, sản lượng cam, bưởi, táo, ổi của Bắc Ninh ước đạt 118.525 tấn, tăng 18,7% so với năm trước. Để nâng cao giá trị sản phẩm, địa phương đặt mục tiêu tăng cường liên kết chuỗi, chuẩn hóa vùng trồng và mở rộng thị trường tiêu thụ...

Ngày 21/10/2026 tại Bắc Ninh, UBND thành phố Bắc Ninh tổ chức Hội nghị kết nối tiêu thụ trái cây chủ lực trên địa bàn thành phố Bắc Ninh. Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Bắc Ninh, năm 2026, tổng diện tích trồng cây ăn quả trên địa bàn thành phố đạt khoảng 53.739 ha. Trong đó, cam, bưởi, táo và ổi chiếm khoảng 11.650 ha, tương đương 21,7% tổng diện tích cây ăn quả, với sản lượng ước đạt 118.525 tấn, tăng 18,7% so với mức 99.900 tấn của năm 2025.

XUẤT KHẨU CHƯA TƯƠNG XỨNG VỚI TIỀM NĂNG

Trong bốn loại trái cây chủ lực, bưởi có diện tích lớn nhất với 5.200 ha, sản lượng ước đạt 47.000 tấn. Diện tích sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP đạt 3.660 ha, chiếm 70,38% tổng diện tích. Các giống chủ lực gồm bưởi Diễn, Da xanh, Đào đường, Sửu và Hoàng.

Cây táo có diện tích khoảng 2.900 ha, sản lượng ước đạt 35.090 tấn, trong đó 1.500 ha sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP. Cây cam đạt 2.500 ha, sản lượng 27.600 tấn, với 1.700 ha sản xuất theo VietGAP. Đối với cây ổi, diện tích đạt 1.050 ha, sản lượng khoảng 8.835 tấn, trong đó 800 ha sản xuất theo VietGAP.

Một lợi thế của vùng trái cây Bắc Ninh là thời gian thu hoạch các loại quả có sự kế tiếp nhau. Bưởi thu hoạch từ tháng 9 đến tháng 12 và có thể kéo dài đến tháng 2 năm sau; cam tập trung từ tháng 10 đến tháng 12; táo chủ yếu thu hoạch từ tháng 11 đến tháng 2 năm sau. Riêng ổi có thể cung ứng quanh năm. Sự phân bố thời vụ này tạo điều kiện để tổ chức quảng bá, kết nối cung cầu theo từng giai đoạn, giúp doanh nghiệp và hợp tác xã chủ động kế hoạch thu mua, sơ chế, bảo quản và phân phối.

Dù vậy, hoạt động xuất khẩu trái cây của thành phố còn ở quy mô nhỏ, chưa ổn định và chưa tương xứng với tiềm năng sản xuất. Đối với cam và táo, sản lượng tương đối lớn nhưng hiện chủ yếu phục vụ thị trường trong nước do chưa mở cửa được thị trường xuất khẩu cho các loại quả này.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Bắc Ninh, một trong những khó khăn lớn là sản xuất còn phân tán, quy mô giữa các hộ và vùng trồng chưa đồng đều. Liên kết giữa sản xuất, thu mua, sơ chế, bảo quản, phân phối và xuất khẩu chưa chặt chẽ. Một số cơ sở sản xuất còn phụ thuộc vào thương lái, thiếu khả năng chủ động về đầu ra, giá bán và kế hoạch tiêu thụ.

Việc xây dựng vùng sản xuất đạt tiêu chuẩn an toàn, cấp mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói cũng chưa đồng đều giữa các loại cây. Trong khi đó, thị trường xuất khẩu ngày càng yêu cầu cao về chất lượng, kiểm dịch thực vật, truy xuất nguồn gốc và tính ổn định của nguồn cung.

TĂNG LIÊN KẾT CHUỖI, MỞ RỘNG THỊ TRƯỜNG

Để nâng cao hiệu quả tiêu thụ, Bắc Ninh định hướng chuyển từ phương thức sản xuất rồi tìm đầu ra sang tổ chức sản xuất theo nhu cầu thị trường. Thành phố sẽ rà soát diện tích, sản lượng, thời vụ thu hoạch và chất lượng từng loại quả; phát huy lợi thế của các vùng bưởi đặc sản, đồng thời từng bước chuẩn hóa vùng sản xuất cam, táo và ổi.

Các cơ quan chuyên môn tăng cường hướng dẫn người dân áp dụng quy trình sản xuất an toàn, VietGAP, hữu cơ hoặc tiêu chuẩn phù hợp; quản lý việc sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, tuân thủ thời gian cách ly và kiểm soát dư lượng trước thu hoạch.

Cùng với chuẩn hóa sản xuất, địa phương khuyến khích tăng cường liên kết giữa nông dân, hợp tác xã, tổ hợp tác với doanh nghiệp thu mua, chế biến và hệ thống siêu thị.

Việc kết nối doanh nghiệp cần được thực hiện từ trước vụ thu hoạch để thống nhất yêu cầu về chất lượng, quy cách sản phẩm và phương án thu mua. Doanh nghiệp, hợp tác xã cũng được khuyến khích phân loại sản phẩm theo chất lượng, đa dạng hóa quy cách đóng gói và hình thức phân phối nhằm mở rộng nhóm khách hàng.

Hoạt động xúc tiến thương mại sẽ gắn với thời vụ thu hoạch từng loại quả, thông qua hội chợ, sự kiện quảng bá nông sản và chương trình kết nối cung cầu. Các nền tảng số được khai thác để giới thiệu nguồn gốc, vùng sản xuất và quy trình canh tác an toàn. Thành phố đồng thời định hướng xây dựng thương hiệu cam, bưởi, táo, ổi, kết hợp phát triển các vườn cây ăn quả có cảnh quan đẹp với du lịch trải nghiệm.

Công tác rà soát, cấp mới và quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói cũng được chú trọng. Người sản xuất cần ghi chép nhật ký canh tác, quản lý vật tư nông nghiệp, thực hiện truy xuất nguồn gốc và tuân thủ yêu cầu về an toàn thực phẩm.

Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.Bắc Ninh kiến nghị UBND thành phố bố trí nguồn lực phát triển vùng sản xuất an toàn, hỗ trợ đánh giá chất lượng trái cây trước thu hoạch, sơ chế, bảo quản và tiêu thụ. Đồng thời, cơ quan chuyên môn cấp trung ương được đề nghị tiếp tục đàm phán mở cửa thị trường, hướng dẫn quy định nhập khẩu và tháo gỡ vướng mắc về kiểm dịch thực vật, mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói.