Bà goá 68 tuổi tiếp quản “đế chế” ngân hàng 90 tỷ USD

Năm 17 tuổi, Vicky Sarfaty kết hôn với Joseph Safra, người sau này trở thành nhà kinh doanh ngân hàng giàu nhất thế giới.

5 thập kỷ sau ngày bước chân vào hào môn, bà Vicky giờ đây là người bảo vệ khối tài sản khổng lồ của gia tộc Safra – một “đế chế” ngân hàng được gây dựng trong suốt 180 năm, qua 3 thế hệ và trải rộng trên 4 đại lục. Ở cương vị này, bà là một trong những người phụ nữ giàu nhất hành tinh.

Sau khi ông Safra qua đời vào tháng 12 năm ngoái, quyền kiểm soát những tài sản quan trọng nhất của gia đình được chuyển giao cho bà Safra, 68 tuổi, cùng 4 người con – hãng tin Bloomberg cho hay. Họ là những người sở hữu J. Safra Sarasin ở Thuỵ Sỹ và Banco Safra ở Brazil – hai nhà băng có tổng tài sản khoảng 90 tỷ USD, cùng những công ty liên quan đến các bất động sản của gia đình, gồm cao ốc Gherkin ở London và toà nhà ở địa chỉ 660 Madison Avenue ở New York.

Theo số liệu của xếp hạng tỷ phú Bloomberg Billionaires Index, bà Safra và 4 người con hiện sở hữu khối tài sản ròng hơn 16,2 tỷ USD.

Cuộc chuyển giao tài sản của nhà Safra là một trong những cuộc chuyển giao tài sản lớn nhất trong lịch sử, nhưng cũng là một phần trong xu hướng đang nổi lên của các gia đình siêu giàu trên thế giới. Gần đây, những gia tộc như vậy liên tục chuyển giao những khối tài sản lớn ngang với quy mô của những tập đoàn.

Ở châu Âu, sau khi hai doanh nhân Petr Kellner và Heinz Hermann qua đời hồi đầu năm nay, người thân của họ đang chuẩn bị thừa hưởng số tài sản trị giá hơn 25 tỷ USD. Ở Hàn Quốc, bà Hong Ra-hee, vợ của cố Chủ tịch Samsung Lee Kun-hee, mới thừa kế số cổ phiếu trị giá khoảng 7 tỷ USD từ người chồng quá cố. Vợ của ông trùm sòng bạc Mỹ Sheldon Adelson, bà Miriam, cũng nắm quyền kiểm soát khối tài sản 34 tỷ USD sau khi chồng bà qua đời vào tháng 1 ở tuổi 87.

Đó thậm chí mới chỉ là sự khởi đầu. Theo UBS Group và PwC, trong 2 thập kỷ tới đây, các tỷ phú trên thế giới sẽ chuyển giao số tài sản với tổng trị giá hơn 2 nghìn tỷ USD.

“Chỉ có một số rất ít những gia đình kinh doanh duy trì được qua thế hệ thứ ba”, ông Roberto Bento Vidal thuộc Cambridge Family Enterprise Group Brazil, một công ty chuyên tư vấn cho các gia đình giàu có, phát biểu. “Trong trường hợp của nhà Safra, chúng tôi nhận thấy một quy trình có kết cấu chặt chẽ, có vẻ được coi như hình mẫu trong một thời gian”.

Các ngân hàng nhà Safra có nguồn gốc từ Aleppo Syria, nơi gia đình này thành lập công ty có tên Safra Freres & Cie vào thập niên 1840 để cung cấp tài chính cho những đoàn thương nhân đi lạc đà thời đế chế Ottoman. Đó cũng là nơi "chôn rau cắt rốn" của Jacob Safra, người chuyển cả gia đình tới Brazil vào năm 1953. Tại đó, ông Jacob lập một công ty buôn kim loại, máy móc, và gia súc, rồi mở một ngân hàng.

Khi nhà Safra chuyển tới Brazil, người con trai út là Joseph đang theo học ở Anh. Vài năm sau, Joseph về đoàn tụ với gia đình Brazil trong lúc sức khoẻ của người cha bắt đầu xấu đi. Tại đây, Joseph gặp Vicky, vợ tương lai - người cũng sinh ra trong một gia đình Do thái và nhập cư vào Brazil vào thập niên 1950. Đám cưới của họ diễn ra vào năm 1969.

“Đó là tình yêu sét đánh và kéo dài cho tới giây phút cuối cùng trong cuộc đời Joseph”, một tài liệu của J. Safra Sarasin ghi lại.

Ông bà Joseph và Vicky Safra có 4 người con và 14 người cháu. Người con trai cả là Jacob, 45 tuổi, hiện phụ trách toàn bộ thị trường quốc tế trong các hoạt động kinh doanh của gia đình. Người con trai út là David, 36 tuổi, quản lý ngân hàng của gia đình ở Brazil. Trước khi qua đời, ông Joseph đã dành hơn 1 thập kỷ để đào tạo các con kế nghiệp mình.

Nắm giữ những cương vị này, Jacob và David phải chèo lái hai ngân hàng của gia đình trong bối cảnh ngành tài chính toàn cầu có thay đổi to lớn, đối diện với sự cạnh tranh gay gắt của những công ty mới ở mảng cho vay và quản lý tài sản – hai lĩnh vực kinh doanh truyền thống của nhà Safra. Ngoài ra, họ còn phải chứng minh có thể thành công trong những lĩnh vực mới như ngân hàng số và thanh toán số.

“Thách thức của họ là định hình lại kinh doanh, bổ sung những nét hiện đại vào một định chế tài chính cực kỳ truyền thống”, giáo sư Frederico Bastos của Đại học Ibmec, Brazil nhận xét.

Giống như người chồng quá cố, bà Vicky rất hiếm khi xuất hiện trước truyền thông. Bà có tần suất lộ diện ít ỏi, chủ yếu trong các hoạt động từ thiện, bao gồm các sự kiện do quỹ Vicky and Joseph Safra Foundation tổ chức. Bà định cư ở Thuỵ Sỹ và đã không sống ở Brazil trong phần lớn thời gian của thập kỷ qua – theo tiết lộ của nguồn thạo tin.

Hai người con thứ hai và thứ ba của ông bà Safra không làm trong công ty gia đình, dù vẫn nắm cổ phần. Người con trai thứ ba là Alberto, 41 tuổi, rời công ty gia đình vào năm 2019 và mở một công ty đầu tư có tên ASA Investments. Người con gái thứ hai là Esther, 44 tuổi, là một nhà giáo dục, hiện đang quản lý một trường học ở Sao Paulo.