COP31 thúc đẩy các sáng kiến bảo đảm tính minh bạch, độ tin cậy của thông tin khí hậu trong bối cảnh AI ngày càng phổ biến...

Ngày 13/11, tại Hội nghị COP31, các ưu tiên hành động về AI nhằm bảo đảm tính toàn vẹn thông tin khí hậu đã được công bố bởi Sáng kiến Toàn cầu về Tính toàn vẹn thông tin trong biến đổi khí hậu (Global Initiative for Information Integrity on Climate Change). 

Được đề xuất bởi các đồng chủ trì Sáng kiến Toàn cầu gồm Brazil, Liên Hợp Quốc và UNESCO, văn bản được công bố xác định những việc các quốc gia, doanh nghiệp AI, nhà quảng cáo, nhà nghiên cứu, nhà báo và các tổ chức tài trợ có thể thực hiện để người dân có thể tin cậy vào thông tin khí hậu do AI cung cấp cũng như những thông tin về chính AI.

Trong bối cảnh ngày càng nhiều người tìm đến AI để tiếp cận thông tin về khí hậu, Hội đồng Khoa học quốc tế độc lập về AI cảnh báo rằng “tạo ra văn bản trôi chảy dễ hơn tạo ra văn bản chính xác về mặt sự thật”.

Những rủi ro này có thể gia tăng trong các thảm họa khí hậu, khi hình ảnh và video do AI tạo ra có thể lan truyền nhanh hơn các cảnh báo chính thức. Trong khi đó, công chúng được yêu cầu tiếp nhận những tuyên bố về tác động khí hậu của AI mà không có đủ dữ liệu cần thiết để đánh giá.

Được xây dựng trên cơ sở Tuyên bố Belém và các Nguyên tắc toàn cầu của Liên hợp quốc về tính toàn vẹn thông tin, các ưu tiên hành động này đặt trọng tâm vào tính minh bạch, trách nhiệm giải trình và quyền con người.

Đối với các công ty AI, điều này đồng nghĩa với việc đánh giá tác động của các hệ thống AI đối với tính toàn vẹn thông tin khí hậu và công bố kết quả đánh giá; đồng thời minh bạch về mức tiêu thụ năng lượng cũng như dấu chân carbon, nước và đất đai.

Về phía các quốc gia, những hành động cần thực hiện bao gồm lồng ghép nội dung bảo đảm tính toàn vẹn thông tin vào chiến lược AI quốc gia và các kế hoạch khí hậu.

Tăng cường tính toàn vẹn thông tin đòi hỏi phải có nguồn lực. Tại COP31, Sáng kiến Toàn cầu kêu gọi đầu tư mới vào những nguồn thông tin mà người dân dựa vào để hiểu và ứng phó với biến đổi khí hậu.

Đức đã hưởng ứng lời kêu gọi này khi cam kết đóng góp 2 triệu euro cho Quỹ Toàn cầu về Tính toàn vẹn thông tin trong biến đổi khí hậu do UNESCO quản lý. Nguồn tài trợ sẽ được sử dụng để cấp kinh phí cho các hoạt động nghiên cứu, xây dựng chiến lược truyền thông và triển khai các chiến dịch nâng cao nhận thức cộng đồng. Sáng kiến cũng kêu gọi các quốc gia khác đóng góp cho Quỹ.