Doanh nghiệp trong ngành sản xuất phải đối mặt với tình trạng sụt giảm doanh thu rất lớn, khiến người lao động trong ngành này cũng bị cắt giảm lương, mức phổ biến từ 30-50%...

Đây là một trong những số liệu được phản ánh trong báo cáo Thực trạng nhân sự ngành sản xuất năm 2023 vừa được Navigos Group – đơn vị cung cấp dịch vụ tuyển dụng nhân sự phát hành.

Báo cáo được thực hiện từ khảo sát hơn 1.000 nhân viên và 500 công ty trên thị trường sản xuất, bao gồm: Ngành Công nghệ cao; dệt may/giày dép; dược phẩm/công nghệ sinh học; nông nghiệp/lâm nghiệp; sản phẩm công nghiệp; hàng tiêu dùng/thực phẩm; sản xuất ngành vật liệu xây dựng; công nghiệp ô tô/ô tô; và các ngành công nghiệp khác.

DOANH NGHIỆP ĐỐI MẶT VỚI TÌNH TRẠNG SỤT GIẢM DOANH THU

Qua khảo sát, Navigos Group ghi nhận ít nhất 50% doanh nghiệp phải đối mặt với tình trạng sụt giảm doanh thu trong từng ngành, trong đó ngành bị ảnh hưởng nặng nề nhất có tới 91% doanh nghiệp.

Theo số liệu thu thập được, hơn 50% doanh nghiệp trong từng ngành ghi nhận mức giảm từ dưới 10% đến hơn 40% tổng doanh thu trong bối cảnh suy thoái kinh tế. Bên cạnh đó, vẫn còn ít nhất 9% và nhiều nhất là 50% doanh nghiệp trong tất cả các ngành có doanh thu không thay đổi, không bị ảnh hưởng hoặc đang tiếp tục tăng trưởng.

Việc sụt giảm doanh thu của các công ty phần lớn bị tác động bởi đồng thời cả hai yếu tố cầu trong và ngoài nước. Về các yếu tố ảnh hưởng đến doanh thu, ít nhất 33% công ty trong hầu hết các ngành được khảo sát ghi nhận ảnh hưởng đồng thời từ cả nhu cầu trong nước và nước ngoài. Tuy nhiên, tác động của cả hai yếu tố khác nhau giữa các ngành công nghiệp khác nhau.

Trong bối cảnh đó, duy trì hay thu hẹp quy mô là hai giải pháp hàng đầu được các doanh nghiệp lựa chọn để ứng biến trong bối cảnh suy thoái kinh tế.

Trung bình, 41% công ty trong mỗi ngành nói rằng ưu tiên của họ là duy trì quy mô hiện tại. Mặt khác, trung bình 30% các công ty khác chọn giảm quy mô.

Tuy nhiên, khoảng 7-25% doanh nghiệp trong mỗi ngành khẳng định sẽ mở rộng quy mô và dưới 36% số còn lại nhận đơn hàng gia công sản phẩm khác. Điều này cho thấy các doanh nghiệp vẫn đang nỗ lực ứng biến và duy trì hoạt động trong bối cảnh kinh tế ảm đạm.

Cùng với đó, giảm giờ làm và cắt giảm lao động là hai lựa chọn chủ đạo của trung bình 38-38,5% doanh nghiệp trong mỗi ngành. Theo đó, khoảng 4-33% doanh nghiệp cắt giảm dây chuyền sản xuất và cuối cùng, chỉ khoảng dưới 9% doanh nghiệp lựa chọn đóng cửa nhà máy.

Đối với giải pháp cắt giảm nhân sự, hầu hết các công ty trong cuộc khảo sát (ít nhất 59%) đều cắt giảm dưới 10% lực lượng lao động. “Cắt giảm 10-20%” là lựa chọn cao thứ 2 với tỷ lệ dưới 30% cho mỗi ngành. Tiếp theo là lựa chọn “Cắt giảm 20 - 40%, chiếm tỷ trọng dưới 20% mỗi ngành. Cuối cùng, chỉ có 4 ngành có công ty (dưới 10%) phải cắt giảm hơn 40% lực lượng lao động.

PHẦN LỚN CÔNG NHÂN NGÀNH SẢN XUẤT ĐỀU BỊ CẮT GIẢM LƯƠNG

Về phía người lao động, báo cáo ghi nhận hầu hết công nhân trong ngành sản xuất phải đối mặt với việc bị cắt giảm lương từ 30-50%. Theo thống kê, 58% lao động sản xuất bị cắt giảm tổng tiền lương từ 30 - 50%, 34% lao động sản xuất bị cắt giảm tổng tiền lương dưới 10%; và 6% bị cắt giảm tổng lương từ 10 - 30%. Chỉ có 2% số người tham gia bị giảm hơn 50% tổng số tiền lương.

Ngoài ra, họ còn bị giảm giờ làm, giảm lương làm thêm giờ và không nhận được các khoản phụ cấp, phúc lợi như thông thường.

Để ứng biến cho tình huống khó khăn trên, hầu hết nhân viên chọn cách cắt giảm chi phí sinh hoạt và nâng cao kỹ năng để đương đầu với khó khăn. Có 60% nhân viên tham gia khảo sát chọn cách cắt giảm chi phí sinh hoạt để đối phó với khó khăn, 37% làm việc bên ngoài và chỉ 3% chọn làm thêm ngoài giờ để tăng thu nhập. Bên cạnh đó, họ cũng cho rằng cần nâng cao các kỹ năng mềm và cứng để duy trì lợi thế cạnh tranh. 

Trong giai đoạn hiện nay, người lao động mong muốn được duy trì mức lương, phụ cấp/phúc lợi và đảm bảo hợp đồng dài hạn. 35% nhân viên mong không bị giảm lương, 28% mong được bảo vệ theo hợp đồng dài hạn, 28% mong được duy trì phúc lợi và 9% mong được nhận đủ số giờ làm việc.

Trong khi đó, phần lớn các công ty kỳ vọng thị trường sẽ mất 12 tháng hoặc thậm chí lâu hơn để phục hồi. Chỉ 8% số người được hỏi tin rằng nền kinh tế sẽ phục hồi trong 3 tháng.

Vì vậy, hiện nay, các chính sách giảm thuế, phí, giảm lãi suất vốn vay là mong muốn hàng đầu của các doanh nghiệp.

Số liệu từ báo cáo cho thấy, 29-70% doanh nghiệp mong muốn được Chính phủ hỗ trợ về miễn giảm thuế, phí. Ngoài ra, 7-50% doanh nghiệp mong đợi sự hỗ trợ từ các chính sách giảm lãi suất cho vay. Số ít doanh nghiệp còn lại muốn đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm tiền thuê đất và các kỳ vọng khác.

Trước mắt, hầu hết các công ty vẫn chọn giải pháp tận dụng tình hình hiện tại để nâng cao năng suất và dẫn đầu thị trường. Số ít sẽ tập trung vào việc duy trì hoạt động của công ty ở mức tối thiểu.