Sở Xây dựng Hà Nội cho rằng phương án tổ chức Vành đai 3 trên cao thành 3 làn ôtô mỗi chiều và bỏ làn dừng khẩn cấp không phù hợp quy chuẩn, đồng thời có thể làm gia tăng nguy cơ ùn tắc khi xảy ra sự cố...

Sở Xây dựng Hà Nội vừa có văn bản trả lời kiến nghị của Cục Cảnh sát giao thông, Bộ Công an về phương án tổ chức giao thông trên Vành đai 3 trên cao. Trong đó, Cục Cảnh sát giao thông đề nghị nghiên cứu phương án tổ chức cho phương tiện lưu thông thành 3 làn mỗi chiều, không bố trí làn dừng xe khẩn cấp.

Theo Sở Xây dựng Hà Nội, đối chiếu các quy chuẩn hiện hành, trong đó có QCVN 07-4:2023/BXD về công trình giao thông đô thị, ngay cả khi giảm tốc độ khai thác xuống 60 km/h, thậm chí 50 km/h, chiều rộng tối thiểu của một làn ôtô vẫn là 3,5 m, cùng dải an toàn tối thiểu 0,25 m.

Trong khi đó, nếu tổ chức lại thành 3 làn ôtô mỗi chiều, mỗi làn trên Vành đai 3 trên cao chỉ có chiều rộng khoảng 3 - 3,25 m, đồng thời bề rộng dải an toàn phải giảm xuống dưới 0,5 m.

Đại diện Sở Xây dựng Hà Nội, cho rằng phương án này không bảo đảm tuân thủ các quy chuẩn thiết kế đường ôtô hiện hành. Theo quy định của Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật, việc áp dụng quy chuẩn kỹ thuật là bắt buộc. Do đó, phương án phân chia lại thành 3 làn ôtô và bỏ làn dừng khẩn cấp là không phù hợp với các quy định và không khả thi.

Không chỉ liên quan đến yêu cầu về kích thước mặt cắt, Sở Xây dựng Hà Nội cũng lưu ý đặc điểm khai thác của Vành đai 3 trên cao. Đây là tuyến đường có tính chất như một tuyến độc đạo, nên khi phương tiện gặp sự cố, các phương tiện khác không thể dễ dàng phân luồng sang một tuyến đường khác để tránh ùn tắc.

Trong trường hợp bỏ làn dừng khẩn cấp, các sự cố như va chạm, tai nạn, xe chết máy hoặc nổ lốp có thể chiếm dụng một làn xe chạy. Khi đó, mặt đường bị thu hẹp đột ngột, dễ hình thành điểm thắt dòng tại vị trí xảy ra sự cố.

Đặc biệt, khi xảy ra ùn ứ, việc không còn làn dừng khẩn cấp có thể gây khó khăn cho xe cứu hỏa, cứu thương và xe cứu hộ tiếp cận hiện trường. Điều này có nguy cơ kéo dài thời gian xử lý sự cố và thời gian ùn tắc.

Sở Xây dựng Hà Nội cũng cảnh báo nguy cơ hình thành các điểm thắt cổ chai nếu tổ chức giao thông thành 3 làn ôtô. Tại một số khu vực như nút giao Thanh Xuân, nút giao Trung Hòa và đường dẫn lên cầu Thăng Long, mặt cắt ngang hiện trạng bị thu hẹp, chỉ còn khoảng 9 m và không có làn dừng khẩn cấp.

“Nếu chuyển đổi từ đoạn 3 làn xe sang đoạn 2 làn xe tại các vị trí này, phương tiện sẽ phải dồn làn trong phạm vi ngắn, làm tăng nguy cơ xung đột giao thông và ùn tắc”, đại diện Sở Xây dựng Hà Nội phân tích.

Hiện đoạn Vành đai 3 trên cao từ cầu Thanh Trì đến cầu Thăng Long có tốc độ khai thác 80 km/h trên đoạn từ cầu Thanh Trì đến nút giao Mai Dịch và từ Công viên Hòa Bình đến cầu Thăng Long. Đoạn từ nút giao Mai Dịch đến Công viên Hòa Bình có tốc độ khai thác 100 km/h.

Theo thống kê của Sở Xây dựng Hà Nội, lưu lượng phương tiện trên Vành đai 3 trên cao thường xuyên đạt từ 100.000 đến trên 120.000 lượt xe/ngày đêm, cao gấp 6 - 8 lần công suất thiết kế ban đầu, vốn chỉ khoảng 15.000 - 16.000 lượt xe/ngày đêm.

Lưu lượng phương tiện vượt xa công suất thiết kế được Sở Xây dựng Hà Nội xác định là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng ùn tắc trên tuyến. Tình trạng ùn ứ hiện không chỉ tập trung trong các khung giờ cao điểm từ 7 - 9h và 17 - 19h30 mà có xu hướng kéo dài trong ngày, đặc biệt vào cuối tuần, lễ Tết hoặc khi trời mưa.

Các khu vực thường xảy ra ùn ứ nghiêm trọng gồm những nhánh lên, xuống tại nút giao Pháp Vân - Cầu Giẽ, nút Nguyễn Trãi - Khuất Duy Tiến, nút giao Big C Thăng Long/Trần Duy Hưng và đoạn thắt dòng qua cầu Thanh Trì.

Để giảm ùn tắc, Sở Xây dựng Hà Nội cho biết sẽ nghiên cứu ứng dụng giao thông thông minh, trong đó lắp đặt hệ thống biển báo điện tử VMS trên Vành đai 3 trên cao. Hệ thống này nhằm cảnh báo, hướng dẫn phương tiện thay đổi lộ trình, đồng thời cho phép xe sử dụng làn dừng khẩn cấp khi xảy ra ùn tắc.

Theo phương án này, làn dừng khẩn cấp vẫn được giữ lại, nhưng việc cho phương tiện sử dụng làn sẽ được điều tiết tùy theo tình hình giao thông thực tế.

Về lâu dài, Hà Nội sẽ xây dựng phương án điều tiết xe tải khi Vành đai 3,5 và Vành đai 4 hoàn thành, qua đó giảm lưu lượng phương tiện trên Vành đai 3 trên cao. Thành phố cũng đang đẩy nhanh tiến độ các dự án cầu qua sông Hồng như Tứ Liên, Trần Hưng Đạo, Ngọc Hồi, Thượng Cát nhằm tăng khả năng kết nối và phân bổ lại dòng phương tiện trên mạng lưới giao thông.