Theo Cục Hải quan TP Hồ Chí Minh, thời gian vùa qua phát hiện thủ đoạn một số doanh nghiệp lợi dụng cơ chế quản lý rủi ro trong thông quan hàng hóa để buôn lậu, gian lận thương mại.

Theo đó, doanh nghiệp sử dụng phương thức chọn luồng (cùng 1 lô hàng khai báo nhiều tờ khai ở cùng một Chi cục hoặc khác Chi cục, nếu luồng Đỏ thì hủy tờ khai, chọn luồng vàng, xanh để thông quan hàng hóa).

Bên cạnh đó, hiện tượng doanh nghiệp cố tình khai báo qua mặt hàng khác có thuế thấp, giá thấp để tiêu chí rủi ro phân luồng xanh, vàng, đỏ (tỷ lệ kiểm tra từ 5 đến 10%) hoặc cố tình khai thuế rất cao nhưng trong đó có mặt hàng cấm, hàng giả, hàng nhập khẩu có điều kiện hoặc khai nhiều mặt hàng nhưng chỉ có một mặt hàng và ngược lại nhằm trốn thuế.

Cục Hải quan TP Hồ Chí Minh cũng chỉ ra hiện tượng thành lập nhiều công ty, ghi địa chỉ sai hoặc không có địa chỉ đúng, doanh nghiệp không có bảng hiệu, thường xuyên thay đổi trụ sở, địa phương không nắm được. Sau khi phát hiện, hiện nay các đối tượng lấy công ty đã thành lập khai báo gian dối, gây khó khăn trong công tác sàng lọc thông tin.

Tính từ đầu năm đến nay, Cục Hải quan TP Hồ Chí Minh đã xử lý gần 1.200 vụ; ra quyết định khởi tố 3 vụ, trị giá tang vật trên 6 tỷ đồng; chuyển cơ quan khác đề nghị khởi tố gần 45 vụ vi phạm về các quy định về khai báo hải quan. 

Tương tự, tại Đà Nẵng, từ đầu năm 2021 đến nay vẫn còn tình trạng các doanh nghiệp lợi dụng việc thông thoáng trong thực hiện thủ tục hải quan điện tử để khai sai về tên hàng, mã số, vi phạm quy định về khai thuế, khai sai trị giá tính thuế, hàng hóa vi phạm gửi qua đường bưu phẩm, bưu kiện là các loại hàng cấm như cần sa thực vật, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần...

Nổi lên một số mặt hàng trọng điểm, như: xuất khẩu gỗ có nguồn gốc nhập khẩu, khoáng sản các loại; nhập khẩu thuốc tân dược gây nghiện, thuốc hướng thần; xuất bản phẩm; các loại băng đĩa, tài liệu phản động; ôtô; thực phẩm dinh dưỡng, thực phẩm chức năng, thực phẩm đông lạnh, hàng điện tử, điện lạnh, đồ dùng gia dụng… hàng tiêu dùng có xuất xứ Trung Quốc, hàng hóa được vận chuyển từ các nước Châu Phi, Châu Mỹ về Việt Nam...