Tạp chí Kinh tế Việt Nam - VnEconomy
26/05/2026, 08:04
Triển khai Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương Đảng thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và nhiệm vụ được Bộ Chính trị giao, Ban Chính sách, chiến lược Trung ương đang chủ trì, phối hợp các ban, bộ, ngành trung ương và cơ quan liên quan xây dựng Đề án “Đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số” trình Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV.
Để cung cấp luận cứ phục vụ xây dựng Đề án, Ban Chính sách, chiến lược Trung ương phối hợp cùng Học Viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Hội đồng Lý luận Trung ương, Thành ủy Hải Phòng, Tạp chí Cộng sản, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia sự thật và Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học quốc gia với chủ đề “Đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số” vào sáng ngày 26 tháng 5 năm 2026 tại Trung tâm Hội nghị - Biểu diễn, Phường Thủy Nguyên, TP. Hải Phòng.
Hội thảo có sự tham dự và chủ trì của: Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương; Đồng chí Đoàn Minh Huấn, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh; Đồng chí Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị Khóa XIII, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; Đồng chí Lê Ngọc Châu, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy Hải Phòng; Đồng chí Dương Trung Ý, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sản; Đồng chí Vũ Trọng Lâm, Giám đốc Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Sự thật; và đại diện Lãnh đạo Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam.
Với mục đích cung cấp luận cứ khoa học cho quá trình xây dựng Đề án Đổi mới mô hình phát đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, hội thảo sẽ thảo luận, đánh giá toàn các nội dung chính sau:
(i) Làm rõ cơ sở lý luận và kinh nghiệm quốc tế về mô hình phát triển quốc gia; về đổi mới mô hình phát triển quốc gia dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số;
(ii) Làm rõ chủ trương, đường lối của Đảng về mô hình phát triển đất nước qua 40 năm Đổi mới; về chủ trương, đường lối của Đảng trong Văn kiện Đại hội XIV về đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh, bảo vệ môi trường, đối ngoại và hội nhập quốc tế);
(iii) Làm rõ thực trạng đổi mới mô hình phát triển của Việt Nam qua 40 năm Đổi mới, các kết quả đạt được, tồn tại, hạn chế, nguyên nhân và bài học kinh nghiệm về đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh, bảo vệ môi trường, đối ngoại và hội nhập quốc tế);
(iv) Làm rõ kinh nghiệm của các địa phương tiêu biểu trong cả nước, trong đó có Thành phố Hải Phòng về đổi mới mô hình phát triển; các mô hình mới, cách làm hay về các lĩnh vực phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, môi trường, bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại và hội nhập quốc tế …. để thực hiện mục tiêu phát triển nhanh, bền vững và bao trùm;
(v) Phân tích bối cảnh quốc tế và trong nước; phân tích xu thế, dự báo chiến lược và định hướng tương lai Việt Nam đến năm 2045;
(vi) Xác lập những nội dung chủ yếu của mô hình phát triển đất nước giai đoạn 2026-2045 (về triết lý, nền tảng, trụ cột, động lực, cơ chế vận hành…). Đề xuất những quan điểm, mục tiêu, lộ trình, nhiệm vụ và giải pháp đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để chuyển đổi thành công sang mô hình phát triển mới, góp phần hiện thực hóa mục tiêu đến năm 2045, Việt Nam trở thành nước phát triển, có thu nhập cao.
Hội thảo bao gồm hai phiên chính, gồm:
Phiên tham luận gồm các báo cáo với chủ đề: (i) Một số luận bàn về đổi mới mô hình phát triển quốc gia trong kỷ nguyên mới; (ii) Kỷ nguyên phát triển mới của Việt Nam: Xây dựng năng lực sản xuất quốc gia dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; (iii) 5 giải pháp để Việt Nam phát triển nhanh và bền vững 20 năm (2026-2045), tiền đề quan trọng nhất để trở thành nước giàu mạnh, phát triển bền vững, người dân hạnh phúc trong thế kỷ XXI; (iv) Xây dựng và triển khai mô hình phát triển Thành phố Hải Phòng dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; và (v) Đưa các doanh nghiệp Việt Nam lên tầm cao mới trong lĩnh vực công nghệ.
Phóng sự dẫn đề trước phiên thảo luận phỏng vấn các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý về thực trạng, quan điểm, giải pháp chiến lược nhằm chuyển đổi mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong các lĩnh vực kinh tế, xã hội, môi trường, khoa học, công nghệ, văn hóa, quốc phòng – an ninh, đối ngoại và hội nhập quốc tế, quản trị quốc gia.
Phiên thảo luận đề cập, phân tích, đánh giá và gợi mở các giải pháp có tính chiến lược nhằm đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Phiên thảo luận có sự tham gia của các chuyên gia, nhà khoa học trong các lĩnh vực kinh tế, xã hội, môi trường, khoa học, công nghệ, văn hóa, quốc phòng – an ninh, đối ngoại và hội nhập quốc tế, quản trị quốc gia, đại diện các tổ chức quốc tế, đại diện các bộ, ngành, địa phương, Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam.
Bên cạnh đó, Hội thảo còn có sự tham dự và tham gia thảo luận của gần 300 đại biểu là đại diện: các Ban, Bộ, ngành Trung ương, các Ủy ban của Quốc hội, Hội đồng lý luận Trung ương; các sở, ban, ngành địa phương; các viện nghiên cứu, đại học, trường đại học; các chuyên gia, nhà khoa học; các tổ chức quốc tế tại Việt Nam; và các phóng viên các cơ quan thông tấn, báo chí đưa tin về Hội thảo.
Trong không gian lung linh bên dòng Hương thơ mộng, Tuần lễ Âm nhạc Quốc tế Huế 2026 chính thức khai mạc tối ngày 13/6, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước. Những màn trình diễn đa sắc màu đã mang đến một đại tiệc nghệ thuật sôi động, góp phần làm nóng mùa Festival Huế năm nay...
Chuyển đổi xanh đang trở thành yêu cầu tất yếu nhưng cũng là thách thức lớn đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ Việt Nam khi tham gia chuỗi cung ứng bán lẻ hiện đại. Để phát triển bền vững, các doanh nghiệp vừa và nhỏ cần được tích hợp vào toàn bộ chuỗi giá trị.
Trong bối cảnh thương mại toàn cầu biến động mạnh và xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng ngày càng rõ nét, quan hệ kinh tế Việt Nam – Trung Quốc đang bước vào một giai đoạn chuyển đổi quan trọng nhất là sau đại hội 14 của Đảng. Không chỉ dừng ở giao thương hàng hóa, các hoạt động xúc tiến thương mại sẽ gắn chặt với chuyển đổi số, liên kết sản xuất và định vị lại vai trò của doanh nghiệp trong chuỗi giá trị khu vực. Trao đổi với Tạp chí Kinh tế Việt Nam, ông Bùi Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại, đã làm rõ những xu hướng mới, các động lực từ FTA, cũng như cơ hội và thách thức đặt ra trong giai đoạn tới.
Hành trình đi tới mục tiêu tăng trưởng hai con số được cho là đang gặp những lực cản, những điểm nghẽn nội tại lớn. Đặc biệt, điểm nghẽn cố hữu hiện nằm ở chất lượng dữ liệu và hạ tầng nền tảng. Nếu không được kịp thời tháo gỡ, cơ hội bứt phá có thể sẽ bị bỏ lỡ.
Trong kỷ nguyên AI, việc đổi mới mô hình phát triển đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Đặc biệt, mô hình này cần được vận hành trên cơ sở thể chế kiến tạo, thị trường hiện đại, nhà nước hiệu lực, doanh nghiệp năng động, xã hội sáng tạo.
Chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng mới, lấy phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính là quan điểm nhất quán hiện nay của Đảng và Nhà nước ta. Với đặc trưng là trung tâm cảng biển, công nghiệp... Hải Phòng có đầy đủ các điều kiện để trở thành địa phương đi đầu trong thí điểm các mô hình phát triển mới.
Bức tranh kinh tế của Việt Nam trong tháng 5 và 5 tháng đầu năm 2026 ghi nhận nhiều chỉ số tăng trưởng tích cực. Điển hình như chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tháng 5 tăng 8,8% so với cùng kỳ; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 11,8%....
Triển khai Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 05/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; Cục Hải quan đã tăng cường kiểm soát chống buôn lậu hàng giả, hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, phát hiện hàng loạt vụ vi phạm.
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán), có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu). Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính: