Mang tiền đi đầu tư thua lỗ, chưa nộp ngân sách 2.400 tỷ đồng là những vi phạm tại Sabeco mà Kiểm toán Nhà nước phát hiện

Kiểm toán Nhà nước vừa gửi thông báo cho Bộ trưởng Bộ Tài chính và Bộ trưởng Bộ Công Thương về kết quả kiểm toán báo cáo tài chính, các hoạt động liên quan đến quản lý, sử dụng vốn, tài sản nhà nước năm 2016 của Tổng công ty Cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn (Sabeco).

Chưa nộp ngân sách 2.400 tỷ đồng

Theo báo cáo tài chính riêng giữa niên độ cho kỳ kế toán sáu tháng kết thúc ngày 30/6/2017, tại thời điểm 30/6/2017, lợi nhuận mà Sabeco chưa phân phối lũy kế trước 31/12/2016 là hơn 2.900 tỷ đồng chưa được chia cổ tức cho các cổ đông.

Kết quả kiểm toán cho thấy, lợi nhuận sau phân phối tại thời điểm 31/12/2016 của Sabeco là hơn 2.800 tỷ đồng. Sabeco đã phân phối tiếp gần 76 tỷ đồng lợi nhuận của năm 2016 vào quý 1/2017. Như vậy, lợi nhuận còn lại của các năm từ 2016 trở về trước là hơn 2.700 tỷ đồng.

Căn cứ vào tỷ lệ sở hữu vốn Nhà nước tại Sabeco vào thời điểm 31/12/2016 là 89,59%, Kiểm toán Nhà nước đã kiến nghị nộp ngân sách Nhà nước lợi nhuận còn lại từ năm 2016 trở về trước hơn 2.400 tỷ đồng.

Đối với lợi nhuận còn lại chưa phân phối từ năm 2015 trở về trước, Bộ phận đại diện vốn Nhà nước tại Sabeco đã có văn bản ngày 4/11/2016 gửi Bộ Công Thương, xin ý kiến chỉ đạo. Tuy nhiên, Bộ Công Thương chưa có chủ trương phân phối khoản lợi nhuận này để chia cổ tức. Ngược lại, bộ này xin ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng.

Với khoản lợi nhuận còn lại chưa phân phối của năm 2016, bộ phận đại diện vốn Nhà nước tại Sabeco chưa có đề xuất, Bộ Công Thương chưa có chủ trương phân phối tiếp để chia cổ tức sau khi Bộ Công Thương quyết định chi trả cổ tức năm 2016 bằng 30% vốn điều lệ.

Kiểm toán Nhà nước đề nghị Bộ Công Thương chỉ đạo kiểm tra, kiểm điểm trách nhiệm tập thể, cá nhân tại Bộ Công Thương trong việc không chia hết lợi nhuận của năm 2016 trở về trước. Bộ phận đại diện vốn tại Sabeco cũng bị đề nghị kiểm điểm trách nhiệm về việc không đề xuất phương án phân phối tiếp lợi nhuận còn lại của năm 2016. Bởi theo Kiểm toán Nhà nước, điều này ảnh hưởng đến nguồn thu ngân sách.

Sabeco đầu tư thua lỗ tại 10 công ty

Bên cạnh đó, kết quả kiểm toán cũng nêu rõ công ty mẹ phải trích lập dự phòng tổn thất đầu tư tài chính đối với 10 khoản đầu tư dài hạn khi có vốn góp dưới 20% vốn điều lệ, với số tiền là 444,7 tỷ đồng, bằng 77,8% giá trị đầu tư.

10 khoản đầu tư mà Sabeco phải trích lập dự phòng bao gồm đầu tư tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Phương Đông với 154,1 tỷ đồng; Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á (126,789 tỷ đồng); Công ty PVI Sài Gòn (39,3 tỷ đồng); Quỹ đầu tư Chứng khoán Sài Gòn A2 (33,7 tỷ đồng); Công ty Cổ phần Chứng khoán Đại Việt (gần 16 tỷ đồng); Quỹ đầu tư Việt Nam (24,8 tỷ đồng); Công ty Cổ phần Du lịch Dầu khí Phương Đông (23,938 tỷ đồng); Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển không gian ngầm (1,7 tỷ đồng); Công ty Cổ phần Bia Sài Gòn - Đồng Nai (3,3 tỷ đồng).

Khoản đầu tư Sabeco mua trái phiếu Vinashin khiến Tổng công ty phải trích lập dự phòng hơn 20,8 tỷ đồng, bằng 100% giá trị đầu tư. Hay khoản đầu tư vào Ngân hàng Đông Á khiến cổ đông không được chuyển nhượng cổ phiếu.

Đề nghị Bộ Công Thương chỉ đạo Sabeco làm rõ nguyên nhân, xem xét trách nhiệm tập thể, cá nhân có liên quan trong việc đầu tư góp vốn, mua trái phiếu tại 10 doanh nghiệp kinh doanh thua lỗ nêu trên.

Liên quan đến chi thưởng cho ban lãnh đạo của Sabeco trong năm 2016, trong báo cáo cho thấy Sabeco chi tiền thưởng của năm tài chính 2015 (chi trong năm 2016) cho Chủ tịch Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc, Phó tổng giám đốc, trưởng ban kiểm soát và kế toán trưởng là hơn 12 tỷ đồng, bằng 20,3 tháng lương thực hiện bình quân của người quản lý.

Kiểm toán nhấn mạnh mức tối đa mà doanh nghiệp được thưởng theo quy định tại Nghị định 71 năm 2013 chỉ là 1,5 tháng lương. Và mức thưởng Sabeco đã chi cao hơn mức khen thưởng mà Bộ Công Thương chấp thuận tới hơn 12,7 tỷ đồng.

Kiểm toán Nhà nước đề nghị Bộ Công Thương làm rõ, xem xét trách nhiệm đối với việc chi cho người quản lý trong năm 2015 tại công ty mẹ không hợp lý do với người lao động, và không đảm bảo quy định.