Bộ Khoa học và Công nghệ đang phát triển quỹ đầu tư mạo hiểm, ưu đãi thuế cho R&D

Ngày 28/10, trong khuôn khổ tuần Tuần lễ Số Quốc tế Việt Nam 2025 đã diễn ra Diễn đàn Doanh nghiệp khởi nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI), nơi quy tụ các chuyên gia, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và nhà đầu tư trong lĩnh vực AI.

Phát biểu khai mạc diễn đàn, ông Trần Anh Tú, Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp công nghệ thông tin (Bộ Khoa học và Công nghệ), nhấn mạnh thế giới đang bước vào "thập kỷ AI", nơi công nghệ không chỉ hỗ trợ con người mà còn cùng con người định hình lại mọi lĩnh vực của đời sống - từ giáo dục, y tế, giao thông đến quản trị quốc gia.

Trong bối cảnh chuyển mình mạnh mẽ hướng tới nền kinh tế tri thức và đổi mới sáng tạo, Việt Nam xác định AI là trung tâm của quá trình chuyển đổi số - vừa là công cụ, vừa là động lực để nâng cao năng suất, chất lượng và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Ông Tú cho biết cùng với tầm nhìn chiến lược đó, Việt Nam đang hoàn thiện hành lang pháp lý tiên tiến cho phát triển và ứng dụng AI, bảo đảm các nguyên tắc minh bạch, an toàn, có trách nhiệm và nhân văn.

Đáng chú ý, Nghị định số 264/2025/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 14/10/2025 được xem là bước đi chiến lược trong việc hoàn thiện khung pháp lý cho hoạt động đầu tư mạo hiểm tại Việt Nam. 

Nghị định này mở đường cho dòng vốn đầu tư mạo hiểm từ khu vực công, thúc đẩy giao dịch vốn thông qua việc thành lập quỹ đầu tư mạo hiểm quốc gia, quỹ đầu tư mạo hiểm địa phương và sàn giao dịch chứng khoán dành riêng cho doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo.

Theo ông Tú, cộng đồng doanh nghiệp và startup AI Việt Nam đang phát triển nhanh chóng, với nhiều mô hình ứng dụng thành công trong sản xuất thông minh, y tế, tài chính và giáo dục. 

Sự hiện diện của các tập đoàn công nghệ toàn cầu như NVIDIA, Google, Meta… là minh chứng cho niềm tin quốc tế vào tiềm năng hợp tác cùng Việt Nam trong lĩnh vực AI, sự kết nối giữa nguồn lực trong nước và quốc tế sẽ hình thành một hệ sinh thái AI năng động, có trách nhiệm và mang bản sắc Việt Nam.

Bộ Khoa học và Công nghệ hiện đang phối hợp với các Bộ, ngành triển khai cơ chế định danh tài sản trí tuệ làm vốn góp, công nhận các công cụ đầu tư chuyển đổi, phát triển quỹ đầu tư mạo hiểm nội địa và ban hành chính sách ưu đãi thuế cho hoạt động nghiên cứu - phát triển (R&D).

Song song đó, cơ chế đặt hàng công nghệ chiến lược và mua sắm công nghệ cao cũng đang được đẩy mạnh, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào đổi mới sáng tạo. AI là cơ hội lớn, nhưng cũng là phép thử về năng lực sáng tạo và bản lĩnh hội nhập của mỗi quốc gia. Việt Nam mong muốn trở thành đối tác tin cậy, đồng thời là điểm đến hấp dẫn cho các ý tưởng, công nghệ và đầu tư đổi mới sáng tạo.

TS. Lê Vũ Toàn, chuyên gia khởi nghiệp, Trung tâm Phát triển doanh nghiệp khởi nghiệp, Cục Khởi nghiệp và Doanh nghiệp công nghệ đã chia sẻ các chính sách trọng tâm trong Chiến lược Quốc gia về AI đến năm 2030, xác định AI là công nghệ chiến lược của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, với mục tiêu đưa Việt Nam vào nhóm 4 quốc gia dẫn đầu ASEAN về nghiên cứu, phát triển và ứng dụng AI. 

Cùng với đó, Dự thảo Luật AI đang được xây dựng theo hướng lấy con người làm trung tâm, đảm bảo các yếu tố đạo đức, công bằng, minh bạch và trách nhiệm, đồng thời áp dụng mô hình quản trị linh hoạt theo cấp độ rủi ro của từng hệ thống AI - thể hiện cách tiếp cận nhân văn và tiên tiến của Việt Nam đối với công nghệ mới.

Song hành với các chính sách này, Việt Nam đang triển khai mạnh mẽ Đề án 844 về phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia, hỗ trợ startup thông qua vườn ươm, quỹ đầu tư, mạng lưới cố vấn và kết nối quốc tế.

Các chương trình tăng tốc như AI Accelerator Challenge (AAC) cùng các chương trình toàn cầu như AWS Activate, Google for Startups, NVIDIA Inception đã và đang mang đến nguồn lực quý báu cho các startup AI Việt Nam, góp phần thúc đẩy làn sóng khởi nghiệp AI mạnh mẽ và hội nhập sâu với thế giới.