Kinh tế Mỹ từng được mô tả qua hình ảnh chữ K, nơi người giàu ngày càng thịnh vượng trong khi nhóm thu nhập thấp chật vật. Tuy nhiên, dữ liệu gần đây từ Bank of America và PNC cho thấy khoảng cách thu nhập và chi tiêu giữa các nhóm này đang thu hẹp. Tốc độ tăng chi tiêu giữa người thu nhập cao và thấp đã xuống mức nhỏ nhất trong 3 năm, thậm chí chi tiêu của người thu nhập thấp tăng nhanh hơn trong tháng 6, cùng với sự xích lại gần nhau của mức tiết kiệm và thu nhập. Xu hướng này được hỗ trợ bởi các yếu tố như hoàn thuế lớn, chi tiêu mùa World Cup và thị trường việc làm ổn định. Từ năm 2019, tiền lương lao động thu nhập thấp đã tăng để theo kịp lạm phát, cùng với các gói hỗ trợ thời đại dịch, giúp cải thiện tình hình. Tài sản ròng của nhóm nghèo nhất cũng tăng nhanh hơn tầng lớp trung lưu trên trong 7 năm qua, khiến một số chuyên gia và Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent gợi ý mô hình kinh tế hiện tại giống chữ C hơn, nơi cả nhóm dưới cũng đang đi lên. Mặc dù vậy, lập luận về sự chấm dứt của mô hình chữ K vẫn còn nhiều nghi vấn. Các tổ chức từ thiện như Catholic Charities Dallas ghi nhận nhu cầu hỗ trợ tăng vọt, cho thấy nhiều hộ gia đình nghèo vẫn gặp khó khăn khi chi phí sinh hoạt tăng và các chương trình hỗ trợ đại dịch kết thúc. Phân tích từ năm 2023 cho thấy chi tiêu xăng dầu vẫn phân hóa theo hình chữ K, với người giàu chi tiêu thoải mái hơn trong khi người nghèo phải hạn chế. Nền kinh tế Mỹ vẫn tiềm ẩn nhiều điểm dễ tổn thương như việc làm giảm trong tháng 7, nguy cơ tiền lương trì trệ và sa thải. Người dân cũng bất mãn với các chính sách kinh tế và biến động giá xăng dầu do chiến tranh, mà các hộ gia đình nghèo thường không đủ khả năng chống chịu. Thực tế, không một chữ cái nào có thể phản ánh đầy đủ bức tranh kinh tế 31 nghìn tỷ USD của Mỹ, một nền kinh tế rộng lớn và đa dạng. Trải nghiệm kinh tế của mỗi người là khác nhau: một số đang cải thiện như phần cong lên của chữ C, trong khi những người khác vẫn chật vật trên nhánh đi xuống của chữ K. Các chỉ số vĩ mô có thể chuyển biến tích cực nhưng sự cải thiện đó chưa được cảm nhận đồng đều trong đời sống hàng ngày. Hạn chế lớn nhất của khái niệm "kinh tế hình chữ K" chính là cố gắng dùng một câu chuyện duy nhất để giải thích những trải nghiệm rất khác nhau trong một nền kinh tế phức tạp.

2:03

Đọc bài chi tiết

Thị trường vốn toàn cầu đang đối mặt chi phí vốn tăng cao do nhu cầu phát hành nợ lớn và việc các ngân hàng trung ương hạn chế bơm tiền vì lạm phát. Sự can thiệp tỷ giá JPY/USD của Mỹ và BOJ cho thấy kỷ nguyên lãi suất siêu thấp của Nhật Bản đã kết thúc, khi lạm phát và đồng Yên mất giá đẩy lãi suất TPCP Nhật lên đỉnh 30 năm, cảnh báo về hậu quả nới lỏng tiền tệ quá mức. Áp lực hạ đòn bẩy gia tăng, đặc biệt ở các thị trường tăng nóng. Tại Hàn Quốc, chứng khoán tăng gấp đôi đã thúc đẩy vay margin lên 3,2%. Hậu quả là hơn 1,2 triệu tài khoản bị call margin, 400 nghìn mất trắng, chủ yếu là giới trẻ vay nợ quá mức dù triển vọng lợi nhuận tốt. Đây là cảnh báo về rủi ro từ nợ cao và thiếu quản trị rủi ro cho nhà đầu tư mới. Tại Việt Nam, lãi suất TPCP và huy động ngân hàng đang nhích lên, phản ánh xu hướng lãi suất cao kéo dài. Tín dụng tập trung mạnh vào bất động sản (BĐS) và cá nhân/hộ gia đình, đẩy nợ/GDP vượt 150% và giá nhà lên mức 25-30 năm thu nhập. Sự tập trung này làm giảm vòng quay tiền, gây hụt nguồn huy động, tăng áp lực tỷ giá và thanh khoản. Thị trường BĐS đang chứng kiến thanh khoản giảm mạnh, làn sóng bán cắt lỗ lan rộng do áp lực trả lãi vay tăng vọt. Nhu cầu mua nhà giảm, giá đấu giá đất giảm đáng kể. Nợ cá nhân/hộ gia đình cao, thị trường BĐS dự kiến khó khăn kéo dài. Rủi ro lớn nhất cho chứng khoán Việt Nam là dư nợ margin 446 nghìn tỷ so với chỉ 80 nghìn tỷ tiền mặt. Trong bối cảnh BĐS giảm giá và lãi vay tăng, thanh khoản siết chặt, chứng khoán dễ trở thành nơi bán hạ đòn bẩy khi áp lực lan rộng.

1:29

Đọc bài chi tiết

Nhiều công ty đa quốc gia Nhật Bản đang hưởng lợi đáng kể từ đồng yên yếu, thúc đẩy việc nâng dự báo lợi nhuận trong mùa báo cáo tài chính hiện tại. Các doanh nghiệp lớn như Toyota Motor, Honda Motor, Sony, và Ryohin Keikaku (chủ sở hữu Muji) chứng kiến doanh thu ngoại tệ tăng mạnh khi quy đổi sang đồng yên. Một báo cáo của Okasan Securities chỉ ra rằng 159 trong số khoảng 1.600 công ty niêm yết Topix đã nâng dự báo doanh thu và lợi nhuận, tỷ lệ điều chỉnh tăng đạt 86%, cao nhất kể từ năm tài chính 2016. Tỷ giá hối đoái USD/yên giả định trung vị của các công ty Topix cũng tăng lên 153,73 yên/USD, phản ánh kỳ vọng về đồng yên tiếp tục suy yếu. Ngành ô tô là một trong những lĩnh vực hưởng lợi rõ rệt nhất. Toyota điều chỉnh tỷ giá giả định lên 160 yên/USD, dự kiến tăng lợi nhuận hoạt động thêm 480 tỷ yên. Honda cũng nâng giả định lên 155 yên/USD, ước tính tăng 170 tỷ yên lợi nhuận hoạt động. Sony và Ryohin Keikaku cũng đã điều chỉnh tăng dự báo lợi nhuận nhờ đồng yên yếu. Tuy nhiên, các chuyên gia như Daniel Hurley của T. Rowe Price nhấn mạnh nguyên nhân cốt lõi của đồng yên yếu là "lãi suất thực âm sâu của Nhật Bản", khiến các nỗ lực can thiệp từ chính phủ chỉ có tác dụng tạm thời, không thể đảo ngược xu hướng mất giá bền vững. Mặc dù nhiều công ty hưởng lợi, không phải tất cả đều vậy, đặc biệt là các doanh nghiệp phụ thuộc vào nhập khẩu. Fast Retailing (Uniqlo) đối mặt với tác động tiêu cực đáng kể do chi phí nhập sản phẩm và bán tại thị trường nội địa tăng cao. Japan Airlines (JAL) cũng chịu áp lực lớn từ chi phí nhiên liệu và thiết bị cao hơn, khẳng định một đồng yên mạnh hơn sẽ cải thiện đáng kể lợi nhuận của hãng. Sự mất giá của đồng yên tạo ra bức tranh kinh tế đa chiều, vừa là động lực cho xuất khẩu, vừa là thách thức cho các ngành phụ thuộc nhập khẩu.

1:43

Đọc bài chi tiết