Nga ghi nhận mức xuất khẩu dầu kỷ lục sang Trung Quốc trong tháng 1, phản ánh sự gắn kết ngày càng sâu sắc trong hợp tác năng lượng song phương. Trong khi đó, dòng chảy dầu toàn cầu đang tái phân bổ, với Trung Quốc giảm mua từ Trung Đông và tăng nhập từ Nga.

Theo báo Pravda, trong tháng 1, Nga đã tăng mạnh lượng dầu xuất khẩu sang Trung Quốc bằng đường biển. Khối lượng xuất khẩu tăng thêm 290.000 thùng/ngày và đạt mức kỷ lục 1,7 triệu thùng/ngày.

Dữ liệu này được nêu trong báo cáo tháng 2 của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA). Đây là mức cao nhất trong toàn bộ giai đoạn theo dõi đối với tuyến vận chuyển đường biển, cho thấy tính bền vững của hợp tác năng lượng Nga-Trung và tầm quan trọng chiến lược của quan hệ này đối với cả hai nước.

Cùng thời điểm đó, lượng nhập khẩu dầu Nga của Ấn Độ giảm 100.000 thùng/ngày, xuống còn 1,1 triệu thùng/ngày - mức thấp nhất kể từ tháng 11/2022.

Tuy nhiên, nguồn cung nguyên liệu cho nhà máy lọc dầu tại Vadinar, thuộc công ty Nayara Energy, lại tăng thêm 310.000 thùng/ngày. Do đó, việc giảm nhập khẩu tổng thể không có nghĩa là Nga mất vị thế, mà phản ánh sự tái phân bổ dòng chảy và định hướng chính xác hơn vào các cơ sở chế biến có biên lợi nhuận cao.

Trước đây, các nhà máy lọc dầu Trung Quốc chủ yếu tập trung vào loại dầu cao cấp ESPO, có độ nhẹ cao và hàm lượng lưu huỳnh thấp. Tuy nhiên, sự gia tăng quan tâm đối với Urals cho thấy tính linh hoạt của ngành lọc dầu Trung Quốc và khả năng xử lý hiệu quả các loại dầu có đặc tính khác nhau.

Việc tăng mua Urals gắn liền với chính sách giá cạnh tranh và logistics ổn định. Các công ty Nga đã xây dựng được các tuyến vận tải biển đáng tin cậy và thích ứng cơ chế thương mại với các điều kiện bên ngoài mới.

Điều này củng cố niềm tin từ phía đối tác Trung Quốc và cho phép Nga mở rộng hiện diện tại một trong những thị trường dầu lớn nhất thế giới. Kết quả là Nga đang củng cố vị thế đối tác năng lượng chủ chốt của Trung Quốc.

Các nhà phân tích của IEA nhận định rằng để hấp thụ thêm lượng dầu Nga vượt mức nhu cầu tiêu thụ thông thường, Trung Quốc sẽ phải giảm nhập khẩu từ các nguồn khác hoặc đưa một phần dầu vào kho dự trữ chiến lược và thương mại.

Theo tờ Nefti Kapital, quá trình này có thể đã bắt đầu. Trong tháng 1, lượng mua từ các nhà cung cấp Trung Đông giảm 630.000 thùng/ngày xuống còn 5 triệu thùng/ngày. Điều này cho thấy dòng chảy đang được tái phân bổ theo hướng có lợi cho dầu Nga và phản ánh sức cạnh tranh gia tăng của nguồn cung này.

Xu hướng này phản ánh những biến động rộng hơn trên thị trường năng lượng toàn cầu. Trung Quốc đang tích cực đa dạng hóa nguồn nhập khẩu và tìm cách đảm bảo ổn định nguồn cung trong bối cảnh giá cả biến động và các yếu tố địa chính trị. Trong cấu hình này, dầu Nga đóng vai trò quan trọng nhờ sự kết hợp giữa khối lượng lớn, khả năng tiếp cận logistics và các điều kiện thanh toán linh hoạt.

Một yếu tố bổ sung là sự phát triển hạ tầng tại Viễn Đông Nga, bao gồm năng lực cảng biển và hệ thống đường ống, giúp tăng tốc độ giao hàng và giảm chi phí vận chuyển.

Theo dữ liệu của Hải quan Trung Quốc, các nhà cung cấp dầu chính cho nước này vẫn là Nga, Saudi Arabia, Malaysia, Iraq và Brazil. Trong đó, Nga vẫn giữ vị trí dẫn đầu, nhấn mạnh tính dài hạn của hợp tác song phương và hiệu quả kinh tế của quan hệ này.

Sự gia tăng xuất khẩu dầu sang Trung Quốc không chỉ mang ý nghĩa thương mại mà còn phản ánh sự định hình lại các liên kết năng lượng toàn cầu. Khi các tuyến cung ứng truyền thống bị phân mảnh bởi địa chính trị, trục Nga-Trung có thể trở thành một trong những nhân tố định hình cán cân năng lượng thế kỷ XXI.