Trung Quốc soạn thảo quy tắc sử dụng công nghệ nhận dạng khuôn mặt

Ngày 8/8, cơ quan quản lý không gian mạng của Trung Quốc thông báo ban hành các quy tắc dự thảo về việc giám sát, quản lý an ninh đối với công nghệ nhận dạng khuôn mặt ở nước này, sau những lo ngại của công chúng về việc lạm dụng tính năng.

Theo tuyên bố của Cục Quản lý Không gian mạng Trung Quốc (CAC), công nghệ nhận dạng khuôn mặt chỉ được phép sử dụng để xử lý thông tin khuôn mặt trong các trường hợp có mục đích cụ thể và thiết yếu, đi kèm với đó là các biện pháp bảo vệ nghiêm ngặt.

CAC nói thêm việc sử dụng công nghệ này cũng cần có sự đồng ý của các cá nhân. Thông báo nhấn mạnh rằng các giải pháp nhận dạng phi sinh trắc học nên được ưu tiên hơn là dùng nhận dạng khuôn mặt.

Trong quy tắc dự thảo, CAC nêu thêm các vấn đề như không nên lắp đặt thiết bị chụp ảnh và nhận dạng cá nhân trong phòng khách sạn, phòng tắm công cộng, phòng thay đồ, nhà vệ sinh và một số nơi khác, với lý do xâm phạm quyền riêng tư cá nhân.

Cơ quan quản lý này cho hay các thiết bị chụp ảnh chỉ nên được lắp đặt ở những nơi công cộng vì mục đích an toàn của người dân, đồng thời nên có biển cảnh báo nổi bật bên cạnh.

Nhận dạng sinh trắc học, đặc biệt là nhận dạng khuôn mặt, đã trở nên phổ biến trong đời sống ở Trung Quốc.

Năm 2020, các phương tiện truyền thông địa phương từng đưa tin rằng tính năng nhận dạng khuôn mặt được dùng để kích hoạt thiết bị phân phối giấy vệ sinh trong nhà vệ sinh công cộng. Vào thời điểm đó, thông tin này dấy lên mối lo ngại cho cả công chúng và cơ quan quản lý.

Cùng năm, một giáo sư luật ở Hàng Châu đâm đơn kiện công viên Safari Hàng Châu với cáo buộc vi phạm quyền riêng tư. Người đàn ông đăng ký thẻ thành viên và sau một thời gian nhận được thông báo thay đổi hệ thống nhận diện từ vân tay sang hình ảnh gương mặt. Ai không làm theo quy định đồng nghĩa với không được phép ra vào công viên.

Cho rằng quyết định không hợp lý, ông yêu cầu hủy thẻ thành viên, song không được chấp thuận việc hoàn tiền. Người đàn ông đâm đơn kiện sau đó vì bức xúc.

Các quy tắc dự thảo được đưa ra trong bối cảnh Bắc Kinh đang nỗ lực thắt chặt quy định dữ liệu bằng cách ban hành một loạt quy tắc. Đáng chú ý nhất, năm 2021, Trung Quốc đưa ra bộ luật đầu tiên có tên Luật bảo vệ thông tin cá nhân, tập trung vào quyền riêng tư của người dùng, nhằm hạn chế việc các công ty lạm dụng dữ liệu của nhân viên, khách hàng.

Theo đó, người dân có quyền từ chối việc tùy tiện sử dụng nhận dạng khuôn mặt cho mục đích thương mại. Các đơn vị cố tình vi phạm có thể bị xác định tội xâm phạm lợi ích cá nhân. Người bị hại có quyền khởi kiện và yêu cầu bồi thường.

Theo South China Morning Post, một số tòa án và chính quyền ở địa phương của Trung Quốc từng ra phán quyết chống lại và xử phạt các công ty có hành vi lạm dụng công nghệ này.