[Bài 1] Khát vọng tăng trưởng GDP "hai con số" và vị thế mới của Việt Nam

Ngày 2/4/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã ký ban hành Kết luận số 18-KL/TW về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia, vay trả nợ công và đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030, gắn với mục tiêu phấn đấu tăng trưởng “hai con số”.

Đây là văn kiện chiến lược quan trọng, cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội XIV bằng những quyết tâm cao độ, thể hiện rõ tư duy đổi mới và hành động quyết liệt nhằm hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

MỤC TIÊU CỐT LÕI VÀ HÀNG LOẠT TIÊU CHÍ CỤ THỂ

Giai đoạn 2021-2025, dù đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức đan xen, đất nước vẫn đạt được những thành tựu quan trọng, toàn diện và đột phá. Tăng trưởng GDP bình quân đạt 6,2%/năm, trong đó năm 2025 đạt 8,02%. GDP bình quân đầu người đạt 5.026 USD, chính thức gia nhập nhóm nước có thu nhập trung bình cao. Các cân đối lớn của nền kinh tế được bảo đảm, lạm phát, bội chi ngân sách và nợ công được kiểm soát tốt.

Nhiều dự án tồn đọng, doanh nghiệp thua lỗ kéo dài và tổ chức tín dụng yếu kém được xử lý có kết quả; hệ thống hạ tầng được đẩy mạnh phát triển; tổ chức bộ máy được sắp xếp tinh gọn, hiệu quả.

Tuy nhiên, Kết luận số 18-KL/TW cũng thẳng thắn chỉ ra những hạn chế, yếu kém: nền tảng kinh tế vĩ mô chưa thực sự vững chắc; năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế chưa cao; khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đóng góp còn hạn chế; thể chế, cơ chế chính sách vẫn còn nhiều điểm nghẽn; đời sống của một bộ phận nhân dân còn khó khăn.

Chính trong bối cảnh đó, Ban Chấp hành Trung ương Đảng thống nhất cao độ mục tiêu: phấn đấu tăng trưởng GDP bình quân giai đoạn 2026-2030 đạt từ 10%/năm trở lên, gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế.

Đến năm 2030, GDP bình quân đầu người đạt 8.500 USD; Việt Nam trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao, thuộc nhóm 30 nền kinh tế có quy mô GDP hàng đầu thế giới.

Mục tiêu này được cụ thể hóa qua hàng loạt chỉ tiêu quan trọng: tỉ trọng ngành công nghiệp chế biến, chế tạo đạt 28% GDP; kinh tế số đạt 30% GDP; kinh tế xanh đạt 10% GDP; tăng trưởng năng suất lao động bình quân 8,5%/năm; đóng góp của TFP vào tăng trưởng trên 55%; ICOR giảm xuống 4,5-4,8; hoàn thành 1.655 km đường bộ cao tốc trong giai đoạn này (đến năm 2030 đưa vào sử dụng trên 5.000 km)… So với giai đoạn trước, đây là bước nhảy vọt về yêu cầu tăng trưởng, thể hiện rõ khát vọng và quyết tâm bứt phá của Đảng trong giai đoạn phát triển mới.

BỐN QUAN ĐIỂM CHỈ ĐẠO ĐỘT PHÁ

Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng “hai con số”, Kết luận số 18-KL/TW đã đề ra các quan điểm chỉ đạo nhất quán, mang tính nền tảng và đột phá theo một trục xuyên suốt đó là bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng; quyết tâm hành động; thể chế đột phá; an toàn tài chính, cụ thể:

Thứ nhất, quan điểm về lãnh đạo và sức mạnh đại đoàn kết: Bảo đảm sự lãnh đạo toàn diện, trực tiếp của Đảng; phát huy vai trò kiến tạo phát triển của Nhà nước; tăng cường giám sát, phản biện xã hội; huy động sự tham gia của toàn hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và người dân.

Thứ hai, quan điểm về quyết tâm và hành động: Kiên định mục tiêu, hành động quyết liệt, linh hoạt, có trọng tâm, trọng điểm; đánh giá sát tình hình để vượt qua khó khăn trước mắt và tạo bứt phá trong trung hạn.

Thứ ba, quan điểm về thể chế và giải phóng nguồn lực: Đẩy mạnh xây dựng và hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển; tháo gỡ kịp thời các điểm nghẽn; khơi thông và giải phóng mọi nguồn lực; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với cải cách thủ tục hành chính và nâng cao năng lực thực thi.

Thứ tư, quan điểm về an toàn tài chính và hiệu quả đầu tư: Bảo đảm cân đối bền vững, an toàn tài chính quốc gia; quản lý nợ công chặt chẽ; nâng cao hiệu quả đầu tư công theo hướng tập trung, có trọng tâm, trọng điểm và tạo lan tỏa lớn.

Bốn quan điểm này cho thấy một bước chuyển quan trọng trong tư duy phát triển: không chỉ đặt mục tiêu tăng trưởng cao, mà đồng thời tập trung giải quyết trực tiếp các “nút thắt” lớn nhất của nền kinh tế. Đó là sự kết hợp chặt chẽ giữa tăng trưởng nhanh với ổn định vĩ mô, giữa phát triển kinh tế với bảo đảm an sinh xã hội, quốc phòng, an ninh và bảo vệ môi trường.

Kết luận số 18-KL/TW không chỉ xác lập mục tiêu tăng trưởng “hai con số” cho giai đoạn 2026–2030, mà còn thể hiện rõ khát vọng phát triển, tư duy đổi mới và quyết tâm chính trị của Đảng trong việc đưa đất nước bước vào một giai đoạn phát triển mới. Vấn đề đặt ra không chỉ là đạt được mục tiêu mà là phải hiện thực hóa bằng những giải pháp đủ mạnh, đủ đồng bộ và đủ hiệu quả.