Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn cho biết trong 9 tháng đầu năm, ngành kiểm toán đã kiến nghị xử lý tài chính hơn 254.000 tỷ đồng. Đồng thời, đề nghị sửa đổi gần 1.000 văn bản quy phạm pháp luật, tăng gần 20% so với nhiệm kỳ trước...

Chiều 20/10, Quốc hội khóa XV tiếp tục chương trình làm việc của Kỳ họp thứ 10. Tổng Kiểm toán Ngô Văn Tuấn trình bày báo cáo kết quả công tác của Kiểm toán Nhà nước nhiệm kỳ 2021–2026.

Theo đó, trong nhiệm kỳ qua, thực hiện Nghị quyết của Quốc hội về chính sách tài khóa, tiền tệ và phát triển kinh tế – xã hội, Kiểm toán Nhà nước đã lựa chọn nhiều chuyên đề kiểm toán quy mô lớn, tập trung vào các lĩnh vực quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công, đất đai, tài nguyên khoáng sản

Thứ hai, liên quan đến công tác xây dựng pháp luật hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, Kiểm toán Nhà nước đã trình cấp có thẩm quyền ban hành hoặc ban hành theo thẩm quyền 34 văn bản quy phạm pháp luật và hơn 150 văn bản quản lý nội bộ.

Thứ ba, về hoạt động nghiệp vụ, Kiểm toán Nhà nước đã đẩy mạnh kiểm toán, báo cáo quyết toán ngân sách nhà nước các cấp phục vụ Quốc hội và Hội đồng nhân dân địa phương phê chuẩn quyết toán ngân sách. Theo kế hoạch, năm 2026, Kiểm toán Nhà nước sẽ hoàn thành kiểm toán 100% báo cáo quyết toán của các bộ, ngành, địa phương, sớm hơn bốn năm so với lộ trình Chiến lược phát triển kiểm toán đến năm 2030.

Với phương châm “gọn nhưng chất lượng”, Kiểm toán nhà nước đã thực hiện nhiều giải pháp để giải quyết cơ bản tình trạng chồng chéo, trùng lắp với các cơ quan thanh tra, kiểm tra, chuyển từ trọng tâm kiểm tra phát hiện sang phân tích, dự báo, đồng thời tập trung vào các lĩnh vực rủi ro, gian lận cao.

Trong thời điểm dịch Covid-19, cơ quan này cũng linh hoạt điều chỉnh, giảm hoặc giãn tiến độ một số cuộc kiểm toán để tạo điều kiện cho các địa phương tập trung chống dịch, khắc phục hậu quả thiên tai và phục hồi sản xuất kinh doanh.

Năm 2025, trong bối cảnh sắp xếp tổ chức bộ máy hành chính, Kiểm toán Nhà nước đã hoàn thành kiểm toán báo cáo quyết toán ngân sách cấp tỉnh trước ngày 30/6/2025, cung cấp kịp thời thông tin, số liệu phục vụ Hội đồng nhân dân các tỉnh, thành phố phê chuẩn quyết toán ngân sách năm 2024.

Tính đến 30/9/2025, Kiểm toán Nhà nước đã kiến nghị xử lý tài chính hơn 254.000 tỷ đồng và 125 triệu USD, đồng thời đề nghị sửa đổi, bổ sung hoặc bãi bỏ 938 văn bản quy phạm pháp luật và văn bản quản lý, tăng 19,3% so với nhiệm kỳ 2016-2021. Cùng với đó, tỷ lệ thực hiện kiến nghị tài chính đạt 90%, cao hơn đáng kể so với giai đoạn 2016–2021 và ghi nhận 267 văn bản được sửa đổi, bổ sung, hủy bỏ theo kiến nghị của Kiểm toán nhà nước cao hơn số thực hiện nhiệm kỳ trước là 136 văn bản.

Cơ quan cũng công khai danh sách tổ chức, cá nhân thực hiện kiến nghị kiểm toán theo Nghị quyết số 53 của Quốc hội, đồng thời gửi thư thông báo kết quả kiến nghị đến các bộ trưởng, bí thư tỉnh ủy, thành ủy nhằm tăng cường trách nhiệm trong khắc phục sai phạm.

Thứ tư, về công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, Tổng Kiểm toán Nhà nước đã ban hành Chỉ thị số 1346/CT-KTNN ngày 28/10/2022 về tăng cường kỷ luật, kỷ cương và đạo đức công vụ, kiên quyết đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong thực thi công vụ.

Ngoài ra, Kiểm toán Nhà nước đã thực hiện lấy ý kiến đánh giá của đơn vị được kiểm toán đối với Đoàn, Tổ kiểm toán vận hành đường dây nóng hoạt động 24/7 để tiếp nhận phản ánh tiêu cực.

Đồng thời chuyển 17 hồ sơ có dấu hiệu vi phạm sang cơ quan điều tra để làm rõ dấu hiệu vi phạm pháp luật, cung cấp 1.749 báo cáo, tài liệu cho cơ quan phục vụ công tác thanh tra, điều tra, giám sát, tăng gấp bốn lần so với nhiệm kỳ trước.

Thứ năm, nhằm đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và hoạt động kiểm toán, Kiểm toán Nhà nước đã triển khai phân tích dữ liệu thí điểm AI hỗ trợ hoạt động kiểm toán ứng dụng công nghệ viễn thám trong kiểm toán tài nguyên khoáng sản, cũng như thuê tư vấn kiểm định chất lượng công trình khi kiểm toán dự án đầu tư, góp phần nâng cao chất lượng và minh bạch hoạt động kiểm toán.

Thứ sáu, công tác tổ chức và đào tạo cán bộ cũng được quan tâm toàn diện. Kiểm toán Nhà nước đã sắp xếp tinh gọn bộ máy, thực hiện điều động, luân chuyển cán bộ theo đúng quy định của Bộ Chính trị về kiểm soát quyền lực trong công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán.

"Lần đầu tiên, cơ quan này tiến hành đánh giá năng lực chuyên môn định kỳ hằng năm đối với kiểm toán viên, coi đây là căn cứ quan trọng để bố trí, sử dụng nhân sự phù hợp, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của ngành", ông Tuấn nhấn mạnh

Bước vào giai đoạn tới, Kiểm toán Nhà nước xác định tập trung năm nhóm nhiệm vụ như sau: (i) hoàn thiện khuôn khổ pháp lý theo tinh thần Nghị quyết số 66 của Bộ Chính trị, (ii) đẩy mạnh chuyển đổi số theo Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị, tăng cường ứng dụng công nghệ để nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động; (iii) tập trung kiểm toán các chuyên đề nóng được Quốc hội, cử tri và dư luận quan tâm, gắn với yêu cầu giám sát tối cao của Quốc hội và nhiệm vụ quản lý, điều hành của Chính phủ; (iv) tục tăng cường kỷ luật, kỷ cương công vụ, quản lý chặt chẽ hoạt động kiểm toán để ngăn ngừa sai phạm, (v) làm hoàn thiện cơ sở vật chất chú trọng đầu tư nhà lưu trú cho công chức, viên chức kiểm toán được luân chuyển, điều động đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin, thiết bị đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số của Kiểm toán nhà nước.

Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn kiến nghị Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các cơ quan liên quan tiếp tục quan tâm, chỉ đạo hoàn thiện Luật Kiểm toán Nhà nước (sửa đổi) và Chiến lược phát triển Kiểm toán Nhà nước đến năm 2040, tầm nhìn 2045; đồng thời rà soát, tháo gỡ những vướng mắc để xử lý dứt điểm các kiến nghị còn tồn đọng.

Cùng với đó, tăng cường chia sẻ dữ liệu thông tin điện tử giữa kiểm toán và các cơ quan có liên quan theo luật của Kiểm toán nhà nước, đảm bảo kết nối liên thông, tiết kiệm chi phí và thời gian, Ông Ngô Văn Tuấn, Tổng Kiểm toán Nhà nước cho biết.