Rủi ro xung đột Trung Đông: Dòng tiền sẽ dịch chuyển từ cổ phiếu, Bitcoin sang trú ẩn vào vàng và USD?

Sự kiện xung đột Mỹ - Iran đã tác động ngay lập tức đến các kênh tài sản trên toàn cầu như vàng, chứng khoán, bitcoin... Đánh giá chi tiết hơn về những ảnh hưởng của các kênh tài sản trong ngắn hạn, VnDirect cho rằng vàng và đồng USD sẽ ảnh hưởng tích cực trong khi cổ phiếu và Bitcoin sẽ chịu tác động tiêu cực.

Cụ thể, với đồng USD, trong ngắn hạn có thể tăng giá nhờ vị thế tài sản trú ẩn an toàn và việc Mỹ là nước xuất khẩu ròng năng lượng. Đồng thời, lo ngại về rủi ro lạm phát có thể khiến FED trì hoãn thêm việc giảm lãi suất điều hành, hỗ trợ cho xu hướng của đồng USD.

Trung hạn, đồng USD sẽ chịu những tác động trái chiều nhau. Việc FED trì hoãn việc cắt giảm lãi suất điều hành do nguy cơ lạm phát tiềm ẩn có thể hỗ trợ cho xu hướng của đồng USD. Tuy nhiên, nếu xung đột leo thang và kéo dài, rủi ro lạm phát bùng phát trở lại có thể tác động tiêu cực tới sức mua của người tiêu dùng Mỹ và làm giảm tốc nền kinh tế. Triển vọng nền kinh tế Mỹ yếu đi có thể gây sức ép ngược lại lên đồng USD.

Bên cạnh đó, đồng USD vẫn tiếp tục chịu tác động suy yếu từ những yếu tố như: Xu hướng giảm sự phụ thuộc của thương mại toàn cầu và dự trữ ngoại hối các nước vào đồng USD; Câu chuyện thâm hụt ngân sách và nợ công lớn chưa có hồi kết của Mỹ. 

Vàng cũng có thể bật tăng mạnh trong ngắn hạn và hướng trở lại vùng đỉnh cũ USD5.500-5600/ounce do nhà đầu tư ưu tiên phân bổ vào các tài sản trú ẩn an toàn (theo khảo sát Reuters và TradingKey). Tuy nhiên đà chốt lời có thể nhanh chóng diễn ra nếu xung đột có dấu hiệu hạ nhiệt và các bên quay trở lại bàn đàm phán.

Trong trung hạn, ngoài yếu tố xung đột Trung Đông, triển vọng giá vàng vẫn sẽ được hỗ trợ từ xu hướng giảm sự phụ thuộc vào đồng USD, đa dạng hóa nguồn dự trữ của các Ngân hàng Trung ương trên toàn cầu đặc biệt từ khối BRICS, và thâm hụt ngân sách và nợ công lớn của Mỹ.

Ở chiều ngược lại, chứng khoán có thể chịu áp lực khi dòng tiền có xu hướng tạm rút khỏi các kênh tài sản rủi ro như cổ phiếu trong thời gian đánh giá mức độ rủi ro của sự kiện đối với nền kinh tế và doanh nghiệp. 

Các chỉ số chứng khoán chịu áp lực điều chỉnh ngắn hạn tuy nhiên có thể sớm ổn định trở lại nếu xung đột không tiếp tục leo thang thành cuộc chiến khu vực. Thị trường sẽ có sự phân hóa lớn giữa các nhóm ngành được hưởng lợi (dầu khí, phân bón, vận tải biển, cao su...) và nhóm chịu tác động tiêu cực (hàng không, nhập khẩu hàng hóa,...).

Thống kê quá khứ cho thấy, các đợt bán tháo do địa chính trị thường mang tính tạm thời hơn là khởi đầu của một thị trường giá xuống kéo dài.

Kịch bản 1 (nhiều khả năng): Nếu xung đột Mỹ - Iran không leo thang thành cuộc chiến khu vực và hạ nhiệt sau một vài tuần thì tác động tới chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu và nền kinh tế thế giới có thể được kiểm soát. Tâm lý thị trường có thể dần phục hồi và nhà đầu tư chuyển hướng sự quan tâm trở lại các thông tin cơ bản sẽ xuất hiện trong thời gian tới như mùa đại hội cổ đông và kế hoạch kinh doanh 2026 của doanh nghiệp, kết quả review nâng hạng thị trường của FTSE vào tháng 3/2026 và xa hơn là số liệu vĩ mô quý 1/2026 của Việt Nam.

Chỉ số VN-Index có thể tiếp tục hướng tới thử thách ngưỡng kháng cự 1.900 điểm vào cuối Quý 1, đầu Quý 2 năm 2026.

Kịch bản 2 (khả năng thấp): Nếu xung đột Mỹ - Iran leo thang thành cuộc chiến khu vực khiến giá dầu tăng vọt lên trên 100/USD thùng sẽ tác động tiêu cực tới nền kinh tế thế giới, kéo tụt tăng trưởng trong khi đẩy lạm phát toàn cầu gia tăng trở lại. Điều này có thể thu hẹp dư địa chính sách tiền tệ của các Ngân hàng Trung ương toàn cầu và thị trường cổ phiếu có nguy cơ phải tái định giá lại do các rủi ro lớn phát sinh. Chỉ số VN-Index có thể điều chỉnh sâu hơn và tích lũy trở lại tại vùng 1.700 điểm.

Cuối cùng là Bitcoin và tiền kỹ thuật số, xu hướng của Bitcoin và tiền kỹ thuật số trong những quý gần đây cho thấy sự chuyển đổi trong cách nhìn của nhà đầu tư đối với tiền kỹ thuật số rằng tài sản này ngày càng ít được coi là kênh trú ẩn an toàn mà diễn biến giống tài sản có rủi ro cao như cổ phiếu.

Trong bối cảnh rủi ro tăng cao do xung đột Trung Đông, nhà đầu tư có xu hướng dịch chuyển khỏi tài sản rủi ro cao như bitcoin/tiền kỹ thuật số sang các kênh trú ẩn an toàn truyền thống khác như vàng, USD.

Xu hướng của Bitcoin/tiền kỹ thuật số sẽ chịu tác động từ nhiều yếu tố như: thanh khoản toàn cầu và chính sách tiền tệ của các Ngân hàng Trung ương lớn trên toàn cầu do tiền kỹ thuật số như bitcoin có độ nhạy bén lớn với thanh khoản, các cải cách pháp lý mở đường cho tiền kỹ thuật số, tốc độ phát triển của blockchain và môi trường công nghệ, và cầu từ các quỹ đầu tư phân bổ với mục đích đa dạng hóa đầu tư.