Thái Lan muốn từ bỏ danh hiệu nước xuất khẩu gạo số 1

Thái Lan sẵn sàng từ bỏ danh hiệu nước xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới, vì Chính phủ nước này đã chuẩn bị cho việc mua gạo trực tiếp từ nông dân để hỗ trợ giá gạo và thu nhập của người dân ở khu vực nông thôn, hãng tin tài chính Bloomberg dẫn lời Phó thủ tướng Thái Lan Kittiratt Na-Ranong cho hay.

Khi trúng cử trong cuộc bầu cử vào tháng 7 vừa qua, Thủ tướng Thái Lan Yingluck Shinawatra đặt ra mục tiêu đưa quốc gia 66 triệu dân này tránh khỏi ảnh hưởng của suy giảm tăng trưởng toàn cầu bằng cách tăng thu nhập cho dân nghèo - tầng lớp dân chúng đã đưa đảng của bà đến chiến thắng.

Theo ông Sarunyu Jeamsinkul, Phó giám đốc điều hành hãng xuất khẩu gạo lớn nhất Thái Lan là Asia Golden Rice, nhận định, kế hoạch hỗ trợ giá gạo của Chính phủ Thái Lan có thể làm giá gạo xuất khẩu của nước này tăng chừng 20%, đồng thời làm co hẹp thị phần của nước này trên thị trường gạo toàn cầu.

“Điều này sẽ gây khó khăn cho các nhà xuất khẩu gạo. Sẽ khó ký hợp đồng xuất khẩu ở mức giá đó”, ông Sarunyu trả lời phỏng vấn Bloomberg. Theo ông này, giá gạo Thái có thể tăng lên mức 750 USD/tấn, từ mức 629 USD/tấn vào ngày 7/9 - mức cao nhất kể từ tháng 12/2009.

Trên sàn giao dịch Chicago Board of Trade của Mỹ hôm nay, giá gạo ở mức trên 18 USD/100 pound, gần cao nhất kể từ ngày 30/9/2008.

Theo ước tính của Bộ Nông Nghiệp Mỹ (USDA), lượng gạo xuất khẩu của Thái Lan - quốc gia chiếm 30% lượng gạo xuất khẩu của thế giới - sẽ giảm xuống khoảng 8 triệu tấn vào năm tới, từ mức khoảng 10 triệu tấn vào năm nay. USDA cũng dự báo, lượng gạo xuất khẩu của nước xuất khẩu gạo lớn thứ nhì thế giới là Việt Nam, có thể sẽ giảm 8,6% xuống 6,4 triệu tấn vào năm tới.

Tuy nhiên, Phó thủ tướng Kittiratt của Thái Lan tin tưởng rằng, mặc dù lượng gạo xuất khẩu suy giảm, giá tăng sẽ giúp kim ngạch thu về lớn hơn. Theo Hiệp hội Xuất khẩu gạo Thái Lan, lượng gạo nước này xuất khẩu từ đầu năm đến ngày 5/9 đã tăng 55% lên 8,3 triệu tấn.

Chính phủ của bà Yingluck dự kiến sẽ trả mức giá 15.000 Baht, tương đương 498 USD, cho mỗi tấn gạo lức trắng, và 20.000 baht cho mỗi tấn gạo thơm, cao hơn 47% so với mức giá hiện tại của thị trường. Kế hoạch này có thể tiêu tốn số tiền 400 tỷ Baht.

Theo giới quan sát, kế hoạch này của Thái Lan, nước dẫn đầu thế giới về xuất khẩu gạo từ năm 1981, có thể đẩy giá gạo trên thế giới tăng mạnh trong thời gian tới. Gạo loại B 100% của Thái Lan đã tăng giá 21% kể từ đầu tháng 7 do những kỳ vọng thay đổi chính sách từ bà Yingluck. Vấn đề nằm ở chỗ Thái Lan có thể tiếp tục mua gạo với mức giá như dự kiến đến bao giờ.

“Chúng tôi không tính chuyện tăng giá gạo 3, 4, 5 lần để người dân chuyển sang ăn bánh mì hoặc các loại ngũ cốc khác. Tôi tin là mức giá sẽ hợp lý. Chúng tôi sẽ không vui nếu như giá gạo tăng cao hơn mức chúng tôi đề xuất”, Phó thủ tướng Kittiratt nói.

Tuy nhiên, theo USDA, thế giới sẽ không bị thiếu gạo. Sản lượng gạo toàn cầu vụ 2011-2012 được cơ quan này ước tính tăng lên mức kỷ lục 458,4 triệu tấn, nhờ mùa màng bội thu ở các nước như Brazil, Trung Quốc, Philippines và Mỹ. Trong khi đó, cũng theo USDA, lượng giạo xuất khẩu trên toàn cầu dự đoán sẽ giảm 4,2% trong năm tới, xuống còn 31,1 triệu tấn.