Giá xăng dầu trong nước tăng mạnh trong thời gian ngắn đã tác động trực tiếp đến chi phí sinh hoạt và sản xuất. Tuy nhiên, các cơ quan quản lý và doanh nghiệp đầu mối đang chủ động nhiều giải pháp nhằm bảo đảm nguồn cung, ổn định thị trường và hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Theo Nghị định 80/2023/NĐ-CP, chu kỳ điều chỉnh giá xăng dầu được thực hiện 7 ngày một lần vào thứ Năm hằng tuần. Tuy nhiên, do giá dầu thế giới biến động mạnh, từ 15 giờ ngày 7/3, Liên Bộ Công Thương - Tài chính đã quyết định điều chỉnh giá xăng dầu chỉ sau 2 ngày kể từ kỳ điều chỉnh gần nhất vào ngày 5/3. Theo đó, giá bán lẻ xăng dầu trong nước tăng từ 3.777 đồng đến 8.490 đồng\lít\kg.

GIÁ XĂNG DẦU TĂNG NHANH, CHI PHÍ SINH HOẠT VÀ VẬN TẢI BỊ TÁC ĐỘNG

Tại thị trường Thanh Hóa – địa phương thuộc vùng 2 trong phân vùng giá xăng dầu, xăng RON95-III được bán với giá 27.580 đồng mỗi lít; xăng E5 RON92 là 25.720 đồng mỗi lít; dầu Diesel 0,001S-V ở mức 31.140 đồng mỗi lít và dầu Diesel 0,05S là 30.830 đồng mỗi lít.

Mức tăng này được đánh giá là khá cao so với nhiều kỳ điều chỉnh trước, khiến chi phí nhiên liệu tăng đáng kể, kéo theo áp lực đối với chi tiêu của người dân cũng như hoạt động sản xuất, vận tải.

Chị Phạm Mai Hoa, ở phường Đông Sơn, cho biết việc giá xăng tăng nhanh trong những ngày qua đã khiến chi phí đi lại của gia đình tăng lên rõ rệt. "Trước đây khi giá xăng dao động hơn 20.000 đồng mỗi lít, việc di chuyển không quá áp lực, nhưng hiện nay gia đình buộc phải cân nhắc lại nhiều khoản chi tiêu", chị Hoa chia sẻ.

Tương tự, những người làm nghề giao hàng cũng chịu tác động rõ rệt. Anh Trần Trọng Tuấn, shipper của đơn vị giao hàng J&T Express tại phường Hạc Thành, cho biết mỗi ngày chi phí nhiên liệu hiện tăng thêm khoảng 15.000 đến 18.000 đồng so với trước. Khi cộng thêm các khoản chi phí khác tăng theo, thu nhập thực tế của anh giảm khoảng 30 - 40%.

Đối với các doanh nghiệp vận tải, nhiên liệu chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu chi phí, nên việc giá xăng dầu tăng mạnh đã tạo áp lực lớn đối với hoạt động kinh doanh.

Đại diện Công ty cổ phần 36 Travel, đơn vị vận tải tuyến Thanh Hóa – Hà Nội, cho biết chỉ trong thời gian ngắn, giá dầu đã tăng khoảng 66 %, khiến chi phí nhiên liệu của doanh nghiệp tăng cao. Để duy trì hoạt động, công ty đã điều chỉnh giá vé tăng khoảng 20 %, đồng thời tiếp tục thực hiện chính sách giảm 50% giá vé cho bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo.

CHỦ ĐỘNG BẢO ĐẢM NGUỒN CUNG, HỖ TRỢ DOANH NGHIỆP ỔN ĐỊNH HOẠT ĐỘNG

Trước diễn biến của thị trường, các doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu cũng đang triển khai nhiều giải pháp để bảo đảm nguồn cung cho thị trường.

Ông Mai Thanh, Phó Giám đốc Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên Petrolimex Thanh Hóa, cho biết Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam hiện vẫn đủ khả năng đáp ứng 100% nhu cầu xăng dầu của thị trường Thanh Hóa trong ngắn hạn. Do đó, đơn vị đã chủ động báo cáo nhu cầu tiêu thụ để tập đoàn điều tiết nguồn hàng và tìm kiếm thêm nguồn nhập khẩu khi cần thiết.

Bên cạnh đó, trong quá trình bán hàng, các cửa hàng xăng dầu cũng tăng cường kiểm soát, không bán cho những trường hợp mua nhiều lần trong ngày có dấu hiệu tích trữ nhằm mục đích đầu cơ, găm hàng.

Không chỉ chịu tác động từ giá nhiên liệu, nhiều doanh nghiệp xuất khẩu tại Nghệ An cũng đang gặp khó khăn do chi phí vận tải biển tăng cao và việc đặt chỗ với các hãng tàu trở nên khó khăn hơn, một phần do ảnh hưởng từ tình hình xung đột tại Trung Đông.

Một số doanh nghiệp như Công ty cổ phần Nafoods Group, chè Thành Đạt hay Công ty cổ phần Nhựa phụ gia Mega có đơn hàng xuất khẩu sang Trung Đông phải tạm lưu tại kho cảng Thành phố Hồ Chí Minh để chờ lịch vận chuyển mới.

Trong bối cảnh đó, lực lượng hải quan đã triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp. Chi cục Hải quan khu vực XI đã đẩy mạnh ứng dụng hệ thống thông quan điện tử, cải cách thủ tục hành chính và rút ngắn thời gian thông quan nhằm giảm chi phí cho doanh nghiệp.

Bên cạnh các giải pháp quản lý thị trường, ngày 9/3, Chính phủ đã ban hành Nghị định 72/2026/NĐ-CP sửa đổi mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN) đối với một số mặt hàng xăng, dầu, nguyên liệu sản xuất xăng, dầu.

Cụ thể, giảm thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi từ 10% xuống 0% đối với xăng động cơ không pha chì (các mã HS 2710.12.21 - chưa pha chế); 2710.12.22 - pha chế với ethanol; 2710.12.24 - chưa pha chế; 2710.12.25 - pha chế với ethanol) và các nguyên liệu pha chế xăng như naphtha, reformate (mã HS 2710.12.80).

Thuế nhập khẩu ưu đãi cũng được giảm từ 7% xuống 0% đối với các mặt hàng nhiên liệu diesel, dầu nhiên liệu, nhiên liệu động cơ máy bay và kerosine. Ngoài ra, một số nguyên liệu hóa dầu như xylen, condensate, p-xylen được giảm thuế từ 3% xuống 0%, còn hydrocarbon mạch vòng loại khác giảm từ 2% xuống 0%. Nghị định này có hiệu lực kể từ ngày 9/3/2026 đến 30/4/2026.