Thủ tướng Chính phủ: Ngành thủy sản cần chấm dứt việc khai thác IUU trong năm 2025

Chiều tối 7/10, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì Phiên họp lần thứ 16 Ban Chỉ đạo Quốc gia về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), trực tuyến với 21 tỉnh, thành phố ven biển.

Phát biểu ý kiến chỉ đạo phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết tuần qua, bão số 10 và 11 gây thiệt hại lớn về người và tài sản. Trong đó, 67 người bị chết và mất tích, 165 người bị thương; gần 2,7 triệu khách hàng bị mất điện; hơn 9.400 điểm giao thông bị ngập lụt, ách tắc; 363 nhà bị sập hoặc hư hỏng hoàn toàn, trên 174 nghìn nhà bị tốc mái, hư hỏng phải sửa chữa; 94.623 ha lúa và hoa màu bị ngập, thiệt hại; tổng thiệt hại ước tính gần 17 nghìn tỷ đồng...

Một lần nữa, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính thay mặt Tổng Bí thư Tô Lâm và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước gửi lời chia buồn, chia sẻ sâu sắc nhất tới nhân dân và cấp ủy đảng, chính quyền các địa phương, nhất là các gia đình có người bị thiệt mạng, mất nhà cửa...

Nhấn mạnh Đảng, Nhà nước không có mục tiêu nào cao hơn là “bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và lo cho cuộc sống nhân dân ngày càng ấm no, hạnh phúc,” Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tiếp tục tập trung chỉ đạo, tổ chức thực hiện nghiêm các chỉ đạo của Ban Bí thư, Thủ tướng Chính phủ khẩn trương khắc phục hậu quả do bão, lốc, mưa lũ gây ra, ổn định lại đời sống và sinh hoạt, sản xuất của nhân dân.

Về chống khai thác IUU, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh mục tiêu là phải chấm dứt việc khai thác IUU để Ủy ban châu Âu gỡ thẻ vàng đối với thủy sản Việt Nam trong năm 2025, do đó phải cương quyết tuyên chiến với khai thác IUU.

Thủ tướng yêu cầu cấp ủy, chính quyền, các lực lượng chức năng phát huy tinh thần trách nhiệm cao nhất vì nước, vì dân phục vụ; phát huy tinh thần “đâu cần, đâu khó có lực lượng Công an”; “Quân đội ta trung với Đảng, hiếu với dân,” “nhiệm vụ nào cũng hoàn thành, khó khăn nào cũng vượt qua, kẻ thù nào cũng đánh thắng.”

Bộ Nông nghiệp và Môi trường phát huy tinh thần vượt khó, tăng cường kiểm soát chặt chẽ hơn; các lực lượng phối hợp chặt chẽ hơn, quyết tâm đẩy lùi, ngăn chặn, chấm dứt tình trạng khai thác IUU; cấp ủy, chính quyền phải chăm lo sinh kế cho nhân dân; tuyên truyền, vận động, giáo dục nhân dân chấp hành nghiêm các quy định pháp luật; tạo điều kiện chuyển đổi nghề cho ngư dân; nếu nơi nào làm không tốt thì đó là trách nhiệm của người đứng đầu.

Thủ tướng yêu cầu tại phiên họp, các bộ, ngành báo cáo kiểm điểm đầy đủ nhiệm vụ đã thực hiện trong 1 tuần qua kể từ Phiên họp lần thứ 15 của Ban Chỉ đạo. Các bộ, ngành được yêu cầu phải chia sẻ, kết nối các dữ liệu về dân cư, quản lý nghề cá, giám sát hành trình tàu cá, dữ liệu vi phạm, truy xuất nguồn gốc hải sản.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ Quốc phòng chủ trì, phối hợp với Bộ Công an, Bộ Khoa học và Công nghệ, Tập đoàn công nghiệp – viễn thông Quân đội (Viettel), Tập đoàn Bưu chính Viễn thông (VNPT) triển khai lắp đặt thiết bị VMS, kiểm tra, chia sẻ dữ liệu giám sát hành trình, giám sát chặt chẽ hoạt động của tàu cá. Các lực lượng Hải quân, Biên phòng, Kiểm ngư, Cảnh sát biển phối hợp, tuần tra, kiểm soát, không để tàu cá vi phạm IUU.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Chủ tịch Uỷ ban nhân dân 21 tỉnh, thành phố phải trực tiếp chỉ đạo thực hiện dứt điểm việc lắp đặt thiết bị VMS cho tàu cá; Bộ Công an phối hợp với Toà án nhân dân, các cơ quan chức năng và các ngành, địa phương căn cứ pháp luật và Nghị quyết của Quốc hội khẩn trương điều tra, truy tố, xét xử các vụ việc vi phạm về IUU còn tồn đọng.

Bộ Tư pháp phối hợp Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương hoàn thiện, trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 38 về chế tài xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản theo hướng đủ mạnh, đủ sức răn đe để ngăn chặn hành vi khai thác IUU, hoàn thành trước 15/10.

Chính phủ quyết tâm thực hiện việc này, không thể để tình trạng có tàu cá đi đâu 6 tháng trời mà không lực lượng chức năng, không địa phương nào biết, không quản lý được. Người dân nào vi phạm về IUU thì dứt khoát phải bị xử lý nghiêm theo pháp luật; dứt khoát phải kiểm soát chặt chẽ ngư dân và tàu cá; phải thực hiện chiến dịch từ nay đến hết ngày 15/11/2025 để xử lý dứt điểm tình trạng này.

Theo Ban Chỉ đạo chống khai thác IUU, hiện nay cả nước có hơn 81 nghìn tàu khai thác hải sản, giảm 117 tàu. Cả nước có 28.032 tàu cá đã lắp đặt VMS, đạt 99,12% so với tổng số tàu cá phải lắp đạt VMS. Việc quản lý tàu cá ra vào các cảng, xuất nhập bến được kiểm soát chặt chẽ hơn.

Hơn 1 tháng qua, cả nước không phát hiện tàu cá vi phạm khai thác IUU; không phát hiện thêm vụ việc vi phạm vùng biển nước ngoài. Việc truy xuất nguồn gốc thuỷ sản tiếp tục được thực hiện nghiêm, trong đó việc cấp chứng thư/xác nhận lô hàng thuỷ sản xuất khẩu sang châu Âu trong tuần không có biến động đáng kể và chưa phát hiện vi phạm. Tuy nhiên, việc xử lý các tàu cá vi phạm trước đây chưa dứt điểm, đạt tỉ lệ thấp.