Thuế thu nhập cá nhân: Giảm trừ gia cảnh, nhiều người được lợi

Trong nhiều trường hợp, khi tính giảm trừ gia cảnh, cá nhân kinh doanh được "hời" hơn khi đóng theo thuế thu nhập cá nhân

Cả nước hiện có khoảng 300.000 người thuộc diện chịu thuế thu nhập theo Pháp lệnh Thuế thu nhập cao, đóng góp trên 6.000 tỷ đồng hằng năm cho ngân sách nhà nước.
Cả nước hiện có khoảng 300.000 người thuộc diện chịu thuế thu nhập theo Pháp lệnh Thuế thu nhập cao, đóng góp trên 6.000 tỷ đồng hằng năm cho ngân sách nhà nước.

Thay vì phải nộp thuế thu nhập doanh nghiệp với mức 28%, cá nhân kinh doanh hiện nay sẽ chịu mức thuế thu nhập cá nhân từ kinh doanh, và trong nhiều trường hợp, khi tính giảm trừ gia cảnh, cá nhân được "hời" hơn khi đóng theo thuế thu nhập cá nhân.

Đối tượng đang nộp thuế thu nhập cao cũng được lợi khi Luật Thuế thu nhập cá nhân thay thế Pháp lệnh Thuế thu nhập cao hiện hành.

Khảo sát quanh khu vực quận Hoàn Kiếm, Hà Nội, một hộ kinh doanh nhỏ với diện tích sử dụng kinh doanh khoảng 12m2, chịu mức thuế khoán từ 3-4 triệu đồng/tháng. Với những hộ cá nhân có đăng ký kinh doanh, mức thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp là 28% trên thu nhập doanh nghiệp.

Hộ kinh doanh được lợi khi đóng thuế thu nhập cá nhân

Giả sử một hộ kinh doanh tại khu vực trên, có thu nhập từ kinh doanh là 20 triệu đồng/tháng, đang nuôi 2 con nhỏ và 1 mẹ già, mức giảm trừ là 4,8 triệu đồng, như vậy, thu nhập tính thuế là 15,2 triệu đồng, mức thuế phải đóng là 2,28 triệu đồng/tháng, thấp hơn mức thuế khoán đang áp dụng theo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp.

Với hộ có đăng ký kinh doanh, mức thuế thu nhập áp dụng theo biểu thuế thu nhập cá nhân mới sẽ thấp hơn nhiều so với mức thuế suất 28% đang thực hiện, đặc biệt trong những trường hợp có nhiều người chịu giảm trừ gia cảnh.

Như vậy, với những hộ kinh doanh có thu nhập thấp và số người phụ thuộc đối với người đăng ký kinh doanh càng nhiều thì mức thuế phải nộp sẽ càng ít đi. Đây là một điểm rất có lợi cho các cá nhân kinh doanh trong so sánh với mức thuế họ đang phải chịu.

Theo Thông tư 84 hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân, người kinh doanh cá thể sẽ kê khai nộp thuế tại chi cục thuế trực tiếp quản lý từ ngày 1/1/2009. Cụ thể, với mỗi trường hợp có cách tính thuế riêng đối với cá nhân kinh doanh.

Đối với cá nhân kinh doanh thực hiện đầy đủ chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ, thu nhập chịu thuế được xác định: thu nhập chịu thuế trong kỳ tính thuế = doanh thu để tính thu nhập chịu thuế trong kỳ tính thuế - chi phí hợp lý liên quan đến việc tạo ra thu nhập trong kỳ tính thuế thu nhập chịu thuế khác trong kỳ tính thuế.

Trong đó, doanh thu và chi phí được xác định theo sổ sách kế toán, hóa đơn, chứng từ. Trường hợp, cá nhân kinh doanh thuộc đối tượng nộp thuế giá trị gia tăng thì doanh thu làm căn cứ xác định thu nhập chịu thuế phù hợp với doanh thu tính thuế giá trị gia tăng. Thu nhập chịu thuế khác là các khoản thu nhập phát sinh trong quá trình kinh doanh.

Đối với cá nhân kinh doanh không thực hiện chế độ kế toán hóa đơn, chứng từ, nộp thuế theo phương pháp khoán, thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân được xác định: thu nhập chịu thuế trong kỳ tính thuế = doanh thu ấn định trong kỳ tính thuế x tỷ lệ thu nhập chịu thuế ấn định.

Trong đó, doanh thu ấn định được xác định căn cứ vào kê khai của cá nhân kinh doanh, kết quả điều tra của cơ quan thuế và ý kiến tham gia của Hội đồng tư vấn thuế xã, phường.Đối với cá nhân kinh doanh chỉ hạch toán được doanh thu bán hàng khoán, dịch vụ, không hạch toán xác định được chi phí.

Thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân được xác định: thu nhập chịu thuế trong kỳ tính thuế = doanh thu để tính thu nhập chịu thuế trong kỳ tính thuế x tỷ lệ thu nhập chịu thuế ấn định.

Trong đó, doanh thu để tính thu nhập chịu thuế được xác định theo sổ sách kế toán hóa đơn, chứng từ phù hợp với doanh thu để tính thuế giá trị gia tăng.

Cá nhân đóng thuế thu nhập cao cũng được lợi

Tổng cục Thuế cũng cho biết, các hộ kinh doanh cá thể là một trong ba đối tượng sẽ được cấp mã số thuế thu nhập cá nhân trong quý 1/2009. Cá nhân kinh doanh sẽ đến cơ quan thuế quận, huyện nơi làm việc hoặc sinh sống, đem theo bản sao chứng minh nhân dân hoặc hộ chiếu để điền vào tờ khai đăng ký thuế.

Trường hợp có thu nhập từ nhiều nguồn, cá nhân được chọn nơi nộp hồ sơ đăng ký thuế tại đơn vị chi trả thu nhập hoặc tại chi cục thuế nơi kinh doanh.

Cá nhân đang phải đóng thuế thu nhập cao cũng sẽ được lợi hơn khi luật thuế thu nhập cá nhân được thực thi do chính sách giảm trừ gia cảnh được áp dụng. Chẳng hạn, một người có thu nhập 8 triệu đồng/tháng, nuôi 2 con, thuế thu nhập cá nhân người này phải nộp theo Pháp lệnh Thuế thu nhập cao là 300.000 đồng/tháng.

Trong khi đó, từ 1/1/2009, khi Luật Thuế thu nhập cá nhân có hiệu lực, với mức giảm trừ gia cảnh cho 2 người phụ thuộc là 3,2 triệu đồng, mức thuế phải nộp chỉ còn 40.000 đồng/tháng.

Một điểm đáng chú ý là theo Điều 30, Pháp lệnh Thuế thu nhập cao cho biết, trong trường hợp giá cả thị trường biến động từ 20% trở lên thì Chính phủ trình Uỷ ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh các mức bằng tiền trong biểu thuế thuế thu nhập cho phù hợp.

Do đó, đề xuất hoãn thời hạn nộp thuế thu nhập cá nhân đến 1/7/2009 nếu không đi cùng việc điều chỉnh biểu thuế thu nhập sẽ tiếp tục gây thiệt thòi cho các cá nhân đang chịu thuế thu nhập cao theo pháp lệnh hiện hành.

Lọc dầu Nghi Sơn nộp ngân sách hơn 25.000 tỷ đồng

Trong 10 tháng năm 2026, Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn vận hành bình quân khoảng 112% công suất thiết kế, sản xuất 6,798 triệu tấn sản phẩm, đạt doanh thu 247.383 tỷ đồng và nộp ngân sách nhà nước 25.246,7 tỷ đồng...

Thu ngân sách đạt gần 14.000 tỷ đồng, Huế tăng tốc chặng nước rút

Với tổng thu ngân sách nhà nước đạt 13.945 tỷ đồng sau hơn 10 tháng, tương đương 87,2% dự toán, thành phố Huế đang bước vào giai đoạn nước rút để hoàn thành và phấn đấu vượt kế hoạch thu năm 2026. Bên cạnh việc khai thác các nguồn thu còn dư địa, thành phố đồng thời triển khai các giải pháp kiểm soát giá cả, bảo đảm nguồn cung hàng hóa và đưa tài sản công dôi dư vào sử dụng hiệu quả.

Bộ Tài chính chưa đồng ý khoanh nợ gốc đối với doanh nghiệp ngừng hoạt động lâu năm

Trước kiến nghị bổ sung cơ chế khoanh nợ gốc, xoá tiền chậm nộp đối với những trường hợp không còn khả năng thanh toán, Bộ Tài chính cho rằng việc ngừng hoạt động nhiều năm hoặc có khoản nợ nhỏ chưa đủ căn cứ xác định không còn khả năng thu hồi. Do đó, chưa đề xuất bổ sung cơ chế đặc thù vào dự thảo Nghị quyết….

Chậm làm sạch mã số thuế có thể ảnh hưởng uy tín quốc gia

Hơn 2,5 triệu mã số thuế vẫn cần được rà soát, chuẩn hóa, trong đó có nhiều doanh nghiệp, hộ kinh doanh đã ngừng hoạt động từ nhiều năm nhưng chưa hoàn tất thủ tục đóng mã số thuế. Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý thuế mà còn có thể tác động đến uy tín và môi trường đầu tư của Việt Nam…

Định danh người bán, siết quản lý thuế trên môi trường số

Trong 10 tháng năm 2026, thu thuế từ hoạt động thương mại điện tử đạt 241.000 tỷ đồng, tăng 42% so với cùng kỳ. Trước quy mô ngày càng lớn, ngành thuế đẩy mạnh định danh người kinh doanh, kết nối dữ liệu với ngân hàng, sàn thương mại điện tử và đơn vị vận chuyển nhằm hạn chế thất thu ngân sách…

Lãnh đạo Bộ Xây dựng xác nhận, Luật Nhà ở (sửa đổi) được chỉnh lý, bổ sung nhằm bảo đảm người thu nhập thấp có khả năng tiếp cận được nhà ở thông qua việc thể chế hóa rõ nhóm các đối tượng được hưởng chính sách về nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân; quy định cụ thể các điều kiện về nhà ở, thu nhập và thứ tự ưu tiên xét duyệt đối với từng loại hình chính sách.

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI dự kiến kéo dài 28 ngày bắt đầu từ 17/10/2026. Kỳ họp với khối lượng công việc lớn, dự kiến xem xét, thông qua 43 luật, nghị quyết quy phạm pháp luật và quyết định...

Việt Nam: Khát vọng quốc gia biển mạnh

Việt Nam: Khát vọng quốc gia biển mạnh

Yêu cầu cốt lõi mà Nghị quyết 20 đặt ra là phải biến nước ta từ một quốc gia có biển thành một quốc gia biển mạnh, với kinh tế biển phát triển hiện đại, có năng lực cạnh tranh cao, đồng thời giữ vững...

VnEconomy Interactive

VnEconomy Interactive

Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên...

VnEconomy
VnEconomy