Tiến tới giấc mơ “quốc gia khởi nghiệp”: Bốn đề xuất chính sách dành cho Việt Nam
Lê Trung Hiếu - Nguyễn Đình Trung
12/10/2025, 18:41
Khởi nghiệp không chỉ là hành trình của những giấc mơ cá nhân mà còn là ngọn lửa thắp sáng tương lai kinh tế Việt Nam, đúng như tinh thần Nghị quyết 68-NQ/TW: biến kinh tế tư nhân thành động lực mạnh mẽ, đưa đất nước vươn mình trong thời đại số...
Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang chuyển mình mạnh mẽ, tinh thần khởi nghiệp đã trở thành động lực cốt lõi thúc đẩy đổi mới sáng tạo, tạo việc làm và tăng trưởng kinh tế bền vững.
Theo Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD), các doanh nghiệp khởi nghiệp đóng góp từ 20-50% vào tăng trưởng việc làm tại các quốc gia phát triển, đồng thời là nguồn gốc của những đột phá công nghệ thay đổi thế giới. Tại Việt Nam, khởi nghiệp đang trở thành một phong trào mạnh mẽ, nhưng chúng ta vẫn cần những chính sách quyết liệt, vượt trội để vươn tầm thế giới và đưa đất nước tiến vào kỷ nguyên mới.
Việt Nam, với dân số trẻ, năng động và tốc độ tăng trưởng kinh tế ấn tượng, đang chứng kiến sự bùng nổ của hệ sinh thái khởi nghiệp. Hiện có khoảng hơn 4.000 startup, chủ yếu tập trung tại Hà Nội và TP.HCM, với một số cái tên nổi bật như VNG, Momo, Tiki, Sendo, Be Group. Những cái tên này đã đưa Việt Nam lên bản đồ khởi nghiệp toàn cầu, với TP.HCM được xếp hạng 181 trong báo cáo Global Startup Ecosystem Report 2025 của Startup Genome.
Tuy nhiên, hệ sinh thái khởi nghiệp vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức, như tình trạng thiếu hụt vốn đầu tư mạo hiểm, khung pháp lý phức tạp và tỷ lệ sống sót của các startup thấp. Những rào cản này không chỉ hạn chế khả năng mở rộng quy mô mà còn làm giảm khả năng cạnh tranh của Việt Nam so với các nước trong khu vực như Singapore và Ấn Độ.
Trong bối cảnh đó, Nghị quyết số 68-NQ/TW do Bộ Chính trị ban hành đã khẳng định vai trò của kinh tế tư nhân như một động lực quan trọng để phát triển kinh tế đất nước. Nghị quyết nhấn mạnh việc hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân, đặc biệt là các startup đổi mới sáng tạo, thông qua cải cách thể chế, tăng cường đầu tư vào nghiên cứu và phát triển và xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch. Đây là kim chỉ nam để Việt Nam chuyển từ một nền kinh tế dựa vào lao động giá rẻ sang một nền kinh tế tri thức, hội nhập sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu. Tuy nhiên, để hiện thực hóa nghị quyết, Việt Nam cần học hỏi từ những quốc gia đi tiên phong trong hỗ trợ khởi nghiệp, đồng thời điều chỉnh chính sách phù hợp với bối cảnh trong nước.
Bài học từ Mỹ, Israel, Singapore và Ấn Độ cho thấy, vai trò nhà nước cần hỗ trợ ban đầu nhưng không can thiệp quá mức. Các quốc gia này đã minh chứng rằng nhà nước có thể đóng vai trò quan trọng trong việc kiến tạo hệ sinh thái khởi nghiệp thông qua các chương trình đầu tư công, cùng với việc thiết lập các quy định thân thiện. Tuy nhiên, khi hệ sinh thái đã đạt đến mức độ trưởng thành, vai trò của nhà nước cần chuyển sang hình thức hỗ trợ gián tiếp, chẳng hạn như thông qua ưu đãi thuế và đầu tư vào nghiên cứu và phát triển, nhằm tránh việc can thiệp quá mức có thể dẫn đến sự bóp méo thị trường...
Nội dung đầy đủ của bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 41-2025 phát hành ngày 13/10/2025. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tạiđây:
Greenfeed: Chăn nuôi bền vững nhờ dữ liệu và công nghệ
Từ dữ liệu thời gian thực tại trang trại đến các quyết định quản trị trên toàn chuỗi 3F Plus, Greenfeed đang từng bước xây dựng mô hình chăn nuôi dựa trên dữ liệu nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất và thúc đẩy phát triển bền vững.
"Việt Nam đang trở thành điểm sản xuất quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu"
Việc khơi thông dòng vốn cho Bất động sản Khu công nghiệp - Khu chế xuất sẽ giúp đẩy nhanh tiến độ phát triển hạ tầng công nghiệp và nâng cao năng lực tiếp nhận các dự án FDI mới góp phần củng cố vị thế của Việt Nam như một điểm đến sản xuất hấp dẫn trong khu vực.
Mitsui Chemicals tại Việt Nam: Đổi mới sáng tạo bắt đầu từ thị trường
Thay vì đóng vai trò thuần túy là nhà cung cấp công nghệ, Mitsui Chemicals tại Việt Nam lựa chọn cách tiếp cận mở và hợp tác hơn. Thông qua hợp tác với KisStartup, tập đoàn đã triển khai nhiều hoạt động kết nối năng lực công nghệ với nhu cầu thực tế của thị trường…
CEO Ngân hàng: Chuyển từ thử nghiệm sang khai thác AI và dữ liệu quy mô lớn
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành “công nghệ nóng” trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng nhưng hiện năng lực quản trị của các tổ chức vẫn đang là một lỗ hổng lớn. Ưu tiên hàng đầu hiện nay là xây dựng các nền tảng ngân hàng SME đa kênh (omnichannel) hiện đại, mang lại trải nghiệm liền mạch ở kênh kỹ thuật số và kênh truyền thống.
VietAgros 2026: Thúc đẩy chuyển đổi xanh và số hóa ngành thủy sản
VietAgros 2026 được kỳ vọng trở thành diễn đàn kết nối, thúc đẩy ứng dụng công nghệ và phát triển bền vững cho ngành nông nghiệp Việt Nam, đặc biệt là lĩnh vực thủy sản...
Với phương châm Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược để chúng ta vững bước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 khi Đảng ta tròn 100 năm thành lập (1930 - 2030); hiện thực hoá tầm nhìn phát triển đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 - 2045).
Tổng số đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI trong cả nước là 182. Số đơn vị bầu cử, danh sách các đơn vị bầu cử và số lượng đại biểu Quốc hội được bầu ở mỗi đơn vị bầu cử của các tỉnh, thành phố được ấn định...
VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên VnEconomy.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là generative AI, phát triển mạnh mẽ, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tiên phong ứng dụng công nghê để mang đến trải nghiệm thông tin đột phá với chatbot AI Askonomy...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính: