Dự thảo Nghị định mới về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan bỏ quy định phạt các lỗi khai sai nếu không làm thay đổi số thuế phải nộp. Bộ Tài chính cho rằng đây là bước điều chỉnh phù hợp với chuẩn mực quốc tế về xử lý vi phạm hành chính nhỏ…

Một trong những điểm mới đáng chú ý trong dự thảo Nghị định mới về quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan là việc sửa đổi, bổ sung các quy định về vi phạm trong khai hải quan.

Theo đó, Điều 9 của Dự thảo quy định chi tiết các mức xử phạt tương ứng với năm cấp độ vi phạm khác nhau, tùy theo tính chất và mức độ nghiêm trọng của hành vi.

Thứ nhất, người khai hải quan có thể bị phạt tiền từ 1 - 2 triệu đồng nếu khai sai so với thực tế về lượng hàng hóa có trị giá trên 10 triệu đồng cũng như tên hàng hoặc xuất xứ hàng hóa là hàng viện trợ nhân đạo, viện trợ không hoàn lại đã được phê duyệt.

Trường hợp không khai trên tờ khai hải quan mối quan hệ đặc biệt giữa người mua và người bán theo quy định của pháp luật hải quan mà không ảnh hưởng đến trị giá hải quan cũng bị xử phạt trong cùng khung này, Dự thảo nêu rõ.

Thứ hai, mức phạt từ 2 - 4 triệu đồng được áp dụng cho hành vi khai sai so với trị giá thực tế trên 10 triệu đồng đối với hàng hóa quá cảnh, chuyển khẩu, trung chuyển hoặc hàng hóa tiêu hủy, sử dụng trong khu phi thuế quan nhưng không thuộc các trường hợp được loại trừ.

Thứ ba, nếu hành vi khai sai so với trị giá thực tế trên 10 triệu đồng liên quan đến hàng hóa xuất nhập khẩu thuộc diện miễn thuế, không chịu thuế hoặc khai sai xuất xứ hàng hóa xuất nhập khẩu trừ trường hợp quy định tại điểm a khoản 1, khoản 2 Điều này, mức phạt sẽ tăng lên từ 3 - 5 triệu đồng.

Thứ tư, mức xử phạt từ 5 - 10 triệu đồng được áp dụng cho các hành vi nghiêm trọng hơn, như khai sai số lượng vận đơn, số hành khách, số kiện hành lý trong hồ sơ phương tiện vận tải xuất nhập cảnh, quá cảnh. 

Tương tự, khai sai về lượng, tên hàng, xuất xứ hàng hóa khi đưa vào kho ngoại quan, cũng như hàng hóa đưa ra nước ngoài từ kho ngoại quan cũng nằm trong diện trên.

Cuối cùng, trường hợp đã làm thủ tục hải quan nhưng không xuất khẩu hoặc xuất khẩu thiếu so với khai báo, mức phạt có thể từ 20 - 40 triệu đồng.

Dự thảo nêu rõ, quy định này áp dụng đối với hàng hóa có trị giá trên 10 triệu đồng và không bao gồm hàng hóa xuất khẩu là sản phẩm gia công, sản phẩm sản xuất xuất khẩu, sản phẩm của doanh nghiệp chế xuất hoặc hàng kinh doanh tạm nhập tái xuất.

Đồng thời, quy định này không áp dụng cho các trường hợp huỷ tờ khai hải quan theo quy định hoặc tờ khai hải quan không có giá trị làm thủ tục hải quan theo quy định tại khoản 2 Điều 25 Luật Hải quan năm 2014. Bộ Tài chính lý giải, việc hủy tờ khai là quyền hợp pháp đã được hướng dẫn tại Thông tư 38/2015/TT-BTC và Thông tư 39/2018/TT-BTC, không được xem là hành vi vi phạm hành chính.

Đáng chú ý, dự thảo cũng quy định mức xử phạt riêng đối với người khai hải quan tự phát hiện và khai bổ sung sai sót sau thời hạn quy định. Mức phạt trong trường hợp này được điều chỉnh theo từng mức độ vi phạm, dao động từ 500 nghìn - 20 triệu đồng, tương ứng với các khoản vi phạm đã được quy định trước đó.