Số liệu từ Bộ Tài chính cho thấy, chỉ số giá tiêu dùng CPI bình quân quý II/2026 tăng 5,25% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, chỉ số giá tất cả các nhóm tiêu dùng chính đều tăng: Hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng 5,04%; nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng 7,77%; giao thông tăng 9,57%; giáo dục tăng 3,38%; hàng hóa và dịch vụ khác tăng 4,27%; văn hóa, giải trí và du lịch tăng 2,98%; thuốc và dịch vụ y tế tăng 1,17%.

CPI bình quân sáu tháng đầu năm 2026 tăng 4,38% so với cùng kỳ năm 2025. Nguyên nhân được Cục Thống kê chỉ ra là do chỉ số giá nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng 4,79%, tác động làm CPI chung tăng 1,72 điểm phần trăm. Trong đó: Chỉ số giá nhóm thịt lợn tăng 4,85% chủ yếu do nguồn cung hạn chế trong dịp Lễ, Tết và chi phí chăn nuôi ở mức cao; thịt gia cầm tăng 4,51%; ăn uống ngoài gia đình tăng 6,85% do chi phí nguyên liệu và dịch vụ tăng. 

Chỉ số giá nhóm nhà ở, điện, nước, chất đốt và vật liệu xây dựng;  giá nhà ở thuê; giá điện sinh hoạt đều tăng. Điều này tạo nên rủi ro về lạm phát.

Chuyên gia kinh tế Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam cho rằng: "Trong thời gian vừa qua áp lực đối với lạm phát đến từ nhiều nguyên nhân khác nhau, đặc biệt tăng trưởng tín dụng khá mạnh để hỗ trợ cho tăng trưởng trong năm 2025. Tuy nhiên, sang năm 2026 đã có những điều chỉnh kịp thời để không tăng trưởng tín dụng nhiều như những năm trước. Thế nhưng, chúng ta lại bị ảnh hưởng từ những cuộc xung đột toàn cầu, giá nguyên nhiên vật liệu gia tăng đối với hàng hóa trên toàn cầu. Việt Nam là một nền kinh tế phụ thuộc rất nhiều vào ngoại thương và chúng ta phải nhập khẩu để xuất khẩu, để chế biến và gia công để xuất khẩu. Khi giá nguyên nhiên vật liệu gia tăng thì sẽ đẩy mặt bằng giá trong nước gia tăng, gây áp lực đối với lạm phát”.

Bên cạnh đó, các nhóm giao thông, nhiên liệu; giáo dục, văn hóa – giải trí – du lịch; may mặc, giày dép; đồ uống, thuốc lá cũng đều tăng từ 2, 40% đến 8,90%, tác động trực tiếp đến chỉ số CPI chung. Bình quân sáu tháng đầu năm 2026, lạm phát cơ bản tăng 4,12% so với cùng kỳ năm trước.

"Một số ngân hàng trung ương trên thế giới như Fed hay ngân hàng Trung ương châu Âu hoặc một số ngân hàng trung ương của Úc, Nhật Bản, Trung Quốc hiện đang nỗ lực kiềm chế lạm phát và trì hoãn lộ trình giảm lãi suất. Và khi mà quá trình giảm lãi suất của các nền kinh tế này chậm lại thì cũng ảnh hưởng đến những nỗ lực của chúng ta trong áp lực đối với tỷ giá hối đoái, áp lực đối với tiền đồng của Việt Nam. Chúng ta sẽ có những khó khăn hơn trong việc điều hành chính sách tiền tệ và không có nhiều dư địa để có thể hỗ trợ được những chính sách tiền tệ một cách mở rộng hơn nữa", ông Lê Duy Bình phân tích. 

Thời gian qua, áp lực lạm phát trên toàn cầu đang tạo áp lực đối với nền kinh tế trong nước. Việt Nam không chỉ bị ảnh hưởng bởi tình trạng lạm phát trên thế giới mà còn bị ảnh hưởng bởi lạm phát nhập khẩu.

Theo các chuyên gia, cần có những giải pháp để giảm bớt áp lực đối với chính sách tiền tệ và lãi suất. Đó là sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa chính sách tiền tệ, chính sách tài khóa, đặc biệt trong bối cảnh dư địa của chính sách tiền tệ trong năm nay có thể eo hẹp hơn so với những năm trước.

Cần có sự chia sẻ lớn hơn của chính sách tài khóa và cả những chính sách về an ninh năng lượng, dự trữ năng lượng; chính sách đảm bảo sự vận hành lưu thông hàng hóa, giảm chi phí logistics, giảm chi phí môi trường kinh doanh... sẽ trực tiếp kiềm chế lạm phát từ chi phí đẩy, giảm bớt gánh nặng cho công cụ lãi suất và tỷ giá của Ngân hàng Nhà nước. Theo các chuyên gia, tất cả các giải pháp đó sẽ là biện pháp tổng hòa để hỗ trợ một cách đắc lực cho chính sách tiền tệ trong bối cảnh hiện nay.