Khai sinh cho doanh nghiệp: Khó quá

Hàng trăm người phải chen chúc, chờ đợi, đánh vật với những thủ tục rắc rối để được đăng ký kinh doanh tại Sở Kế hoạch và Đầu tư Tp.HCM.

Sáng thứ sáu ngày 5/10, từ rất sớm, hàng trăm người đã chen nhau vào phòng đăng ký kinh doanh. Mới 9 giờ 30 phút, số thứ tự đã nhảy đến con số 2.294.

"Vô mà gặp... lãnh đạo"

Trước đó một ngày, máy đánh số thứ tự tắt ngúm không biết vì lý do gì, tình hình trong căn phòng chừng vài chục mét vuông như ở nhà ga xe lửa dịp Tết.

Tại bàn số 10, G., nhân viên Công ty Cổ phần Dầu nhờn Vinashin, van nài: "Em đã lên đây 4 - 5 lần, chị đã xem hồ sơ của em mấy lần rồi, bây giờ giúp em chứ sao cứ chỉ qua chỉ lại". "Tôi chưa bao giờ xem hồ sơ của chị. Chị nói như vậy lấy gì chứng minh? Thắc mắc thì vô trong kia gặp lãnh đạo", nữ nhân viên có tên là M. cao giọng.

Cô gái trẻ đầy nhẫn nhịn trở ra ngồi ở hàng ghế chờ gặp lãnh đạo mặt buồn xo. 30 phút trôi qua, chẳng thấy ai là lãnh đạo đến giải quyết, cô lại đi ra đi vô.

Hai mắt đỏ hoe, G. phân trần: "Em lên đây mấy lần để bổ sung chi tiết về cổ đông của công ty. Em đã gặp bộ phận hướng dẫn, về làm theo họ rồi qua gặp chị M. chờ giải quyết. Mà họ kỳ quá, mỗi lần lên lại bắt sửa đổi bổ sung một thứ, sao không yêu cầu một lần luôn".

Lại có ai đó lớn tiếng ở bàn số 14. Một thanh niên đùng đùng: "Sao mấy lần trước không đòi giấy giới thiệu giờ lại đòi". "Thắc mắc thì vô gặp lãnh đạo ấy." - cô nhân viên cũng không vừa.

Ra bên ngoài điện thoại gọi về công ty yêu cầu người đem giấy giới thiệu đến mà cơn giận vẫn chưa nguôi, người thanh niên bộc bạch: "Công ty tôi đổi tên là Công ty TNHH Phụ tùng Á Sin, nhưng họ nói chữ "Sin" không phải tiếng Việt, yêu cầu đổi. Tên tiếng Anh có cụm từ "autopart", cô ấy tra từ điển nói không có, cũng không chấp nhận... Thiệt là khổ, nói luôn từ đầu đi để tôi đỡ mất công".

Lỗi tại ai?

Những câu chuyện cãi vã vì nóng giận ở phòng đăng ký kinh doanh là không hiếm bởi người đi làm thủ tục phải rất nhiều lần đến đây để chỉnh sửa, bổ sung mà nhiều khi không phải do lỗi của họ.

Chị H., đại diện một công ty xuất khẩu, cho biết phải lên ba lần mới sửa xong giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh vì "tôi là nữ mà trong mục giới tính họ để là nam". Hôm 31/8, anh Trần Công Hạnh, ở Quận12, phải quay về lần thứ ba vì hộ khẩu anh photocopy để đối chiếu không có chứng thực.

Trước đó, lần hẹn ngày 28/8 anh Hạnh phải ra về vì nhân viên phòng đăng ký kinh doanh cho biết trường hợp của anh phải hỏi ý kiến quận, mà quận chưa trả lời. Đến ngày 29/8 anh lên thì nhân viên thụ lý hồ sơ tên Hải nghỉ phép, không ai giải quyết.

Chỉ cần hai giờ ở phòng đăng ký kinh doanh bạn sẽ chứng kiến những cơn giận dữ của nhân viên ở đây cũng như cơn thịnh nộ của những người "đi xin" giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh. Hai vụ to tiếng kể trên chỉ là một phần của bức tranh "quá tải - bức xúc - thái độ phục vụ” xảy ra hằng ngày ở đây.

Theo một cán bộ ở phòng đăng ký kinh doanh, tình trạng quá tải đã kéo dài nhiều tháng qua. Trường hợp đăng ký thành lập mới đã nhiều, số lượng doanh nghiệp đến bổ sung chức năng, điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh còn nhiều hơn.

Ông Thái Văn Rê, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư, cho rằng một phần nguyên nhân là do doanh nghiệp khi đến đăng ký kinh doanh đi tới... ba người. Tuy nhiên, theo ghi nhận thực tế, trường hợp như ông Rê nói là hãn hữu, phần lớn mỗi doanh nghiệp chỉ cử một người.

Một trong những nguyên nhân dẫn đến số lượng doanh nghiệp điều chỉnh hồ sơ quá nhiều, theo một chuyên gia tư vấn, do ảnh hưởng của việc mua cổ phần, cổ phiếu dẫn đến điều chỉnh thành phần trong hội đồng quản trị công ty. Nhân viên phòng đăng ký kinh doanh cũng xác nhận trường hợp điều chỉnh như nhận xét trên hiện chiếm phần lớn.

Phân về quận, huyện

Để giải quyết quá tải, phòng đăng ký kinh doanh đã cải tiến qui trình bằng cách nhận hồ sơ vào buổi sáng và trả hồ sơ buổi chiều, tăng cường nhân sự,... Nhưng theo chị Bình Minh, Trưởng phòng đăng ký kinh doanh, đó cũng chỉ là biện pháp tình thế. 45 nhân viên ở đây đã làm việc hết công suất để có thể mỗi ngày nhận 300 hồ sơ và trả 300 hồ sơ khác trong khi nhu cầu thì cao hơn.

Trong buổi lễ ký kết qui chế phối hợp đăng ký kinh doanh giữa Sở Kế hoạch và Đầu tư, Công an Tp.HCM và Cục Thuế, ông Thái Văn Rê thừa nhận hạ tầng cơ sở của sở hiện nay không thể đáp ứng trước tình hình đăng ký thành lập doanh nghiệp tăng vọt. Việc xây dựng trụ sở mới đã nằm trong kế hoạch của lãnh đạo UBND Tp.HCM.

Tuy nhiên, theo ông Rê, biện pháp căn cơ nhất vẫn là việc thành lập phòng đăng ký kinh doanh để cấp đăng ký kinh doanh một số lĩnh vực ở cấp quận, huyện. Một giải pháp nữa cũng chỉ mới là ý tưởng là thành lập chi nhánh phòng đăng ký kinh doanh tại nhiều khu vực.

Nhưng, theo những người trong cuộc, vấn đề quan trọng là cách làm việc. Nếu nhân viên đăng ký kinh doanh hướng dẫn và yêu cầu người đi đăng ký kinh doanh bổ sung một lần thì sẽ giảm bớt lượng người phải đến Sở Kế hoạch và Đầu tư, người của doanh nghiệp cũng bớt phải đi lại...