Sau 13 năm, đường sắt Cát Linh - Hà Đông có còn "lỡ hẹn" 1/5?

Cuối ngày 28/4, trao đổi với VnEconomy, đại diện Bộ Giao thông vận tải cho biết, đến thời điểm này, vẫn đang chờ chứng nhận an toàn hệ thống của tư vấn Pháp (ACT). Liệu đường sắt Cát Linh-Hà Đông lại "lỡ hẹn", khó đưa vào vận hành khai thác dịp 1/5?

Theo báo cáo số 3638/BC-BGTVT ngày 26/4/2021 của Bộ Giao thông vận tải về công tác đánh giá an toàn hệ thống đối với dự án đường sắt đô thị Hà Nội, tuyến Cát Linh - Hà Đông gửi Hội đồng kiểm tra Nhà nước về công tác nghiệm thu công trình xây dựng, chứng nhận an toàn hệ thống dự án đường sắt Cát Linh - Hà Đông do đơn vị tư vấn ACT của Pháp dự kiến sẽ được cấp vào ngày 28/4. 

Sau khi có giấy chứng nhận này và chủ đầu tư tổ chức nghiệm thu hoàn thành, Hội đồng Kiểm tra nhà nước xem xét ban hành thông báo kiểm tra công tác nghiệm thu dự án để kịp thực hiện công tác bàn giao, vận hành khai thác dịp 1/5 theo đúng chỉ đạo của Thủ tướng. 

Cách đây tròn 2 năm, Tổng thầu Trung Quốc đã đề xuất kết thúc chạy thử dự án đường sắt Cát Linh - Hà Đông vào cuối quý 1/2019 và chính thức đưa vào vận hành thương mại toàn tuyến từ tháng 4. Tuy nhiên, hai năm trôi qua, tháng 4/2021, dự án này vẫn lặp lại điệp khúc "chuẩn bị bàn giao, sắp đưa vào khai thác thương mại”.

Hiện Ban Quản lý dự án đường sắt, tổng thầu và tư vấn giám sát đã hoàn thành công tác nghiệm thu công trình và đang thực hiện kiểm đếm, chuyển giao hồ sơ cũng như các công việc để bàn giao với Công ty Metro Hà Nội. 

Dự án cũng đã hoàn thành công tác vận hành toàn hệ thống từ cuối 2020. Sau đó tổng thầu đã phối hợp cùng với Metro Hà Nội duy trì chạy 2 đôi tàu trên tuyến để tiếp tục kiểm tra, đánh giá tính ổn định của hệ thống thiết bị và nâng cao sự thuần thục cho các nhân sự tham gia vận hành.

Bộ Giao thông vận tải đã hoàn thiện các thủ tục pháp lý liên quan để báo cáo giải trình 16 khuyến cáo mà tư vấn ACT nêu tại báo cáo số 13. Đồng thời, triển khai thực hiện theo khuyến cáo thứ 3 do tư vấn ACT khuyến nghị. Thống nhất với UBND TP Hà Nội về việc bổ sung nhân sự để tiếp nhận vận hành dự án làm cơ sở xem xét phê duyệt bổ sung vào quy trình vận hành khai thác.

Đến nay, dự án đã đủ điều kiện để Hội đồng kiểm tra nhà nước xem xét, ban hành thông báo kiểm tra cuối cùng làm cơ sở bàn giao theo quy định.

Trên cơ sở hồ sơ nghiệm thu hoàn thành dự án, chứng nhận an toàn hệ thống này, kèm theo 16 vấn đề khuyến cáo đã được Bộ Giao thông vận tải chấp thuận tại văn bản số 3445/BGTVT-CQLXD ngày 19/4/2021 và ý kiến của UBND TP Hà Nội tại văn bản số 1185/UBND-ĐT ngày 22/4/2021, Bộ Giao thông vận tải đề nghị Hội đồng kiểm tra Nhà nước kiểm tra công tác nghiệm thu hoàn thành xây dựng công trình dự án của chủ đầu tư.

Dự án đường sắt đô thị Hà Nội tuyến Cát Linh - Hà Đông khởi công tháng 10/2011, có tiến độ hoàn thành tháng 6/2015 với tổng mức đầu tư ban đầu hơn 552 triệu USD, chủ yếu vốn vay ODA Chính phủ Trung Quốc. Với nhiều lần vỡ tiến độ và đội giá, dự án có tổng mức đầu tư sau điều chỉnh là 886 triệu USD, tương đương hơn 20.000 tỷ đồng.

Tuyến chính dài hơn 13 km đi trên cao, 12 nhà ga và 13 đoàn tàu. Mỗi đoàn tàu có 4 toa, sức chở hơn 900 người, vận tốc thiết kế 80 km/h và vận tốc khai thác thương mại trung bình 35 km/h.