Tạo hành lang pháp lý thuận lợi để phát huy vai trò của các hiệp hội doanh nghiệp

V Vũ Khuê

08:00, 19/10/2023

Chọn cỡ chữ

Dường như Nhà nước, các tổ chức nghiên cứu mới chỉ đánh giá, đề cập đến năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, của doanh nghiệp, của các ngành hàng Việt Nam... mà ít có được đánh giá, cảnh báo nào về năng lực hoạt động của hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam…

Nhiều hiệp hội được doanh nghiệp đánh giá cao, đáp ứng được yêu cầu của hội nhập kinh tế. Ảnh minh họa.

Theo thống kê sơ bộ từ Viện Phát triển doanh nghiệp (Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam), hiện nay cả nước có khoảng 800 hội, hiệp hội doanh nghiệp, doanh nhân có quy mô, địa bàn hoạt động từ cấp tỉnh trở lên.

100% địa phương có Hội doanh nghiệp cấp tỉnh, 53/63 địa phương có hiệp hội doanh nghiệp có tên gọi và giữ vai trò đại diện cho cộng đồng doanh nghiệp của địa phương.

CHỨC NĂNG HIỆP HỘI CÒN NHIỀU HẠN CHẾ

Tại nhiều địa phương, có rất nhiều mô hình Hội qui mô cấp huyện hoặc cấp xã, được thành lập độc lập hoặc giữ vai trò dạng Chi hội của Hiệp hội doanh nghiệp qui mô cấp tỉnh, qua đó tạo nên mạng lưới khá hoàn chỉnh về tổ chức đại diện doanh nghiệp Việt Nam trên phạm vi cả nước.

Qua theo dõi, đánh giá của VCCI, các địa phương đều có các chương trình làm việc thường kỳ với các Hội, Hiệp hội doanh nghiệp thông qua các hình thức tổ chức triển khai khác nhau, từ hội nghị chung, qui mô lớn đến các mô hình cà phê doanh nhân hay gặp gỡ lãnh đạo hiệp hội doanh nghiệp.

Khảo sát đánh giá năng lực của các hiệp hội doanh nghiệp gần đây của VCCI từ phía doanh nghiệp cho thấy, sự chuyển biến khá tích cực của các hiệp hội doanh nghiệp trong thời gian qua, ngày càng có nhiều doanh nghiệp tham gia các hiệp hội doanh nghiệp.

Các hiệp hội doanh nghiệp đáp ứng tương đối tốt các yêu cầu của các hội viên, đặc biệt doanh nghiệp đánh giá cao năng lực phục vụ hội viên của các hiệp hội doanh nghiệp (tổ chức đào tạo, hội thảo). Năng lực lãnh đạo quản trị của hiệp hội doanh nghiệp cũng được các doanh nghiệp đánh giá đáp ứng tốt yêu cầu.

Tuy nhiên, ông Lương Minh Huân, Phó Viện trưởng Viện Phát triển doanh nghiệp thẳng thắn cho rằng bức tranh về năng lực hoạt động của các hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam cũng còn nhiều vấn đề. Chức năng cốt lõi của hiệp hội doanh nghiệp là đại diện bảo vệ quyền lợi doanh nghiệp, tham gia các hoạt động vận động chính sách và đối thoại chính quyền mặc dù đã được cải thiện nhưng vẫn còn nhiều hạn chế.

Đáng chú ý, năng lực tham gia ý kiến và đề xuất xây dựng chính sách pháp luật được các doanh nghiệp đánh giá yếu nhất trong các chức năng của hiệp hội doanh nghiệp.

Tuy nhiên, vẫn có một số hiệp hội được đánh giá ở mức cao, đáp ứng được cả yêu cầu của hội nhập kinh tế như: Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, Hiệp hội các nhà đầu tư tài chính Việt Nam, Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam, Hiệp hội Da Giầy Việt Nam, Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam, Hiệp hội Bia rượu, nước giải khát, Hiệp hội kinh doanh vàng.....

Ngoài ra, một trong những hạn chế của các hiệp hội doanh nghiệp hiện là địa vị chính thức của hiệp hội hiện nay vẫn chưa rõ ràng và chưa đầy đủ. Cho đến hiện nay, khung khổ pháp luật về hoạt động của hội nói chung và hiệp hội doanh nghiệp nói riêng vẫn chưa được hoàn thiện.

Mặc dù, quyền tự do lập hội được quy định tại Hiến pháp, nhưng Luật về Hội đã mất rất nhiều năm dự thảo vẫn chưa thể được thông qua, Nghị định số 45/2010/NĐ-CP của Chính phủ vẫn đang là văn bản pháp lý cao nhất điều chỉnh công tác của các Hội nói chung.

Theo ông Huân, vai trò của hiệp hội doanh nghiệp ngày càng quan trọng, điều này được khẳng định trong Nghị quyết 09-NQ/TW của Bộ Chính trị, các văn bản luật và nhiều chiến lược phát triển ngành khác.

Nhưng thời gian qua, dường như Nhà nước, các tổ chức nghiên cứu mới chỉ đánh giá, đề cập đến năng lực cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam, của doanh nghiệp Việt Nam, của các ngành hàng Việt Nam... mà ít có được đánh giá, cảnh báo nào về năng lực hoạt động của hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam. Trong khi đó, sự vững mạnh và chuyên nghiệp của các hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam sẽ tác động rất lớn đến năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp, của ngành hàng và cả nền kinh tế.

"Nếu hoạt động tốt, các hiệp hội doanh nghiệp sẽ thúc đẩy liên kết kinh doanh, một yếu tố được xem là điểm yếu của doanh nghiệp tư nhân Việt Nam, góp phần chia sẻ thông tin, thực hiện xúc tiến thương mại, tạo ra lợi thế trong các đàm phán các hợp đồng thương mại quốc tế", ông Huân nhấn mạnh...

TẠO CƠ SỞ PHÁP LÝ ĐỦ MẠNH CHO CÁC HIỆP HỘI

Trong thời gian tới, để nâng cao chất lượng hoạt động của các hiệp hội doanh nghiệp, góp phần phát triển kinh tế, xã hội và hội nhập quốc tế, ông Huân cho rằng chúng ta cần cân nhắc thực hiện một số giải pháp quan trọng.

Cụ thể, Nhà nước cần tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho sự ra đời và hoạt động của các hiệp hội doanh nghiệp. Cần sớm ban hành văn bản mới thay thế Nghị định 45 ở cấp độ cao hơn, tạo cơ sở pháp lý đủ mạnh cho việc ra đời, hoạt động và phát triển của các hội, hiệp hội nói chung và các hiệp hội doanh nghiệp nói riêng.

Bên cạnh đó, các hiệp hội doanh nghiệp cần hoạt động theo đúng tính chất của một tổ chức xã hội - nghề nghiệp, theo nguyên tắc tự nguyện, tự quản, tự chịu trách nhiệm, tự chủ về tài chính và không vụ lợi. Các hiệp hội doanh nghiệp bình đẳng với nhau về cơ hội và điều kiện hoạt động theo quy định của pháp luật.

Để phát huy vai trò của các hiệp hội doanh nghiệp, theo ông Huân, Nhà nước cần đẩy mạnh xã hội hóa dịch vụ công. Cần xây dựng cơ chế chính sách, văn bản pháp luật tạo điều kiện để các hiệp hội doanh nghiệp có đủ năng lực tham gia cung cấp các dịch vụ công.

“Làm được như vậy Nhà nước vừa giảm được áp lực về kinh phí và nhân lực, vừa nâng cao vai trò của hiệp hội doanh nghiệp, phù hợp với chương trình cải cách hành chính đang được triển khai thực hiện ở nước ta hiện nay”, ông Huân nhấn mạnh.

Để đảm bảo sự tham gia xây dựng và phản biện chính sách của các hiệp hội doanh nghiệp, Nhà nước cần có cơ chế để các bộ, ban, ngành khi xây dựng, ban hành văn bản chính sách mới phải tiến hành lấy ý kiến của hiệp hội doanh nghiệp có liên quan. Việc lấy ý kiến phải thực chất, không làm chiếu lệ, hình thức, quy định rõ trách nhiệm của hiệp hội doanh nghiệp trong việc cho ý kiến, đảm bảo đúng thời gian và trình tự thực hiện.

Về phần mình, các hiệp hội doanh nghiệp cần tiếp tục đổi mới tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động, tập trung vào việc bồi dưỡng nâng cao kiến thức, kỹ năng, phương pháp hoạt động phù hợp với đặc điểm, tính chất của một tổ chức xã hội nghề nghiệp, để trở thành chỗ dựa vững chắc của các hội viên doanh nghiệp.

Mới nhất trên VnEconomy

Chứng khoán 20:55, 10/09/2026

Khối ngoại và tự doanh "quay xe" mua ròng

Đọc ngay

Thế giới 18:51, 10/09/2026

Xung đột và chuyển giao thế hệ đang định hình lại bản đồ tài sản của giới siêu giàu châu Á

Đọc ngay

Thế giới 18:51, 10/09/2026

Nhu cầu chip nhớ toàn cầu lớn thế nào?

Đọc ngay

Kinh tế số 18:51, 10/09/2026

Apple phá thông lệ, tăng giá iPhone cũ

Đọc ngay

Đọc tiếp

VIS: Nền tảng kết nối chuỗi cung ứng thương mại dài hạn

Không rầm rộ với các con số ký kết tại chỗ, Vietnam International Sourcing (VIS) vẫn được những người trong cuộc đánh giá là "vườn ươm" cho các quan hệ thương mại dài hạn. Từ các chuỗi bán lẻ Trung Đông đến nhà buôn hạt điều tại Philippines hay tùy viên thương mại tại châu Âu, tất cả đều tìm thấy ở VIS một nền tảng kết nối thực chất, nơi niềm tin và chuỗi cung ứng được bồi đắp kiên trì qua từng lớp thời gian…

Giá xăng dầu trong nước tăng theo đà thế giới

Trước đà tăng của giá thế giới, giá các mặt hàng xăng dầu trong nước cũng đồng loạt tăng mạnh. Theo đó, xăng E5 RON92 tăng 1.258 đồng/lít, xăng E10 RON95-III tăng 965 đồng/lít, dầu điêzen 0.05S tăng 742 đồng/lít, dầu madút 180CST 3.5S tăng 516 đồng/kg…

Xây thêm các trụ tăng trưởng mới đủ lớn để giảm rủi ro cho xuất khẩu thuỷ sản

Trong bối cảnh rào cản thương mại, thuế quan và yêu cầu kỹ thuật ngày càng gia tăng, năng lực cạnh tranh của ngành thủy sản không còn được quyết định bởi sản lượng hay giá thành. Để duy trì tăng trưởng, ngành cần giữ vững khách hàng, chủ động thích ứng với biến động chính sách, mở rộng thị trường và hình thành thêm các trụ tăng trưởng mới đủ lớn nhằm giảm thiểu rủi ro trong dài hạn...

Đề xuất bổ sung điều kiện đồng ý của chủ đất khi đăng ký mã số vùng trồng

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang hoàn thiện Dự thảo sửa đổi Nghị định 38/2026/NĐ-CP nhằm cụ thể hóa Nghị quyết 36/2026/NQ-CP về đơn giản hóa thủ tục cấp và quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Đáng chú ý, nhiều bộ, ngành đề xuất bổ sung quy định người không có quyền sử dụng đất phải có văn bản đồng ý của chủ sử dụng khi đưa diện tích đất vào hồ sơ đề nghị cấp mã số vùng trồng...

Indonesia siết chặt quản lý hàng nhập khẩu Halal: Thách thức cho doanh nghiệp Việt Nam

Quy định mới của Indonesia đặt ra những quy trình kiểm định nghiêm ngặt ngay tại nước xuất xứ, đòi hỏi các doanh nghiệp xuất khẩu sản phẩm Halal sang nước này phải khẩn trương thích ứng để tránh rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng...

Xem thêm

Xuất nhập khẩu Khung pháp lý Công nghiệp Thị trường Nông sản

Đừng bỏ lỡ

Thị trường

Tháo gỡ “nút thắt” vận tải và thanh toán bằng nội tệ để gia tăng xuất khẩu sang Nga

Đọc ngay

Thị trường

Tháo gỡ “nút thắt” vận tải và thanh toán bằng nội tệ để gia tăng xuất khẩu sang Nga

Đọc ngay

Thị trường

Hệ sinh thái xuất khẩu toàn diện: “Đòn bẩy” đưa hàng Việt vươn tầm thế giới

Đọc ngay

Thị trường

Giá xăng dầu trong nước tăng theo đà thế giới

Đọc ngay

Thị trường

Indonesia siết chặt quản lý hàng nhập khẩu Halal: Thách thức cho doanh nghiệp Việt Nam

Đọc ngay

Thị trường

Hàng Việt phải chuyển từ “ưu tiên dùng” sang “xứng đáng được dùng”

Đọc ngay

Infographic: Việt Nam - Pháp và những dấu mốc của quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện

Rạng sáng 10.9 (giờ địa phương), chuyên cơ chở Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng phu nhân Ngô Phương Ly và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã đến thủ đô Paris, bắt đầu thăm chính thức Pháp và dự Hội nghị thượng đỉnh Không gian vũ trụ tại Paris, theo lời mời của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron.

Nguồn cung nhà ở sẽ đa dạng, giá sẽ bình ổn hơn

Hơn 2,3 triệu học sinh Hà Nội khai giảng năm học mới

Hợp tác nhiên liệu - năng lượng là đột phá chiến lược trong quan hệ Việt Nam - Nga. Ảnh: VnEconomy

Việt Nam – Nga củng cố đối tác chiến lược toàn diện

Việt Nam và Nga khẳng định quan hệ chính trị tin cậy ở mức cao là nền tảng cốt lõi để triển khai hợp tác toàn diện trên các lĩnh vực khác. Hai bên coi hợp tác nhiên liệu - năng lượng là đột phá chiến lược trong quan hệ Việt Nam - Nga, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng cho cả hai nước.

Toàn cảnh công trường Khu công nghiệp Thăng Long Thanh Hóa sau hơn 5 tháng khởi công. Ảnh: Nguyễn Thuấn

Chọn cỡ chữ

CHỨC NĂNG HIỆP HỘI CÒN NHIỀU HẠN CHẾ

TẠO CƠ SỞ PHÁP LÝ ĐỦ MẠNH CHO CÁC HIỆP HỘI

Vietnam Economic Times

Tạp chí Kinh tế Việt Nam

Askonomy