Tổng thống Trump tuyên bố không mời Nam Phi dự thượng đỉnh G20 ở Mỹ

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ không mời Nam Phi tham dự hội nghị thượng đỉnh nhóm 20 nền kinh tế phát triển và mới nổi lớn nhất thế giới (G20) tại Miami vào năm tới. Trước đó, ông Trump đã không dự hội nghị thượng đỉnh G20 được tổ chức lần đầu tiên tại châu Phi vào tháng 11 vừa qua.

Ngày 24/11/2025, Nam Phi - quốc gia chủ nhà của thượng đỉnh G20 mới nhất - đã chính thức chuyển giao cương vị Chủ tịch G20 cho Mỹ, nhưng buổi lễ này diễn ra một cách kín đáo tại Bộ Ngoại giao ở Cape Town thay vì tại hội nghị. Vào phút chót, Tổng thống Cyril Ramaphosa từ chối đề nghị chuyển giao cương vị này cho một nhà ngoại giao Mỹ - người đại diện chính quyền ông Trump do ông chủ Nhà Trắng từ chối tới Nam phi dự hội nghị.

Hai ngày sau, ông Trump cho biết động thái trên của Nam Phi đã dẫn đến việc ông quyết định loại trừ Nam Phi khỏi danh sách mời dự thượng đỉnh G20 ở Mỹ năm 2026.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump nói Nam Phi sẽ không nhận được lời mời tham dự G20 năm 2026, sự kiện dự kiến được tổ chức tại Miami, Florida. Ông cũng tuyên bố Mỹ sẽ “ngừng tất cả các khoản thanh toán và trợ cấp cho Nam Phi ngay lập tức”.

Nam Phi, vốn là một quốc gia ủng hộ chủ nghĩa đa phương, cam kết vẫn sẽ tham dự các sự kiện G20 ở Mỹ năm 2026 - tờ báo Financial Times cho hay. Tổng thống Ramaphosa khẳng định rằng địa vị thành viên G20 của Nam Phi “phải do tất cả các thành viên khác quyết định”.

Ông Trump đã nhiều lần công kích Nam Phi, cho rằng nước này đàn áp người da trắng. Khi ông Trump bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai, Nam Phi ban đầu cố gắng không làm phật lòng ông khi phản đối những tuyên bố như vậy. Tuy nhiên, trong suốt nhiệm kỳ Chủ tịch G20 kéo dài 1 năm, Tổng thống Ramaphosa ngày càng trở nên quyết đoán hơn.

Vài giờ sau khi ông Ramaphosa từ chối chuyển giao chức Chủ tịch G20 cho một nhà ngoại giao Mỹ, Washington đã thu hồi thị thực của bà Naledi Pandor, một cựu Bộ trưởng Ngoại giao được nể trọng của Nam Phi và là một người thường xuyên tới Mỹ.

Cũng tại hội nghị thượng đỉnh G20 tại Nam Phi, ông Ramaphosa đã thuyết phục được 19 thành viên còn lại ký một tuyên bố chung, mặc dù ông Trump đã lên tiếng kêu gọi không làm như vậy.

Việc ông Trump loại Nam Phi khỏi thượng đỉnh G20 năm tới có thể đặt ra thách thức cho nước này, bởi Nam Phi đang rất cần thương mại với Mỹ và đầu tư từ Mỹ.

"Không loại trừ khả năng Mỹ sẽ gây áp lực lên các quốc gia khác để làm suy yếu các mối quan hệ thương mại, đầu tư, thương mại và ngoại giao của Nam Phi”, CEO Chris Hattingh của tổ chức nghiên cứu Centre for Risk Analysis có trụ sở tại Johannesburg nhận định với Financial Times.

Nhưng dù ông Trump nhiều lần chỉ trích G20, Mỹ vẫn tham gia vào các sự kiện khác của diễn đàn này trong suốt năm qua. Tại B20 - nhánh kinh doanh của tổ chức đa phương này - đại diện từ các công ty Mỹ bao gồm JPMorgan, Visa và Citi đã ký một tuyên bố chung với các đối tác Nam Phi nhằm tăng cường quan hệ kinh doanh.

Ông Gary Litman, đại diện doanh nghiệp Mỹ trong B20, phát biểu: "Nhiệm vụ của chúng tôi là đảm bảo rằng các nhà lãnh đạo chính trị hiểu những gì họ cần làm để cho phép các công ty theo đuổi mục tiêu kinh doanh”.