Kết quả khảo sát mới nhất về thực trạng ứng dụng AI trong doanh nghiệp Việt Nam cho thấy GenAI đã được sử dụng rộng rãi ở cấp độ cá nhân nhưng chỉ 15% ghi nhận tăng doanh thu, phản ánh khoảng cách lớn giữa mức độ phổ biến và giá trị kinh doanh thực tế của AI…

Theo khảo sát do 3HORIZONS và cộng đồng CIO Vietnam phối hợp thực hiện, khoảng 95% người trả lời cho biết GenAI đang được sử dụng ở cấp độ cá nhân.

Tuy nhiên, tỷ lệ này giảm mạnh khi xét đến mức độ tích hợp sâu hơn: chỉ 59% đưa AI vào quy trình công việc, 36% nhúng AI vào ứng dụng hoặc quy trình doanh nghiệp, và riêng với các hình thức AI có mức độ tự chủ cao, con số chỉ còn khoảng 7% dù 44% doanh nghiệp đã thử nghiệm hoặc sử dụng AI agents.

Theo khảo sát, điểm đáng lưu tâm không nằm ở từng con số riêng lẻ, mà ở khoảng cách giữa việc sử dụng AI và khả năng mở rộng quy mô. Nhân viên dùng AI nhiều hơn không đồng nghĩa với việc công nghệ này đã đi vào quy trình cốt lõi hay tạo ra kết quả kinh doanh cụ thể.

TS. Trần Viết Huân, Chủ tịch CIO Vietnam, nhận định: "AI đã được sử dụng rất rộng, nhưng ứng dụng rộng không đồng nghĩa với triển khai ở quy mô doanh nghiệp, và quy mô cũng chưa đồng nghĩa với giá trị kinh doanh". Theo ông, câu hỏi đặt ra hiện nay là làm thế nào để biến AI từ những công cụ và thử nghiệm riêng lẻ thành một năng lực có thể mở rộng, đo lường và chịu trách nhiệm được.

Khoảng cách này càng rõ khi nhìn vào hiệu quả thực tế. Khoảng 90% ghi nhận AI cải thiện năng suất nhân viên, 62% cho biết AI hỗ trợ ra quyết định tốt hơn, 52% ghi nhận tác động đến đổi mới sáng tạo. Nhưng ở nhóm chỉ số gắn với hiệu quả tài chính, tỷ lệ giảm hẳn: 33% tiết kiệm chi phí, 23% cải thiện trải nghiệm khách hàng, và chỉ 15% ghi nhận tăng trưởng doanh thu.

Nói cách khác, AI đang cải thiện năng suất ở cấp độ cá nhân tốt hơn nhiều so với việc tạo ra tác động đo lường được lên chi phí, doanh thu hay mô hình kinh doanh - và đây chính là bài toán đặt ra cho lãnh đạo doanh nghiệp.

Theo khảo sát, những rào cản chính khi đưa AI vào vận hành thực tế nằm ở năng lực tổ chức như: dữ liệu đủ tin cậy, khả năng kết nối hệ thống, hạ tầng mở rộng được, đội ngũ am hiểu AI, sự phối hợp giữa kinh doanh và công nghệ, quản trị thay đổi, an ninh - quyền riêng tư, cùng khả năng kiểm soát chi phí và đo lường hiệu quả.

Xu hướng này cũng được phản ánh trong khảo sát CIO Priorities & Technology Trends 2027 của CIO Vietnam, nhìn từ góc độ các CIO. Data & Analytics và Applied AI/Intelligent Automation đang là hai ưu tiên công nghệ nổi bật, cùng với mối quan tâm ngày càng tăng đối với Agentic AI.

Tuy nhiên, các CIO cho biết thách thức chính hiện nay nằm ở khâu thực thi chiến lược, phối hợp giữa kinh doanh và công nghệ, chất lượng dữ liệu, quản trị thay đổi và quản trị giá trị.

Ông Trần Nhất Minh, Phó Tổng Giám đốc kiêm CIO Ngân hàng VIB, Trưởng ban Cố vấn CIO Vietnam, cho rằng khi AI đi từ thử nghiệm vào vận hành thực tế, thách thức lớn không còn chỉ là chọn công nghệ nào. "Doanh nghiệp phải xác định rõ bài toán kinh doanh cần giải quyết, ai sở hữu kết quả, cách đo lường giá trị và làm thế nào để công nghệ, dữ liệu và con người cùng vận hành theo một mục tiêu chung," ông nhấn mạnh.

Đây cũng chính là bài toán trọng tâm tại CIO Summit 2026 với chủ đề "Human-Led, AI-First: From Pilots to P&L", nơi hơn 500 lãnh đạo công nghệ, lãnh đạo doanh nghiệp và chuyên gia sẽ cùng bàn về cách đưa AI từ ứng dụng cá nhân sang tạo ra doanh thu, hiệu quả vận hành và giá trị kinh doanh đo lường được cho doanh nghiệp.

Báo cáo 2027 CIO Priorities & Technology Trends do CIO Vietnam phối hợp cùng EY Vietnam thực hiện, dự kiến được công bố tại sự kiện diễn ra vào ngày 1/10 tại TP. Hồ Chí Minh.