Bán giá rẻ khi kinh tế suy thoái, thời trang nhanh vẫn “lao đao”

Hiện tại, Forever 21 có khoảng 350 cửa hàng tại Mỹ. Trong hồ sơ xin phá sản nộp lên Tòa án Delaware, công ty này có tài sản rơi vào khoảng 100  -500 triệu USD, nợ 1 - 10 tỷ USD. Đây là lần thứ 2 trong vòng 6 năm, chuỗi thời trang Forever 21 nộp đơn xin phá sản. Lần đầu là vào năm 2019.

Sau đó, chuỗi này được mua lại bởi Sparc - liên doanh của Authentic Brands Group, Simon Property và Brookfield Asset Management. Năm 2025, Sparc sáp nhập với chuỗi bán lẻ JCPenney để tạo thành Catalyst Brands. Nhãn hiệu và quyền sở hữu trí tuệ của Forever 21 hiện do Authentic Brands Group nắm giữ. CEO Authentic Brands Jamie Salter năm ngoái cho biết quyết định mua Forever 21 “là sai lầm lớn nhất” của ông.

Theo Reuters, Forever 21 từng có hơn 800 cửa hàng trên toàn cầu, tập trung vào những mặt bằng lớn trong các trung tâm thương mại. Tuy nhiên, sự mở rộng ồ ạt này lại trở thành gánh nặng tài chính khi: chi phí thuê mặt bằng cao, đặc biệt tại Mỹ, châu Âu và châu Á; nhiều cửa hàng có diện tích lớn nhưng không đạt hiệu quả doanh thu mong đợi. Khi doanh số giảm, Forever 21 không thể duy trì chi phí vận hành khổng lồ, dẫn đến thua lỗ kéo dài.

Forever 21 từng là lựa chọn hàng đầu của giới trẻ nhờ phong cách đa dạng, giá rẻ. Tuy nhiên, từ năm 2015 trở đi, người tiêu dùng bắt đầu chuyển sang các thương hiệu như Zara, H&M, Uniqlo. “Thế hệ Z luôn cố gắng để trông không giống nhau. Forever 21 đã quá coi thường điều này và đi đến kết cục phá sản”, bà Thomai Serdari, một chuyên gia về thương hiệu thời trang và giáo sư tại Đại học New York (Mỹ), nói.

Các yếu tố khác khiến Forever 21 mất khách bao gồm: thiếu chiến lược sản xuất bền vững, trong khi xu hướng tiêu dùng ngày càng quan tâm đến bảo vệ môi trường; mẫu mã chậm đổi mới, chất lượng sản phẩm giảm sút... Sự trỗi dậy của các nền tảng mua sắm trực tuyến như Shein, ASOS, Boohoo và Amazon cũng khiến Forever 21 gặp khó khăn trong việc thu hút khách hàng. Hãng đã chậm chạp trong việc đầu tư vào thương mại điện tử, trong khi các đối thủ tận dụng công nghệ để gia tăng trải nghiệm mua sắm.

Sau khi nộp đơn xin phá sản, Forever 21 tuyên bố sẽ đóng cửa hơn 350 cửa hàng trên toàn cầu, bao gồm nhiều cửa hàng tại Mỹ, châu Âu và châu Á. Tuy nhiên, công ty vẫn hy vọng tái cấu trúc để duy trì hoạt động tại một số thị trường tiềm năng. Forever 21 đã tìm kiếm người mua suốt nhiều tháng và đã liên hệ với hơn 200 nhà đầu tư tiềm năng, trong đó 30 bên đã ký thỏa thuận bảo mật, nhưng chưa có thỏa thuận khả thi nào được chốt. CNBC trước đó đưa tin công ty vận hành Forever 21 đang đàm phán với các đơn vị thanh lý và sẽ khó khăn trong việc tìm kiếm người mua.

Trong hồ sơ tòa án, ông Stephen Coulombe, đồng giám đốc tái cấu trúc của công ty vận hành Forever 21, cho biết hãng thời trang này đã “bị ảnh hưởng tiêu cực đáng kể” bởi việc Shein và Temu lợi dụng quy định miễn thuế de minimis. Quy định này cho phép hàng hóa có giá trị dưới 800 USD được vận chuyển vào Mỹ mà không phải chịu thuế nhập khẩu.

Sparc Group, chủ sở hữu công ty vận hành của Forever 21, đã cố gắng đối phó với mối đe dọa cạnh tranh từ Shein vào năm 2023 bằng cách hợp tác với chính công ty này. Tuy nhiên, theo ông Coulombe, thỏa thuận này không đủ để ngăn chặn thua lỗ của Forever 21. Trong ba năm tài chính gần đây, công ty đã lỗ hơn 400 triệu USD, bao gồm 150 triệu USD chỉ riêng trong năm tài chính 2024.

Thực tế, Shein và Temu cũng không hẳn là kinh doanh thuận lợi. Các mức thuế do chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump áp đặt và nhiều chỉ trích về tác động môi trường và vi phạm nhân quyền đang khiến Shein lao đao. Lần này Trung Quốc đang bị Washington nhắm đến trực tiếp, với mức thuế bổ sung 20% áp lên hàng hóa nhập khẩu từ nước này. Đồng thời, chính quyền của ông Donald Trump cũng đang đặt dấu hỏi về việc liệu các gói hàng nhập khẩu trị giá dưới 800 USD có tiếp tục được miễn thuế hay không.

Chủ tịch Donald Tang cho biết dù có chuyện gì xảy ra, “chúng tôi sẽ cố gắng hết sức để đảm bảo lợi ích và trải nghiệm của khách hàng không bị ảnh hưởng”, nhưng ông không nêu chi tiết cụ thể. Trong khi đó, Tổ chức Ân xá Quốc tế (Amnesty International) kêu gọi Shein cần minh bạch hơn về cam kết của hãng đối với giám sát nhân quyền. “Nếu Shein chưa thực hiện bước quan trọng này, họ nên tạm dừng hoạt động tại Tân Cương. Ngược lại, nếu công ty tin rằng họ đã loại bỏ rủi ro, họ nên công khai cách thức xác minh điều này”.

Nhiều nhà đầu tư kỳ vọng Shein sẽ niêm yết cổ phiếu trên một sàn chứng khoán lớn trong năm nay, với Sàn chứng khoán London là địa điểm có khả năng cao nhất. Tuy nhiên, hồi tháng 1/2025, Chủ tịch Ủy ban Kinh doanh và Thương mại của Quốc hội Anh cho biết ông và các thành viên “kinh hãi” trước sự thiếu minh bạch của Shein về nguồn gốc sản phẩm.

Liên minh châu Âu và một số quốc gia, bao gồm Pháp, hiện đang cân nhắc các quy định nhằm hạn chế rác thải từ các tập đoàn thời trang nhanh. Theo đó, thỏa thuận tạm thời sẽ đưa ra các mục tiêu ràng buộc pháp lý buộc các nhà sản xuất phải chi trả chi phí thu gom, phân loại và tái chế hàng dệt may.

Các biện pháp này sẽ đặt thêm gánh nặng tài chính và quy định lên doanh nghiệp, bao gồm các thương hiệu thời trang nhanh và nhà bán lẻ trực tuyến, trong bối cảnh ngành công nghiệp tiêu dùng đang chịu sự giám sát ngày càng gay gắt về tác động môi trường.

Tất cả các nhà sản xuất dệt may — dù có trụ sở tại EU hay bán hàng thông qua thương mại điện tử — phải tài trợ cho việc thu gom, phân loại và tái chế sản phẩm của họ thông qua các chương trình trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR), với thời hạn 30 tháng kể từ khi chỉ thị có hiệu lực. Các doanh nghiệp nhỏ, sử dụng ít hơn 10 nhân viên, sẽ có thêm 12 tháng để tuân thủ.

Trước đó, Nghị viện Châu Âu và các quốc gia thành viên EU cũng đã thông qua quy định cấm tiêu hủy quần áo tồn kho nhằm hạn chế xu hướng thời trang nhanh và giảm thiểu rác thải. Theo quy định này, các doanh nghiệp lớn sẽ phải báo cáo hàng năm về lượng sản phẩm bị loại bỏ và lý do, nhằm khuyến khích họ từ bỏ các hành vi lãng phí.

Mặc dù không có hình phạt cụ thể cho việc sản xuất hàng loạt quần áo có vòng đời ngắn, chi phí tuân thủ dự kiến sẽ chủ yếu đè nặng lên các công ty đang chiếm lĩnh thị trường với các sản phẩm thời trang giá rẻ dùng một lần.