Công dân tham gia tích cực các dịch vụ trên môi trường số được miễn, giảm phí, lệ phí khi thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến, miễn 100% phí, lệ phí đối với 66 thủ tục hành chính cơ bản, thiết yếu, giảm tối thiểu 50% phí, lệ phí đối với 56 thủ tục hành chính phức tạp, cần nhiều chi phí quản lý...

Bộ Công an đang chủ trì xây dựng dự thảo Nghị quyết về phát triển công dân số để lấy ý kiến đóng góp của các cơ quan, tổ chức, cá nhân nhằm tạo lập khuôn khổ pháp lý thống nhất, toàn diện đầu tiên tại Việt Nam về công dân số, quy định rõ địa vị pháp lý, các lợi ích và trách nhiệm của công dân khi tham gia môi trường số.

Theo dự thảo nghị quyết, điều kiện để trở thành công dân số phải là cá nhân được cấp tài khoản định danh điện tử trên ứng dụng định danh quốc gia (VNeID), có khả năng sử dụng dịch vụ công và dịch vụ số an toàn, hợp pháp; thực hiện các trách nhiệm của công dân số và đã được xếp hạng công dân số.

Đáng chú ý, Bộ Công an đề xuất triển khai Hệ thống Điểm công dân số trên nền tảng định danh và xác thực điện tử VNeID. Cụ thể, công dân số sẽ chia làm 3 mức, trong đó công dân số tích cực có 350 điểm tín nhiệm trở lên, công dân số cơ bản từ 100 - 349 điểm và dưới 100 điểm là mức chưa xếp hạng.

Điểm công dân số được tính dựa trên việc cập nhật, xác thực dữ liệu cá nhân, tần suất, mức độ sử dụng dịch vụ số và các hoạt động, đóng góp cho cộng đồng trên môi trường số, nhằm khuyến khích người dân tham gia tích cực vào chương trình phát triển công dân số, không áp dụng để xử phạt, hạn chế quyền và lợi ích hợp pháp của công dân; 

Điểm công dân số được gắn với các quyền lợi, ưu đãi về thuế, phí, lệ phí khi thực hiện thủ tục hành chính, chính sách an sinh xã hội hoặc các hình thức khuyến khích khác theo quy định của Nghị quyết này.

Công dân tham gia tích cực các dịch vụ trên môi trường số được miễn, giảm phí, lệ phí khi thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến, miễn 100% phí, lệ phí đối với 66 thủ tục hành chính cơ bản, thiết yếu, gắn với quyền nhân thân hoặc thủ tục hành chính có tần suất cao, giảm tối thiểu 50% phí, lệ phí đối với 56 thủ tục hành chính phức tạp, cần nhiều chi phí quản lý.

Công dân được giảm 10% cho 5 loại thuế, lệ phí trước bạ khi thực hiện dịch vụ số, thủ tục hành chính trực tuyến thông qua nền tảng định danh và xác thực điện tử VNeID liên quan đến tài sản thiết yếu và các dịch vụ, thủ tục thúc đẩy tăng tính minh bạch.

Theo Bộ Công an, khi sở hữu và quản lý danh tính số, công dân có quyền theo dõi, biết dữ liệu cá nhân của mình được khai thác, sử dụng bởi các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan; được cung cấp phương thức để cho phép hoặc thu hồi việc chia sẻ dữ liệu; có quyền yêu cầu xóa dữ liệu cá nhân khi không còn mục đích sử dụng hoặc khi rút lại sự đồng ý, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

Cùng với đó, công dân được bảo vệ toàn diện trước các hành vi vi phạm pháp luật trên môi trường số; được tham gia các chương trình tuyên truyền, giáo dục, tập huấn, đào tạo về kỹ năng số, an toàn thông tin; có quyền khiếu nại, tố cáo, phản ánh khi quyền lợi của mình trên môi trường số bị xâm phạm; được cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận, giải quyết kịp thời theo quy định của pháp luật.

Trẻ em, thanh thiếu niên được ưu tiên bảo vệ đặc biệt khi tham gia môi trường số, bảo đảm tiếp cận thông tin phù hợp độ tuổi, phòng ngừa hành vi xâm hại, bóc lột trên môi trường số.