Tự động hóa đang khiến nhiều công việc truyền thống trong ngân hàng thay đổi nhanh. Khi dòng tiền, dữ liệu và rủi ro cùng dịch chuyển lên môi trường số, thị trường lại cần nhiều hơn những nhân sự hiểu tài chính, biết phân tích dữ liệu và kiểm soát hệ thống.

Khi Hoàng Anh (Hà Nội) tốt nghiệp ngành tài chính - ngân hàng năm 2022, nhiều bạn cùng khóa chọn các vị trí quen thuộc ở chi nhánh: Quan hệ khách hàng, tư vấn tín dụng, giao dịch viên. Cô rẽ sang quản trị rủi ro tại một ngân hàng thương mại - công việc ít được nhắc đến hơn, nhưng lại trụ vững trong giai đoạn ngân hàng số tăng tốc.

Đến giai đoạn 2024-2025, khi nhiều giao dịch cơ bản đã chuyển lên ứng dụng, bộ phận của Hoàng Anh vẫn mở rộng. Công việc của cô không phải gặp khách hàng mỗi ngày, mà là xử lý dữ liệu tín dụng, theo dõi dấu hiệu bất thường và đưa ra cảnh báo sớm.

“Lúc học, tôi không nghĩ đây là hướng nhiều cơ hội. Nhưng đi làm mới thấy phần quan trọng của ngân hàng lại nằm ở phía sau: dữ liệu, rủi ro và các lớp kiểm soát”, Hoàng Anh chia sẻ.

Trường hợp của Hoàng Anh phản ánh một dịch chuyển rõ trong ngành tài chính - ngân hàng. Chuyển tiền, gửi tiết kiệm, mở tài khoản, đăng ký thẻ, thanh toán hóa đơn hay vay tiêu dùng đều có thể thực hiện trên điện thoại. Nhiều thao tác trước đây cần nhân sự xử lý nay được hoàn tất trong vài phút.

NGÂN HÀNG SỐ VÀ NHU CẦU NHÂN LỰC MỚI

Nhưng sự thay đổi ở quầy giao dịch không đồng nghĩa với việc nhu cầu nhân lực của ngành suy giảm. Khi giao dịch chuyển lên môi trường số, phần việc phía sau hệ thống lại nặng hơn: kiểm soát rủi ro, phát hiện gian lận, chống rửa tiền, bảo đảm tuân thủ, phân tích dữ liệu khách hàng và quản lý dòng vốn.

Theo Tạp chí Ngân hàng, năm 2025, hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng - được ví như “xương sống” thanh toán quốc gia - xử lý bình quân gần 589.000 giao dịch mỗi ngày, với giá trị hơn 1,61 triệu tỷ đồng; giá trị giao dịch tăng 56,55% so với năm trước. Nhiều ngân hàng cũng đã đạt khoảng 98% giao dịch trên kênh số.

Ở quy mô đó, ngân hàng không chỉ là nơi khách hàng đến làm thủ tục vay vốn hay mở tài khoản. Ngân hàng đã trở thành hạ tầng vận hành dòng tiền của nền kinh tế. Hệ thống càng lớn, giao dịch càng nhanh, mức độ tự động hóa càng cao, yêu cầu kiểm soát phía sau càng chặt chẽ.

Đây là lý do các vị trí như quản trị rủi ro, tuân thủ, chống rửa tiền, kiểm toán nội bộ, phân tích dữ liệu tài chính, quản lý nguồn vốn hay phân tích đầu tư ngày càng được chú ý. Những công việc này không nằm ở quầy giao dịch, nhưng quyết định ngân hàng vận hành an toàn hay không.

Xu hướng tuyển dụng cũng cho thấy sự dịch chuyển này. ManpowerGroup Việt Nam xếp tài chính - ngân hàng vào nhóm ngành có nhu cầu tuyển dụng cao, trong đó chuyển đổi số, AI và tự động hóa thúc đẩy nhu cầu nhân lực ở các mảng kỹ thuật số, quản lý rủi ro và tuân thủ. Robert Walters cũng ghi nhận doanh nghiệp khó tìm ứng viên biết kết hợp kiến thức tài chính với năng lực xử lý dữ liệu, sử dụng công cụ số và hiểu quy định.

Nhìn từ thị trường lao động, tài chính - ngân hàng không hẹp đi, mà đang phân hóa mạnh hơn. Nhóm công việc thiên về thao tác sẽ chịu áp lực lớn từ công nghệ. Ngược lại, các vị trí đòi hỏi phân tích, đánh giá rủi ro, hiểu quy định và ra quyết định dựa trên dữ liệu lại có nhiều dư địa hơn.

Vì vậy, học tài chính - ngân hàng không còn nên được hiểu là con đường dẫn chủ yếu tới quầy giao dịch hay bán sản phẩm tài chính. Một nền tảng tài chính tốt có thể mở ra nhiều hướng đi: Ngân hàng thương mại, fintech, quản lý đầu tư, phân tích tài chính, tư vấn doanh nghiệp, quản trị rủi ro, kiểm soát tuân thủ hoặc bộ phận tài chính trong các tập đoàn.

NÂNG CAO LỢI THẾ CẠNH TRANH

Khi yêu cầu của ngành thay đổi, lựa chọn chương trình đào tạo cũng trở nên quan trọng hơn.

Các chương trình theo hướng kết hợp giữa tài chính quốc tế và thực tiễn Việt Nam đang được quan tâm, khi vừa giúp sinh viên nắm chuẩn mực toàn cầu, vừa hiểu cách thị trường trong nước vận hành.

Chương trình Cử nhân Tài chính Ngân hàng tại Trường Đại học Anh Quốc Việt Nam (BUV) được thiết kế theo hướng này.

Chương trình được hợp tác với Đại học Manchester Metropolitan - đại học công lập hơn 200 năm lịch sử tại Anh, đặt tại Manchester, trung tâm tài chính quan trọng của Vương quốc Anh. Trường Kinh doanh của Manchester Metropolitan thuộc nhóm 1% các trường kinh doanh hàng đầu thế giới với ba kiểm định quốc tế uy tín AACSB, AMBA, EQUIS.

Sinh viên tốt nghiệp nhận song bằng: Một bằng cử nhân do Đại học Manchester Metropolitan cấp và một bằng do BUV cấp. Lợi thế song bằng nằm ở việc kết hợp giá trị quốc tế của bằng Anh Quốc với khả năng được công nhận trong hệ thống giáo dục Việt Nam, tạo lợi thế cạnh tranh kép trên thị trường lao động.

Một điểm đáng chú ý là sinh viên được tiếp cận với Bloomberg Terminal - công cụ đang được sử dụng tại các tổ chức tài chính quốc tế - giúp sinh viên làm quen với dữ liệu thực và cách ra quyết định trong môi trường tài chính.

Bên cạnh đó, chương trình đưa các tiêu chuẩn như Basel II và Basel III vào giảng dạy từ sớm - những khung quản trị rủi ro đang được áp dụng tại các ngân hàng Việt Nam nhưng vẫn thiếu hụt nhân sự có chuyên môn phù hợp.

Thay vì tập trung vào các vị trí ở quầy giao dịch, chương trình định hướng sinh viên đến các vai trò như phân tích tài chính, quản trị rủi ro, kiểm soát tuân thủ hoặc tư vấn tài chính doanh nghiệp - những vị trí có nhu cầu cao và ít chịu tác động từ tự động hóa.

Ngoài ra, sinh viên tốt nghiệp có thể được miễn giảm một số môn thi chuyên môn từ các tổ chức nghề nghiệp quốc tế như ACCA, CIMA, ICAEW hay CII - các hệ thống chứng chỉ trong lĩnh vực kế toán, tài chính, quản trị và bảo hiểm, tạo lợi thế khi theo đuổi lộ trình nghề nghiệp trong lĩnh vực tài chính toàn cầu.

Bên cạnh đó, sinh viên có cơ hội kết nối với mạng lưới doanh nghiệp gồm các ngân hàng và tổ chức tài chính trong và ngoài nước, tham gia thực tập và làm quen với môi trường làm việc ngay từ những năm đầu đại học.

Trong bối cảnh chi phí du học Anh có thể lên tới hơn 3 tỷ đồng cho ba năm, nhận bằng chính quy của một trường đại học Anh ngay tại Việt Nam là lựa chọn đáng cân nhắc về tài chính. Chương trình hiện triển khai quỹ học bổng với số lượng có hạn cho năm tuyển sinh đầu tiên.

Trường Đại học Anh Quốc Việt Nam (BUV) là trường đại học đầu tiên tại Việt Nam đạt chứng nhận 5 sao của Quacquarelli Symonds (QS), đồng thời là trường đại học đầu tiên tại Việt Nam và ASEAN được nhận chứng nhận chất lượng toàn cầu từ QAA, Cơ quan Đảm bảo Chất lượng Giáo dục Đại học của Vương quốc Anh. Đây là hai trong những cơ quan kiểm định uy tín nhất trên thế giới.

Chương trình học của BUV được thiết kế bài bản, luôn cập nhật xu hướng mới nhất của ngành, chú trọng tích hợp nhuần nhuyễn giữa lý thuyết và thực hành, đảm bảo 100% sinh viên có việc làm hoặc tiếp tục học lên cao trong vòng ba tháng sau khi tốt nghiệp.

* Tìm hiểu thêm về chương trình học ngay tại đây: https://mmu.buv.edu.vn/