Điểm tin 18h ngày 4/9

Điểm tin

Điểm tin 18h ngày 4/9

00:00

Askonomy AI

NGHE TIẾP

Autoplay

TIN CHÍNH

1:34

Các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Mỹ đang trực tiếp định hình lại hệ sinh thái công nghệ Trung Quốc, buộc quốc gia này phải chuyển dịch trọng tâm sang việc tự chủ các "điểm nghẽn" chiến lược nhằm giảm phụ thuộc vào nguồn cung nước ngoài. Theo phân tích từ Morgan Stanley, cơ cấu doanh nghiệp niêm yết trên Thị trường Khoa học và Công nghệ (STAR Market) tại Thượng Hải đã thay đổi rõ rệt. Tỷ lệ doanh nghiệp giải quyết các điểm nghẽn công nghệ tăng từ 8,1% năm 2022 lên 20% vào năm 2026, trong khi số công ty góp phần xây dựng chuỗi cung ứng tự chủ tăng từ 41% lên 60%. Đặc biệt, ngành bán dẫn là tâm điểm của cuộc chạy đua này, chiếm đa số các doanh nghiệp tập trung tháo gỡ điểm nghẽn. Áp lực từ Washington đã đẩy các mắt xích dễ bị tổn thương dịch chuyển lên khâu thượng nguồn, bao gồm nguyên vật liệu, máy móc phức tạp và thiết bị cốt lõi. Để hiện thực hóa mục tiêu tự chủ, các doanh nghiệp IPO năm 2026 đã tăng cường đầu tư mạnh mẽ: chi phí nghiên cứu và phát triển (R&D) trên mỗi nhân viên tăng gấp đôi và chi tiêu vốn hằng năm tăng gấp 4 lần so với năm 2022. Nguồn vốn này không chỉ phục vụ nghiên cứu mà còn nhằm đưa công nghệ từ quy mô thử nghiệm sang sản xuất thương mại. Tuy nhiên, chiến lược này đi kèm với rủi ro tài chính đáng kể. Tỷ lệ doanh nghiệp IPO có lợi nhuận tốt năm 2026 giảm mạnh xuống còn 46% so với 72% năm 2022, cùng với sự sụt giảm về tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE). Dù chất lượng lợi nhuận thấp hơn, đây được xem là đặc trưng của các lĩnh vực công nghệ chiến lược, nơi đòi hỏi vốn đầu tư khổng lồ và thời gian dài để thương mại hóa, phản ánh sự đánh đổi giữa lợi ích kinh tế ngắn hạn và an ninh công nghệ dài hạn của Trung Quốc.

Đọc chi tiết

1:26

Cuộc cách mạng robot thực sự của Trung Quốc không nằm ở những robot hình người hào nhoáng, mà diễn ra âm thầm nhưng mạnh mẽ trong lĩnh vực robot công nghiệp chuyên dụng. Trong khi các mẫu robot hình người như của Unitree thu hút sự chú ý của truyền thông và giới đầu tư bằng những màn biểu diễn kỹ năng, chúng vẫn còn xa mới đạt được độ tin cậy cần thiết để vận hành thực tế và thường là "giải pháp đang đi tìm bài toán". Ngược lại, Trung Quốc đang tận dụng tối đa lợi thế về quy mô sản xuất và chuỗi cung ứng để thống trị thị trường robot công nghiệp. Số liệu cho thấy sự tăng trưởng vượt bậc với doanh thu ngành vượt 44 tỷ USD năm ngoái và tốc độ tăng trưởng hàng năm trên 20%. Trung Quốc đã trở thành nước xuất khẩu ròng robot công nghiệp, phá vỡ thế độc tôn của nhóm "Big Four" toàn cầu. Năm 2024, nước này lắp đặt 295.000 robot mới, chiếm 54% tổng lượng toàn cầu, với số lượng vận hành cao gấp 4,5 lần Nhật Bản. Các ứng dụng thực tế đã lan tỏa sâu rộng: từ hàng nghìn cánh tay robot tại nhà máy xe điện BYD, hệ thống tự động hóa tại cảng Dương Sơn, cho đến robot phẫu thuật trong bệnh viện và robot vệ sinh tòa nhà. Dù robot hình người có tiềm năng dài hạn nhờ khả năng thích ứng môi trường con người và tận dụng dữ liệu AI để học hỏi, nhưng chi phí cao và cấu trúc phức tạp khiến chúng kém hiệu quả hơn các máy chuyên dụng trong 99% nhiệm vụ công nghiệp. Tương lai gần của ngành robot không thuộc về những cỗ máy mô phỏng con người trên sân khấu, mà thuộc về những thiết bị không khuôn mặt, tập trung hoàn toàn vào chức năng, giúp giải quyết chính xác các bài toán cụ thể trong sản xuất, logistics và dịch vụ, tạo ra tác động kinh tế thực chất và bền vững.

Đọc chi tiết

1:23

Sự đối lập trong khát vọng gia nhập Liên minh châu Âu (EU) phản ánh rõ nét sự khác biệt về nhu cầu địa chính trị và kinh tế giữa các quốc gia. Trong khi 9 nước ứng viên như Ukraine, Moldova hay các quốc gia Tây Balkan nỗ lực gia nhập để tìm kiếm điểm tựa an ninh, tiếp cận nguồn tài chính và thiết lập khuôn khổ cải cách thể chế, thì những nền kinh tế giàu có như Iceland, Na Uy và Thụy Sỹ lại chọn đứng ngoài. Trường hợp của Iceland là minh chứng điển hình khi cử tri nước này bác bỏ đề xuất nối lại đàm phán gia nhập. Với vị thế thịnh vượng và ổn định, Iceland đã hưởng lợi phần lớn từ thị trường chung thông qua Khu vực Kinh tế châu Âu (EEA) và đảm bảo an ninh nhờ NATO. Việc trở thành thành viên đầy đủ không mang lại lợi ích kinh tế đột phá mà ngược lại, buộc họ phải chia sẻ quyền quyết định chính trị với Brussels. Đặc biệt, quyền kiểm soát nguồn lợi thủy sản — gắn liền với bản sắc dân tộc — và bảo hộ nông nghiệp là những yếu tố then chốt khiến người dân ưu tiên chủ quyền quốc gia hơn là hội nhập sâu rộng. Tương tự, Na Uy và Thụy Sỹ cũng duy trì sự độc lập thông qua các thỏa thuận song phương hấp dẫn, cho phép họ tiếp cận thị trường EU mà không phải từ bỏ quyền tự quyết. Điều này cho thấy một bài học quan trọng cho chiến lược mở rộng của EU: hội nhập kinh tế không tự động dẫn đến mong muốn gia nhập về mặt chính trị. Đối với các nước phát triển, những lý lẽ về an ninh hay chiến lược thường không đủ sức nặng so với những lợi ích cụ thể và quyền tự chủ trong nước. Để duy trì sức hấp dẫn, EU không chỉ cần đưa ra các yêu cầu khắt khe cho ứng viên mà phải giải thích thuyết phục hơn về những giá trị thực tế mà một quốc gia giàu có sẽ nhận được khi trở thành thành viên chính thức.

Đọc chi tiết

1:23

Kinh tế Đức đang cho thấy những tín hiệu phục hồi tích cực với mức tăng trưởng GDP quý 2/2026 đạt 0,3%, cao hơn dự báo, cùng dự báo tăng trưởng năm nay ít nhất 1,3%. Niềm tin kinh doanh cũng cải thiện rõ rệt, đạt mức cao nhất trong một năm vào tháng 8, cho thấy nền kinh tế lớn nhất châu Âu có thể đang thực sự thoát khỏi giai đoạn trì trệ kéo dài kể từ năm 2022. Động lực tăng trưởng chính đến từ sự khởi sắc của xuất khẩu và sản xuất công nghiệp. Đáng chú ý, các doanh nghiệp Đức, đặc biệt trong ngành hóa chất, đã tận dụng được lợi thế khi đơn hàng dịch chuyển từ châu Á sang châu Âu do đối thủ chịu ảnh hưởng nặng nề hơn từ giá năng lượng và gián đoạn cung ứng tại eo biển Hormuz. Bên cạnh đó, khả năng thích ứng thông qua đa dạng hóa chuỗi cung ứng và các gói kích thích kinh tế từ chính phủ—bao gồm chương trình đầu tư cơ sở hạ tầng 500 tỷ euro, tăng chi tiêu quốc phòng và giảm thuế cho hộ thu nhập thấp—đã tạo ra cú hích quan trọng. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo không nên quá lạc quan vì những điểm yếu mang tính cơ cấu vẫn tồn tại. Đà tăng trưởng hiện nay chủ yếu dựa vào nhu cầu nước ngoài, trong khi tiêu dùng nội địa và đầu tư trong nước vẫn sụt giảm. Sức ép cạnh tranh từ Trung Quốc và sự mất lợi thế của ngành ô tô là những thách thức dài hạn chưa có lời giải tức thời. Một số ý kiến cho rằng sự khởi sắc này chỉ là hệ quả tất yếu từ mức nền thấp sau suy thoái hơn là một "phép màu kinh tế". Để đạt được sự phục hồi bền vững, Đức cần khẩn trương thực hiện chuyển đổi cơ cấu, thúc đẩy số hóa, ứng dụng AI và tìm kiếm những lĩnh vực cạnh tranh mới thay vì chỉ dựa vào các biện pháp hỗ trợ ngắn hạn.

Đọc chi tiết