Doanh nghiệp nhỏ và vừa là động lực then chốt để phát triển kinh tế số

Tại Phiên thảo luận, ông Lâm Quang Nam, Phó Chủ tịch VINASA, khẳng định doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) chính là động lực then chốt để phát triển kinh tế số. 

Bài học từ Singapore với chương trình "SMEs Go Digital" cho thấy hỗ trợ SME theo lộ trình ngành nghề cụ thể mang lại lợi ích kép: SME có định hướng phát triển rõ ràng, doanh nghiệp công nghệ có cơ sở để điều chỉnh sản phẩm, dịch vụ. 

Bộ Khoa học và Công nghệ cũng đã ban hành Bộ tiêu chí đánh giá mức độ chuyển đổi số cho SME, từ đó thúc đẩy xây dựng công cụ tự đánh giá (self-help), cổng kết nối với các chương trình hỗ trợ (seek-help), danh mục công cụ số chuẩn hóa và chính sách hỗ trợ liên tục. 

Đây chính là chìa khóa để hàng trăm nghìn SME Việt Nam bứt phá, trở thành lực lượng thúc đẩy kinh tế số tăng trưởng bền vững.

Trong khi đó, ông Nguyễn Phú Tiến, Quyền Cục trưởng Cục CĐS Quốc gia (Bộ Khoa học và Công nghệ), nhấn mạnh: "Chuyển đổi số không chỉ là xu thế, mà là đột phá chiến lược để Việt Nam bứt phá và vươn lên". 

Trong những năm qua, Đảng đã ban hành nhiều định hướng quan trọng, nổi bật là Nghị quyết số 52-NQ/TW về tham gia Cách mạng công nghiệp 4.0 và đặc biệt là Nghị quyết số 57-NQ/TW xác định chuyển đổi số là một trong ba đột phá chiến lược.

Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030, kinh tế số đạt tối thiểu 30% GDP và đến năm 2045, con số này đạt tối thiểu 50%, đưa Việt Nam vào nhóm 30 quốc gia dẫn đầu về đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Trên cơ sở đó, Chính phủ đã triển khai đồng bộ nhiều chiến lược quan trọng: Chiến lược quốc gia về chuyển đổi só (Quyết định 749/QĐ-TTg), Chính phủ số (Quyết định 942/QĐ-TTg), Chiến lược phát triển kinh tế số và xã hội số (Quyết định 411/QĐ-TTg).

Đặc biệt, việc thành lập Ban Chỉ đạo Trung ương về CĐS do Tổng Bí thư làm Trưởng ban cùng với Chương trình hành động của Chính phủ (Nghị quyết 71/NQ-CP) đã thể hiện quyết tâm chính trị rất cao trong việc đưa nghị quyết vào cuộc sống.

Về chính phủ số, Việt Nam đã tăng 15 bậc trong bảng xếp hạng Chính phủ số của Liên Hợp Quốc, từ vị trí 86 (năm 2022) lên 71/193 (năm 2024). Tỷ lệ hồ sơ trực tuyến toàn trình đến tháng 7/2025 đạt gần 40%. 

Về kinh tế số, doanh thu ngành công nghệ thông tin đạt 2.772 nghìn tỷ đồng, tăng 24% so với cùng kỳ; kim ngạch xuất khẩu phần cứng, điện tử đạt 2.485 nghìn tỷ đồng, tăng 29%. 

Về xã hội số, khoảng 21,8 triệu chứng thư chữ ký số đã được cấp (tương đương 35,18% dân số trưởng thành), cùng với hơn 64 triệu tài khoản VNeID đã được kích hoạt. 

Về hạ tầng số, 99,3% thôn bản có kết nối băng rộng di động, tốc độ truy cập di động đạt 146,64 Mbps (xếp hạng 20 thế giới) và tỷ lệ phủ sóng 5G đạt 26%.

Quan trọng hơn, tất cả các bộ, ngành, địa phương đều đã ban hành và triển khai nghị quyết, kế hoạch, đề án chuyển đổi số với tinh thần nhất quán: "Thể chế phải đi trước một bước". Đây chính là nền tảng để Việt Nam không chỉ thích ứng, mà còn bứt phá, tiến cùng và thậm chí vượt lên trong kỷ nguyên số.

Ông Nguyễn Phú Tiến nhấn mạnh, yêu cầu hoàn thiện hành lang pháp lý đủ rộng và đủ linh hoạt để dẫn dắt tiến trình chuyển đổi số cần lưu ý 6 định hướng lớn: Số hóa toàn diện thế giới thực và phát triển "bản sao số"; Phát triển hạ tầng số hiện đại, phủ sóng rộng khắp; Xây dựng chính phủ số thông minh; Thúc đẩy kinh tế số cạnh tranh và bền vững; Phát triển xã hội số bao trùm, nhân văn, an toàn; Bảo đảm an ninh, an toàn số trong toàn bộ tiến trình.

Đây không chỉ là giải pháp tạo hành lang, mà còn biến thể chế thành lợi thế cạnh tranh quốc gia, mở ra không gian phát triển mới.

Cũng trong khuôn khổ Diễn đàn, các đại biểu đã cùng thảo luận về định hướng tương lai của ngành khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trên nhiều khía cạnh then chốt: Phát triển nguồn nhân lực cho tương lai; Hoàn thiện cơ chế, chính sách với Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo và Luật Chuyển đổi số; Mở rộng hợp tác quốc tế, hội nhập sâu rộng vào chuỗi giá trị toàn cầu; và phát huy vai trò dẫn dắt của doanh nghiệp.

Những định hướng này, kết hợp cùng nền tảng chính trị - thể chế vững chắc sẽ tạo nên bước đệm mạnh mẽ để Việt Nam kiến tạo tương lai số toàn diện và bền vững.