Mỹ và Iran đã đạt được một thỏa thuận ngừng bắn tạm thời kéo dài 2 tuần. Thỏa thuận ngừng bắn được Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố trên mạng xã hội, vài giờ sau khi Pakistan – bên trung gian trong tranh chấp - kêu gọi nhà lãnh đạo Mỹ lùi lại hạn chót vào 20h ngày 7/4 theo giờ miền Đông Mỹ mà ông đã đặt ra cho Iran.
Pakistan đề xuất mỗi bên tuân thủ một lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần, và trong thời gian đó Iran cho phép các tàu chở dầu, khí đốt và hàng hóa khác đi qua tuyến đường biển quan trọng này mà không bị cản trở.
Về phía Iran, Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran đã tuyên bố chiến thắng và cho rằng Mỹ đã buộc phải chấp nhận kế hoạch 10 điểm của Tehran làm cơ sở cho cuộc đàm phán. Trong thời hạn 2 tuần, việc đi lại an toàn thông qua eo biển Hormuz có thể được thực hiện nếu tuân thủ các hướng dẫn từ phía Iran.
Ngoại trưởng Iran Seyed Abbas Araghchi, phát ngôn thay mặt Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, cho biết: “Trong thời hạn 2 tuần, việc đi lại an toàn qua eo biển Hormuz sẽ có thể thực hiện được thông qua sự phối hợp với lực lượng vũ trang Iran và có tính đến các hạn chế về mặt kỹ thuật”.
Đây là thông tin tích cực cho thị trường và giá dầu Brent đã giảm mạnh hơn 12%, xuống quanh 95 USD/thùng từ mức đỉnh trên 110 USD trước đó. Phiên giao dịch hôm qua 8/4, hợp đồng tương lai của hai chỉ số S&P 500 và Down Jones cũng đều bật tăng hơn 2%.
Sau một thời gian căng thẳng quân sự leo thang và đóng cửa eo biển Hormuz, thông tin đạt được thỏa thuận ngừng bắn là động thái xoa dịu mạnh đối với tâm lý đầu tư trên thị trường, vốn trong trạng thái bi quan trước đó. Trong ngắn hạn, thông tin này là chất xúc tác giúp VN-Index mở rộng nhịp hồi phục.
Trong nhận định về thị trường mới đây, Chứng khoán KBSV cho rằng dù giá dầu đã lao dốc nhanh và mạnh chỉ trong vài tiếng đồng hồ sau khi thỏa thuận ngừng bắn được thiết lập, ngay cả trong kịch bản tích cực 2 bên sớm đạt được đồng thuận trên bàn đàm phán, giá dầu Brent vẫn khó giảm sâu và ổn định ở dưới mức 90 USD/thùng do 2 nguyên nhân:
Thứ nhất, theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), ít nhất 40 cơ sở năng lượng trên khắp 9 quốc gia ở Trung Đông đã bị hư hại nghiêm trọng (khu vực chiếm khoảng 30% tổng nguồn cung dầu toàn cầu.
Theo ước tính của Goldman Sachs tại các cú sốc năng lượng trước đó, sản lượng dầu của các quốc gia tham chiến vẫn thấp hơn đáng kể - khoảng hơn 40% so với giai đoạn bình thường, chủ yếu do cơ sở hạ tầng dầu khí bị hư hại và nguồn lực để đầu tư sau chiến tranh bị hạn chế.
Thứ hai, khả năng Iran mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz vẫn rất thấp. Thay vào đó là kịch bản chỉ mở một phần eo biển, đi kèm các hoạt động thu phí các tàu qua lại, làm tăng giá vốn của khu vực này.
Trên cơ sở đó, KBSV đưa ra hai kịch bản chính cho VN-Index: Kịch bản tích cực (xác suất 60%): Nếu giá dầu duy trì quanh mức 90-95 USD/thùng, ước tính chỉ số CPI Việt Nam có thể tăng 4,5%-5% so với cùng kỳ vào thời điểm cuối năm. Với mức lạm phát này, mặc dù dư địa không lớn nhưng Ngân hàng Nhà nước vẫn có một phần không gian cho việc nới lỏng chính sách tiền tệ, hạ nhiệt đà tăng của mặt bằng lãi suất, từ đó tạo động lực cho VN-Index hồi phục và hướng lên vùng đỉnh cũ quanh 1900 điểm.
Kịch bản tiêu cực (xác suất 40%): Sau 2 tuần đàm phán, hai bên không tìm được tiếng nói chung, chiến sự bùng phát và leo thang trở lại, eo biển Hormuz tiếp tục bị phong tỏa, giá dầu lại vượt 110 USD/thùng và tiếp tục xu hướng tăng.
Trong kịch bản này, lạm phát cuối năm có thể vượt 5% và dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước trở nên rất hạn chế. Lãi suất sẽ tiếp tục có xu hướng tăng và thị trường nhiều khả năng sẽ rơi vào nhịp điều chỉnh trung hạn, hướng xuống vùng quanh 1500 điểm sau đó.