Hàng loạt giải pháp chống lãng phí trong đầu tư dự án

Phan Dương

28/02/2026, 21:18

Bộ trưởng Bộ Xây dựng vừa yêu cầu các bên liên quan nghiêm túc thực hiện hàng loạt nhóm giải pháp, nhiệm vụ nhằm chủ động phòng ngừa, ngăn chặn lãng phí, góp phần sử dụng hiệu quả nguồn lực và hiệu quả đầu tư các dự án.

Ảnh minh hoạ

Ngày 28/2/2026, Bộ Xây dựng đã ban hành chỉ thị về việc tăng cường công tác quản lý trong hoạt động đầu tư xây dựng và quản lý, vận hành, khai thác, bảo trì công trình xây dựng...

NHIỀU TỒN TẠI LÀM GIẢM HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ DỰ ÁN

Chỉ thị nêu rõ: trong thời gian qua, hoạt động đầu tư xây dựng đã có những bước tiến đột phá mạnh mẽ, cả về lượng và chất, góp phần quan trọng vào phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh.

Song, bên cạnh những kết quả đạt được, thực tiễn cho thấy vẫn còn một số dự án có những tồn tại, hạn chế, gián tiếp hoặc trực tiếp dẫn đến lãng phí nguồn lực trong hoạt động đầu tư xây dựng như: đầu tư chưa phù hợp quy hoạch; đầu tư kém hiệu quả; đầu tư dàn trải, thiếu vốn trong quá trình triển khai...

Bên cạnh đó, công tác khảo sát, thiết kế chưa sát với thực tế và điều kiện đặc thù của vùng, miền; công tác giải phóng mặt bằng chậm, thiếu hụt nguồn vật liệu, năng lực nhà thầu yếu, chưa quyết liệt xử lý nhà thầu chậm tiến độ làm kéo dài thời gian thực hiện dự án; vẫn còn tồn tại, khiếm khuyết về chất lượng làm giảm tuổi thọ của công trình...

“Các tồn tại này làm giảm hiệu quả đầu tư các dự án”, nội dung chỉ thị nhấn mạnh.

Nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước, chủ đầu tư... Bộ trưởng Bộ Xây dựng đề nghị Thủ trưởng các cơ quan, đơn vị tổ chức quán triệt và thực hiện nghiêm Chỉ thị 08, Công điện 02 của Thủ tướng Chính phủ và Thông tư liên tịch số 11; nghiêm túc thực hiện tuân thủ các quy định của pháp luật về xây dựng và pháp luật liên quan trong suốt quá trình đầu tư xây dựng; chủ động nhận diện và xử lý kịp thời hoặc kiến nghị xử lý các hành vi gây lãng phí, không có “vùng cấm”, không có “ngoại lệ”.

Để chấn chỉnh, khắc phục những bất cập trong đầu tư dự án, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 08/CT-TTg ngày 17/3/2025 về đẩy mạnh phòng, chống lãng phí, khơi thông nguồn lực, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế; Công điện số 02/CĐ-TTg ngày 02/01/2026 về tiếp tục tăng cường, nâng cao hiệu quả công tác quản lý và đẩy nhanh tiến độ hoàn thành các dự án đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng.

Ngày 10/12/2025, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Bộ trưởng các Bộ: Công an, Quốc phòng, Tư pháp, Tài chính, Công thương, Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường, Tổng Kiểm toán nhà nước, Tổng Thanh tra Chính phủ đã ban hành Thông tư liên tịch số 11/2025/TTLT-VKSNDTC-TANDTC-BCA-BQP-BTP-BTC-BCT- BXD-BNN&MT-KTNN-TTCP hướng dẫn việc xác định lãng phí để áp dụng trong khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử các tội phạm liên quan đến lãng phí theo quy định của Bộ luật Hình sự.

Theo đó, với UBND các tỉnh, thành phố, lãnh đạo Bộ Xây dựng đề nghị chỉ đạo các sở, ban, ngành, các địa phương phối hợp chặt chẽ với các chủ đầu tư để xây dựng kế hoạch giải phóng mặt bằng ngay từ bước chuẩn bị đầu tư dự án; tổ chức triển khai thực hiện đáp ứng tiến độ. Chủ động tháo gỡ các vướng mắc thuộc thẩm quyền, đẩy nhanh tiến độ bàn giao mặt bằng các dự án đang triển khai thi công, đặc biệt tại các dự án chậm tiến độ kéo dài.

Đẩy nhanh công tác thanh, quyết toán kinh phí giải phóng mặt bằng theo đúng quy định; tập trung quyết toán dứt điểm tại các dự án đã hoàn thành từ nhiều năm nhưng chưa quyết toán. Phối hợp các chủ đầu tư để xác định nhu cầu và kế hoạch sử dụng vật liệu xây dựng thông thường (cát, đất, đá) đáp ứng nhu cầu theo tiến độ thi công các dự án…

Với cấp quyết định chủ trương đầu tư, người quyết định đầu tư, chủ đầu tư và các tổ chức, cá nhân liên quan, Bộ trưởng yêu cầu: Tổ chức lập, thẩm định, phê duyệt chủ trương đầu tư đúng trình tự, thủ tục, thẩm quyền; mục tiêu đầu tư, quy mô đầu tư, sơ bộ tổng mức đầu tư, thời gian thực hiện dự án phải được nghiên cứu, tính toán tuân thủ quy định của pháp luật. Nghiêm cấm việc nâng khống sơ bộ tổng mức đầu tư làm ảnh hưởng đến khả năng cân đối và bố trí nguồn vốn trong kế hoạch đầu tư công.

NGHIÊM CẤM THÔNG ĐỒNG, MÓC NGOẶC TRONG PHÊ DUYỆT DỰ ÁN

Trong lập, thẩm tra, thẩm định, phê duyệt dự án đầu tư, tổng mức đầu tư, thiết kế xây dựng triển khai sau thiết kế cơ sở và dự toán xây dựng công trình, chỉ thị nêu rõ: “Nghiêm cấm các hành vi thông đồng, móc ngoặc để hợp thức hóa hồ sơ thủ tục, làm sai lệch hồ sơ, kết quả công việc, tăng khống khối lượng, đơn giá, áp đặt chỉ định mỏ vật liệu, chỉ định nguồn gốc, xuất xứ. Nghiêm cấm quyết định đầu tư khi chưa được cấp có thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư theo quy định; quyết định đầu tư/ điều chỉnh dự án đầu tư, thiết kế xây dựng triển khai sau thiết kế cơ sở/ điều chỉnh thiết kế không đúng thẩm quyền, không đúng với các nội dung về mục tiêu, quy mô, địa điểm, vượt mức vốn đầu tư công trong chủ trương đầu tư/dự án đầu tư đã được cấp có thẩm quyền quyết định”.

Tại chỉ thị trên, lãnh đạo Bộ cũng yêu cầu các bên liên quan xây dựng kế hoạch lựa chọn nhà thầu tổng thể đảm bảo phù hợp với đặc điểm của dự án, địa giới hành chính, các yếu tố kỹ thuật, thời gian thực hiện. Kiểm soát chặt chẽ hoạt động đấu thầu để lựa chọn nhà thầu có đủ năng lực, kinh nghiệm theo các quy định của pháp luật và quy định của Hồ sơ mời thầu/ Hồ sơ yêu cầu.

Nghiêm cấm dàn xếp thông thầu, quy định các điều kiện bất hợp lý không phù hợp theo quy định của pháp luật. Đồng thời, quyết liệt chỉ đạo các nhà thầu bố trí đầy đủ nguồn lực để triển khai tổ chức thi công ngay sau khi khởi công, đảm bảo tiến độ theo đúng biểu tiến độ chi tiết đã được chấp thuận; chủ động trong việc tập kết các loại vật liệu có yêu cầu khối lượng lớn nhằm đảm bảo tiến độ thi công theo kế hoạch.

Đối với các nhà thầu/gói thầu/dự án chậm tiến độ hoặc có nguy cơ chậm tiến độ, phải xác định chính xác nguyên nhân, thực hiện ngay các giải pháp khắc phục, kiên quyết xử lý các nhà thầu chậm tiến độ theo các quy định của hợp đồng, không để xảy ra tình trạng chậm tiến độ do chậm xử lý nhà thầu…

Thị trường nhà ở khu vực vệ tinh TP.Hồ Chí Minh đang đà tăng tốc

15:56, 28/02/2026

Đồng Nai đặt mục tiêu hoàn thành hơn 700.000 căn nhà trong giai đoạn 2021 - 2030

21:54, 27/02/2026

Tái cấu trúc thị trường bất động sản bằng “trục dữ liệu” thống nhất

17:59, 27/02/2026

Từ khóa:

Đọc thêm

Quảng Trị định hình 3 hành lang kinh tế và 7 cực tăng trưởng

Quảng Trị đặt mục tiêu nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy hội nhập sâu rộng đến năm 2050, hướng tới mô hình phát triển đa trung tâm, gắn hành lang kinh tế với các cực tăng trưởng, phân vùng động lực,

Thị trường nhà ở khu vực vệ tinh TP.Hồ Chí Minh đang đà tăng tốc

Với vị trí thuận lợi, hạ tầng ngày càng đồng bộ, khu vực vệ tinh TP. Hồ Chí Minh bao gồm Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu (cũ) đang cho thấy sự tăng tốc cả về nguồn cung lẫn nhu cầu nhà ở…

Asia Vibe bứt tốc mùa lễ hội, thu hút dòng khách Móng Cái

Mùa lễ hội cuối năm và đầu xuân đang đưa Asia Vibe (Vinhomes Golden Avenue, Móng Cái) bước vào giai đoạn tăng tốc mạnh mẽ. Với lợi thế kết nối xuyên biên giới, quy hoạch thương phố quốc tế bài bản và dòng khách gia tăng rõ rệt, khu vực này đang hình thành hệ sinh thái kinh doanh sôi động, mở ra cơ hội đầu tư sáng giá tại một trong những đô thị cửa khẩu năng động nhất miền Bắc.

Đồng Nai đặt mục tiêu hoàn thành hơn 700.000 căn nhà trong giai đoạn 2021 - 2030

Giai đoạn 2021 - 2030, tỉnh Đồng Nai sẽ phấn đấu hoàn thành và đưa vào sử dụng khoảng 87 triệu m2 sàn nhà ở trên toàn tỉnh, tương đương với khoảng 700.672 căn nhà...

Tái cấu trúc thị trường bất động sản bằng “trục dữ liệu” thống nhất

Việc tích hợp dữ liệu bất động sản vào cơ sở dữ liệu quốc gia và xây dựng mã định danh riêng cho từng tài sản được kỳ vọng tạo nền tảng tái cấu trúc thị trường bất động sản Việt Nam.

Đảng Cộng sản Việt Nam - Đại hội XIV

Với phương châm Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược để chúng ta vững bước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 khi Đảng ta tròn 100 năm thành lập (1930 - 2030); hiện thực hoá tầm nhìn phát triển đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 - 2045).

Bài viết mới nhất

Tổng Bí thư Tô Lâm: Phát huy trí tuệ tập thể, sớm đưa tinh thần Đại hội XIV vào cuộc sống

Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031

Tổng số đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI trong cả nước là 182. Số đơn vị bầu cử, danh sách các đơn vị bầu cử và số lượng đại biểu Quốc hội được bầu ở mỗi đơn vị bầu cử của các tỉnh, thành phố được ấn định gồm: Hà Nội có 11 đơn vị bầu cử, số đại biểu Quốc hội được bầu là 32; Thành phố Hồ Chí Minh có 13 đơn vị bầu cử, số đại biểu Quốc hội được bầu là 38; Hải Phòng có 7 đơn vị bầu cử, số đại biểu Quốc hội được bầu là 19...

Bài viết mới nhất

Tổng Bí thư Tô Lâm trao đổi với cử tri Thủ đô về các trụ cột phát triển

Giá vàng trong nước và thế giới

VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.

Bài viết mới nhất

Mua vàng nhẫn “4 số 9” lỗ 1 triệu đồng/lượng trong tuần sau Tết

VnEconomy Interactive

Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên VnEconomy.

Bài viết mới nhất

[Interactive]: Toàn cảnh kinh tế Việt Nam quý 4/2025

Trợ lý thông tin kinh tế Askonomy - Asko Platform

Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là generative AI, phát triển mạnh mẽ, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tiên phong ứng dụng công nghê để mang đến trải nghiệm thông tin đột phá với chatbot AI Askonomy...