Hướng tới kỷ nguyên mới của nông dân Việt Nam

Ngày 2/11/2025 tại Hà Nội, Trung ương Hội Nông dân Việt Nam phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Diễn đàn “Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam – Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường lắng nghe nông dân nói năm 2025”, với chủ đề “Đồng hành cùng nông dân bước vào kỷ nguyên mới”. Đây là diễn đàn “Lắng nghe nông dân nói” lần thứ hai trong năm 2025, tiếp nối tinh thần tăng cường đối thoại với nông dân theo chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm về việc các ngành, các cấp thực hiện “Tháng nghe dân nói” và Kết luận của Thủ tướng Phạm Minh Chính tại Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân năm 2024.

NƠI CHÍNH SÁCH BẮT ĐẦU TỪ THỰC TIỄN

Theo Ban tổ chức, trước khi diễn đàn diễn ra, gần 1.000 ý kiến, đề xuất và kiến nghị đã được gửi tới Bộ Nông nghiệp và Môi trường và Trung ương Hội Nông dân Việt Nam. Các ý kiến tập trung vào bốn nhóm vấn đề lớn của nông nghiệp và nông thôn hiện nay.

Một là, Đổi mới thể chế, cải cách thủ tục hành chính. Nhiều nông dân và hợp tác xã phản ánh về sự chồng chéo trong phân cấp, phân quyền trong các lĩnh vực đất đai, thú y, khuyến nông và môi trường. Ý kiến đề nghị tiếp tục đơn giản hóa thủ tục, tạo điều kiện thuận lợi trong tiếp cận chính sách và dịch vụ công.

Hai là, Khơi thông nguồn lực và tổ chức sản xuất quy mô lớn. Nhiều đại biểu quan tâm đến cơ chế phát triển hợp tác xã, liên kết chuỗi, ứng dụng mô hình sản xuất quy mô lớn gắn với tín dụng xanh, đào tạo nguồn nhân lực cho kinh tế hợp tác.

Ba là, Ứng dụng khoa học – công nghệ và chuyển đổi số. Các kiến nghị tập trung vào ứng dụng công nghệ mới, trí tuệ nhân tạo trong sản xuất; truy xuất nguồn gốc; xây dựng hệ thống số hoá vùng trồng; phát triển thương mại điện tử và kinh tế xanh – kinh tế tuần hoàn.

Bốn là, Phát triển con người nông thôn và xã hội nông thôn văn minh. Một số ý kiến đề xuất xây dựng bộ tiêu chí “Nông dân số – nông dân xanh – nông dân tử tế”, hướng tới xây dựng giai cấp nông dân Việt Nam văn minh, có tri thức và khát vọng vươn lên.

Phát biểu khai mạc, Chủ tịch Trung ương Hội Nông dân Việt Nam Lương Quốc Đoàn nhấn mạnh, diễn đàn được tổ chức trong bối cảnh nông nghiệp Việt Nam chuyển hướng mạnh sang mô hình sinh thái, xanh và tuần hoàn. Sau 5 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII và gần 4 năm triển khai Nghị quyết số 19, nông nghiệp đã nâng cao hiệu quả sản xuất và tiếp tục giữ vai trò là “trụ đỡ” của nền kinh tế và là nền tảng bảo đảm an ninh lương thực quốc gia.

Ông Lương Quốc Đoàn cho biết, Hội Nông dân Việt Nam đã phát động nhiều phong trào lớn như “Nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững” hay “Cán bộ, hội viên, nông dân tích cực tham gia phát triển kinh tế tập thể trong nông nghiệp” hướng đến mục tiêu “Sinh kế nông thôn xanh – nông nghiệp số – chuỗi giá trị”.

Tại diễn đàn, Chủ tịch Trung ương Hội Nông dân Việt Nam và Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường trực tiếp nghe ý kiến, giải đáp các kiến nghị của nông dân. Những vấn đề liên quan nhiều lĩnh vực sẽ được tổng hợp báo cáo Thủ tướng tại Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân Việt Nam năm 2025 dự kiến diễn ra vào tháng 12/2025.

BẢY ĐỊNH HƯỚNG LỚN CỦA NGÀNH NÔNG NGHIỆP VÀ MÔI TRƯỜNG

Phát biểu đề dẫn tại diễn đàn, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng nhấn mạnh tinh thần xây dựng một nền nông nghiệp “xanh – hiệu quả – nhân văn”, trong đó con người – nông dân – là trung tâm của mọi quyết sách. Bộ trưởng dẫn lại chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm:

“Phải đặt người nông dân ở vị trí trung tâm trong toàn bộ tiến trình phát triển; tạo điều kiện để nông dân làm chủ, liên kết, làm giàu chính đáng”, Bộ trưởng nhấn mạnh, đồng thời khẳng định: “Muốn có nông nghiệp hiện đại và bền vững, trước hết phải có người nông dân hạnh phúc, có tri thức và có vị thế trong xã hội”.

Tại diễn đàn, Bộ trưởng nêu 7 định hướng hành động lớn của ngành trong thời gian tới. Một, Hoàn thiện thể chế, chính sách minh bạch, hiệu quả, cắt giảm thủ tục hành chính và mở rộng dịch vụ công trực tuyến toàn trình. Hai, Phân cấp, phân quyền mạnh mẽ, trao quyền cho địa phương và cộng đồng trong xây dựng nông thôn mới và phát triển sinh kế bền vững. Ba, Chuyển đổi mô hình tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn, phát thải thấp, thực hiện Đề án “Sản xuất giảm phát thải lĩnh vực trồng trọt giai đoạn 2025 – 2030, tầm nhìn 2050”. Bốn, Xây dựng lớp “nông dân chuyên nghiệp”, có tri thức, kỹ năng số và khát vọng làm giàu chính đáng. Năm, Đẩy mạnh chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo, xây dựng cơ sở dữ liệu vùng trồng, mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc và chợ nông sản trực tuyến. Sáu, Phát triển doanh nghiệp nông thôn, khuyến khích đầu tư vào mô hình nông nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn. Bảy, Bảo vệ môi trường nông thôn, tạo không gian sống xanh, an ninh, nghĩa tình, giữ gìn bản sắc văn hóa làng quê.

Bộ trưởng nhấn mạnh: chính sách chỉ có giá trị khi xuất phát từ nhu cầu thực của nông dân và phục vụ trở lại cho người dân. Ngành Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục đồng hành cùng nông dân, doanh nghiệp và địa phương để kiến tạo những mô hình sản xuất mới gắn với thị trường.