Công ước Vienna về bảo vệ tầng ôzôn và Nghị định thư Montreal về các chất làm suy giảm tầng ôzôn đã được cộng đồng quốc tế ghi nhận là "yếu tố quốc tế về môi trường" thành công nhất. Việt Nam cũng từng bước hoàn thiện hệ thống pháp luật, tăng cường quản lý xuất nhập khẩu, hỗ trợ chuyển đổi công nghệ và nâng cao nhận thức về quản lý, loại trừ các chất làm suy giảm tầng ôzôn, chất gây hiệu ứng nhà kính theo cam kết tuân thủ Nghị định thư Montreal.

Chính phủ đã ban hành Quyết định số 496/NĐ-CP Kế hoạch Quản lý Quốc gia về loại trừ các chất được kiểm soát, yêu cầu: giảm dần sử dụng các chất HFC gắn với chuyển đổi công nghệ, sử dụng các nguồn chất lạnh thân thiện môi trường, khí hậu và nâng cao hiệu quả năng lượng.

Với mục tiêu hỗ trợ Việt Nam loại trừ 97,5% mức tiêu thụ cơ sở các chất HCFC-22 trong lĩnh vực dịch vụ sửa chữa, bảo dưỡng thiết bị lạnh và điều hòa không khí kể từ năm 2030 và duy trì mức tiêu thụ các chất HFC không vượt quá mức tiêu thụ cơ sở trong giai đoạn 2024–2028, giảm 10% mức tiêu thụ cơ sở từ năm 2029, dự án "Quản lý bền vững các chất được kiểm soát theo Nghị định thư Montreal" do Cục Biến đổi khí hậu (Bộ Nông nghiệp & Môi trường) triển khai sẽ tập trung vào 4 nhóm hoạt động trọng tâm.

Thứ nhất là phát triển nguồn nhân lực kỹ thuật trong lĩnh vực lạnh và điều hòa không khí, nhằm hạn chế rò rỉ, giảm thất thoát nguồn chất lạnh, bảo đảm an toàn trong quá trình sử dụng các nguồn chất lạnh mới và từng bước chuẩn hóa năng lực của đội ngũ kỹ thuật viên.

Thứ hai là tăng cường năng lực quản lý xuất nhập khẩu các chất được kiểm soát thông qua tập huấn cho cán bộ hải quan, các đại lý làm thủ tục hải quan để bảo đảm thực thi hiệu quả cơ chế hạ tầng, tăng cường kiểm soát thương mại và phòng ngừa hoạt động buôn bán bất hợp pháp các chất được kiểm soát.

Thứ ba là thúc đẩy chuyển đổi công nghệ thông qua sản xuất, thử nghiệm, đánh giá hệ thống điều hòa không khí, sử dụng nguồn chất lạnh thân thiện môi trường trên toa xe đường sắt. Kết quả quy điểm là cơ sở để đánh giá hiệu quả kỹ thuật, năng lượng, mức độ an toàn và tính khả thi của công nghệ, từ đó đề xuất lộ trình chuyển đổi phù hợp với điều kiện của Việt Nam.

Thứ tư là nghiên cứu, hoàn thiện chính sách, đề xuất giải pháp kỹ thuật quản lý nhằm giảm dần sử dụng các chất HFC, thúc đẩy ứng dụng nguồn chất lạnh, công nghệ làm mát thân thiện môi trường và các giải pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả.  

Theo đánh giá của Ngân hàng thế giới, khi dự án hoàn thành vào cuối năm 2031, Việt Nam sẽ cắt giảm lượng phát thải hàng năm lên tới 6,1 triệu tấn CO2 tương đương, góp phần quan trọng vào thực hiện mục tiêu đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.

Ông Nguyễn Duy Sơn, Quyền Giám đốc quản lý hoạt động dự án tại Việt Nam, Ngân hàng Thế giới, khẳng định: "Dự án sẽ nâng cao năng lực kiểm soát, ngăn chặn tình trạng buôn bán bất hợp pháp các chất được kiểm soát, đồng thời phát triển hệ thống giáo dục nghề nghiệp và đào tạo kỹ thuật nhằm xây dựng một đội ngũ kỹ thuật viên mới có trình độ cao, đủ năng lực bảo dưỡng thiết bị một cách an toàn và thành thạo. Đặc biệt, với hàng ngàn kỹ thuật viên sẽ được đào tạo và cấp chứng chỉ về xử lý chất làm lạnh cũng như bảo dưỡng thiết bị trong khuôn khổ dự án. Đây sẽ là cơ hội lớn để nâng cao tay nghề, tiếp cận việc làm tốt hơn và kỳ vọng đạt được mức thu nhập cao hơn”. 

Theo đại diện Cục Biến đổi khí hậu, hiện chất HCFC được sử dụng nhiều trong lĩnh vực về làm lạnh, điều hòa không khí. Dự kiến đến năm 2030 sẽ hoàn thành loại trừ 97,5% việc sử dụng chất này, nghĩa là chỉ còn khoảng 100 tấn/năm so với mức hiện nay các doanh nghiệp đang nhập khẩu là 1.300 tấn. Đến năm 2040 thì sẽ chấm dứt việc sử dụng HCFC trong điều hòa không khí, cũng như tất cả các ứng dụng khác có liên quan.

Với chất HFC theo Nghị định thư Montreal, phải giảm từ 13,9 triệu tấn xuống còn hơn 2 triệu tấn.

Điều này đặt ra bài toán lớn cần giải quyết với các doanh nghiệp sử dụng chất lạnh điều hòa không khí di động, điều hòa không khí gia dụng, lĩnh vực thiết bị lạnh công nghiệp, thiết bị lạnh thương mại.

Phó Cục trưởng Cục Biến đổi khí hậu Nguyễn Tuấn Quang khẳng định, mục tiêu của cơ quan quản lý Nhà nước khi triển khai dự án là nhằm hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi công nghệ, mang lại những giá trị tốt hơn về mặt môi trường; hạn chế gây ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh. Đồng thời, giảm phát thải khí nhà kính thông qua thúc đẩy sử dụng các công nghệ thay thế không có khả năng làm suy giảm tầng ôzôn, làm nóng lên toàn cầu thấp và nâng cao hiệu suất năng lượng trong lĩnh vực làm lạnh, điều hòa không khí.