Từ quy định của Luật Việc làm 2025 và Nghị định số 352/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Việc làm về dịch vụ việc làm, các tổ chức dịch vụ việc làm công đang bước vào cuộc chuyển mình để hướng tới chuyên nghiệp hóa hơn trong hoạt động. Tuy nhiên, để tạo đột phá, các giải pháp cần tập trung vào những trụ cột chính là con người, công nghệ và cơ chế chính sách…

Tại Tọa đàm Tổ chức dịch vụ việc làm công lập trong Luật Việc làm 2025: Cầu nối giữa chính sách và thị trường lao động, do Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy tổ chức chiều 21/9, các chuyên gia đã cùng trao đổi, làm rõ những điểm mới của Luật Việc làm năm 2025 và Nghị định hướng dẫn đối với hệ thống dịch vụ việc làm công lập. 

NHIỀU VAI TRÒ HƠN

Chuyên gia lao động, việc làm Lê Quang Trung, nguyên Phó Cục trưởng phụ trách Cục Việc làm (Bộ Nội vụ), đánh giá Luật Việc làm năm 2025 là một bước tiến quan trọng, bao trùm về lĩnh vực chính sách việc làm và thị trường lao động, đặc biệt là nội dung về dịch vụ việc làm công và tư.

"Luật mới lần đầu tiên dành một chương riêng quy định về Tổ chức dịch vụ việc làm công lập, tạo hành lang pháp lý cao nhất cho hoạt động này. Qua đó, tiếp tục khẳng định vai trò, vị trí của dịch vụ việc làm trong thị trường lao động hiện nay", ông Trung thông tin.

Cả Luật Việc làm 2025 và nghị định hướng dẫn đều đề cập những chính sách mới để tạo điều kiện cho trung tâm dịch vụ việc làm phát huy hoạt động. Một trong những điều kiện thành lập quan trọng là cần có trụ sở để giao dịch việc làm.

Đồng thời, quy định rõ trách nhiệm của tổ chức, đó là ngoài các chức năng, trách nhiệm cơ bản, điều cốt lõi của của dịch vụ việc làm như tư vấn, giới thiệu việc làm, cung ứng, tuyển dụng lao động, thông tin thị trường và thực hiện các chính sách bảo hiểm thất nghiệp. Riêng bảo hiểm thất nghiệp chỉ được giao cho các đơn vị dịch vụ việc làm công nhưng do Nhà nước thành lập.

Theo ông Trung, cả nước hiện nay có 69 trung tâm dịch vụ việc làm công lập, trong đó 34 trung tâm thuộc 34 tỉnh, thành phố, còn lại 35 trung tâm thuộc về các bộ, ngành.

Theo Nghị định 352, hoạt động tư vấn của Tổ chức dịch vụ việc làm công tập trung vào các định hướng chính như: Tư vấn, định hướng nghề nghiệp, khung trình độ kỹ năng nghề quốc gia; tư vấn việc làm cho người lao động để lựa chọn vị trí việc làm phù hợp với khả năng và nguyện vọng.

Tư vấn về kỹ năng tham gia dự tuyển; tự tạo việc làm, tìm việc làm trong nước và ngoài nước; tư vấn cho cơ quan, tổ chức, cá nhân về tuyển, sử dụng và quản lý lao động; về quản trị và phát triển việc làm, phát triển nguồn nhân lực; chính sách lao động, việc làm cho người lao động, người sử dụng lao động.

Bên cạnh hoạt động tư vấn, trung tâm dịch vụ việc làm còn tổ chức vận hành các sàn giao dịch việc làm. 

Đặc biệt, ngoài hoạt động giới thiệu việc làm ở trong nước cho người lao động, quy định mới nêu rất rõ việc các trung tâm dịch vụ việc làm còn được thực hiện chức năng giới thiệu việc làm ở nước ngoài cho người lao động, thông qua các doanh nghiệp được cấp phép đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Hoặc thông qua tổ chức, cá nhân đầu tư ra nước ngoài, hoặc đơn vị sự nghiệp công lập thuộc bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ được giao nhiệm vụ trong hoạt động này.

Nhiệm vụ cũng rất quan trọng khác của các trung tâm dịch vụ việc làm còn được thể hiện thông qua việc cung ứng và giới thiệu lao động cho người sử dụng lao động. Đặc biệt là nhiệm vụ thu thập, phân tích, lưu trữ và cung cấp thông tin về thị trường lao động.

Để phục vụ cho các yêu cầu được đặt ra như vậy, chính sách mới cũng nhấn mạnh việc bảo đảm cơ chế tài chính để các trung tâm dịch vụ việc làm có nguồn lực hoạt động hiệu quả. Theo ông Trung, như vậy với các quy định hiện nay, trung tâm dịch vụ việc làm sẽ có điều kiện rất tốt để thực hiện nhiệm vụ được giao.

CHUẨN HÓA ĐỘI NGŨ NHÂN SỰ, TĂNG CƯỜNG HIỆU QUẢ KẾT NỐI CUNG CẦU

Từ thực tiễn là đơn vị triển khai hoạt động dịch vụ việc làm, ông Vũ Quang Thành, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, cũng cho rằng Luật Việc làm 2025 và Nghị định 352, cho thấy tính minh bạch của thị trường ngày càng được cải thiện và đảm bảo quyền lợi người lao động, cũng như hoạt động của tổ chức dịch vụ việc làm.

Hiện nay, tổ chức dịch vụ việc làm bao gồm các trung tâm dịch vụ việc làm ở các tỉnh, thành phố thành lập; các trung tâm dịch vụ việc làm do các hội đoàn thể quản lý. Ngoài ra, nhiều doanh nghiệp dịch vụ việc làm cũng đang tham gia vào hoạt động này.

Theo ông Thành, nhiều đơn vị cùng tham gia là điều tích cực đối với thị trường lao động. Tuy nhiên, với các trung tâm dịch vụ việc làm do tỉnh, thành phố thành lập, áp lực hiện nay cũng rất lớn, bởi ngoài hoạt động chuyên môn, các đơn vị hiện đang trực tiếp giải quyết chính sách bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động.

Với Hà Nội, năm 2025, Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội tiếp nhận và giải quyết hưởng trợ cấp bảo hiểm thất nghiệp cho khoảng hơn 70.000 người. Riêng 6 tháng đầu năm 2026, giải quyết cho khoảng gần 30.000 người. Đặc biệt, số lượng hồ sơ cần giải quyết trong tháng 7 - 8 đã tăng khoảng 5% so với khoảng tháng cùng kỳ của năm 2025. Những yếu tố này đang đặt ra áp lực trong công tác giải quyết chế độ chính sách bảo hiểm thất nghiệp, cũng như các hoạt động liên quan đối với hệ thống trung tâm dịch vụ việc làm.

“Trung tâm dịch vụ việc làm hiện không chỉ tiếp nhận thông tin, giải quyết thủ tục hành chính đơn thuần, mà còn phải tổng hợp dữ liệu của người lao động hưởng bảo hiểm thất nghiệp, phân loại lý do. Từ đó, đưa ra những phân tích, đánh giá khách quan để tư vấn, hỗ trợ, kết nối việc làm cho người lao động hiệu quả”, ông Thành cho hay.

Bên cạnh đó, cùng với việc ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số, quy định trung tâm dịch vụ việc làm cần có trang thông tin điện tử (website) bảo đảm kết nối, chia sẻ dữ liệu với Sàn giao dịch việc làm quốc gia (https://www.vieclam.gov.vn), ông Thành cũng đánh giá đây là bước chuẩn hóa về dữ liệu, giúp thị trường minh bạch và lành mạnh hơn.

Như vậy, có thể thấy hiện nay các trung tâm dịch vụ việc làm đang được trao nhiều vai trò hơn, đi liền với đó áp lực cũng không ít, đặc biệt là với đội ngũ nhân sự.

“Nhân sự tại các trung tâm dịch vụ việc làm hiện nay đang chuyển dịch từ vai trò xử lý hồ sơ hành chính, sang cán bộ tư vấn có kỹ năng phân tích dữ liệu và ứng dụng công nghệ”, ông Thành nhấn mạnh.

Để nâng cao hiệu quả hoạt động của các trung tâm dịch vụ việc làm, các chuyên gia đều thống nhất cho rằng, các giải pháp cần tập trung vào ba trụ cột chính là con người, công nghệ và cơ chế chính sách. Trong đó, chuyển đổi số, chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ và tăng cường kết nối công - tư sẽ góp phần giải quyết hiệu quả nghịch lý thừa và thiếu trên thị trường lao động hiện nay.

Về con người, cần tập trung vào đào tạo và chuẩn hóa đội ngũ cán bộ với kỹ năng phân tích, tổng hợp và ứng dụng công nghệ, thay vì chỉ thực hiện thủ tục hành chính thuần túy.

Cùng với đó, cần xây dựng cơ chế phối hợp chia sẻ thông tin và nguồn lực giữa các trung tâm dịch vụ việc làm công lập, và các doanh nghiệp dịch vụ việc làm tư nhân.

Đặc biệt, công tác dự báo thị trường và tư vấn chuyên sâu cần được đẩy mạnh hơn nữa, nhất là cho các đối tượng đặc thù như người cao tuổi, lao động di cư và hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp.