Đại diện Ngân hàng Nhà nước cho biết việc xây dựng Sàn giao dịch vàng quốc gia sẽ được nghiên cứu theo hướng thận trọng, có lộ trình rõ ràng và bám sát thực tiễn, trong bối cảnh thị trường vàng trong nước biến động mạnh và nhu cầu hoàn thiện cơ chế quản lý ngày càng cấp thiết...

Nội dung trên được đại diện Cục Quản lý Ngoại hối (Ngân hàng Nhà nước) đề cập tại "Toạ đàm về phát triển thị trường Vàng trang sức và tổ chức Sàn giao dịch Vàng" ngày 11/12, tại Hà Nội, do Hiệp hội Kinh doanh Vàng Việt Nam phối hợp với Hội đồng Vàng Thế giới, Hiệp hội Vàng Singapore tổ chức.

Theo ông Đinh Nho Bảng, Chủ tịch Hiệp hội kinh doanh vàng Việt Nam, nhu cầu vàng của nhà đầu tư cá nhân, tổ chức và các quốc gia tăng mạnh trong hai năm qua, bất chấp giá vàng liên tục lập đỉnh mới. Những diễn biến này tác động trực tiếp đến cung cầu và giá thị trường vàng Việt Nam trong nhiều năm qua. 

"Ngân hàng Nhà nước tiếp tục nghiên cứu mô hình sàn giao dịch vàng một cách thận trọng, theo lộ trình cụ thể và phù hợp với điều kiện thực tế của Việt Nam. Đồng thời, phối hợp với các bộ, ngành liên quan, Hiệp hội Kinh doanh Vàng Việt Nam và các tổ chức quốc tế để tổng hợp, đánh giá và trình Chính phủ xem xét chủ trương thành lập sàn giao dịch vàng. Qua đó, xây dựng các công cụ hỗ trợ nhằm thúc đẩy sự phát triển của thị trường vàng trong nước theo hướng bền vững và đáp ứng lợi ích của các chủ thể liên quan”.

Người đứng đầu Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam nhấn mạnh: kinh nghiệm quốc tế cho thấy việc vận hành sàn giao dịch vàng là yếu tố then chốt để hình thành một thị trường minh bạch, ổn định và gắn kết với hệ thống tài chính. Tuy nhiên, Việt Nam hiện vẫn chưa có sàn giao dịch vàng quốc gia.

“Các nước nằm trong nhóm dẫn đầu về xuất khẩu vàng nữ trang như Trung Quốc, Ấn Độ hay Thổ Nhĩ Kỳ đều sở hữu sàn giao dịch vàng quy mô lớn, qua đó bảo đảm nguồn vàng nguyên liệu cho sản xuất nữ trang xuất khẩu, tạo việc làm và mang lại nguồn thu ngoại tệ đáng kể. Trong khi đó, ngành chế tác nữ trang của Việt Nam dù có tiềm năng nhưng lại gặp vướng mắc lớn do thiếu hụt nguyên liệu”, ông Đinh Nho Bảng nói.

Việc thành lập sàn giao dịch vàng không chỉ tạo nền tảng cho hoạt động đầu tư kinh doanh mà còn hỗ trợ ngành chế tác trang sức trong nước, vốn đang gặp khó vì thiếu hụt nguồn vàng nguyên liệu. Nếu khắc phục được điểm nghẽn này, Việt Nam có thể hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm chế tác và xuất khẩu nữ trang chất lượng cao trong khu vực, ông Bảng nhấn mạnh.

Ở góc độ quản lý nhà nước, ông Đào Xuân Tuấn, Cục trưởng Cục Quản lý ngoại hối, Ngân hàng Nhà nước cho biết đề xuất thành lập sàn giao dịch vàng đang nhận được sự quan tâm lớn, bởi công cụ này có thể tăng tính minh bạch, chuẩn hóa giao dịch và giảm tình trạng thị trường phân mảnh.

Tuy vậy, dựa trên kinh nghiệm trong nước và quốc tế,  mô hình này chỉ phát huy hiệu quả khi có khung pháp lý đầy đủ, thiết kế phù hợp và cơ chế giám sát chặt chẽ. 

Từ góc nhìn quốc tế, về kinh nghiệm lựa chọn mô hình sàn giao dịch, Ông Shaokai Fan, Giám đốc khu vực châu Á - Thái Bình Dương, kiêm Giám đốc Ngân hàng Trung ương toàn cầu tại Hội đồng vàng thế giới cho rằng, trên thế giới cho biết các nước trên thế giới đang áp dụng nhiều mô hình sàn vàng khác nhau, tùy thuộc vào điều kiện kinh tế vĩ mô.

Theo chuyên gia này, căn cứ vào mục tiêu điều hành của Chính phủ, Việt Nam có thể tham khảo mô hình sàn vàng của nhiều nước trên thế giới như Trung Quốc (sàn vàng Thượng Hải), Ấn Độ, Thái Lan, Thổ Nhĩ Kỳ.

Ông Vinh Nguyễn, Giám đốc Kinh doanh kim loại quý của StoneX (Singapore) nhận định thị trường vàng Việt Nam lâu nay chưa gắn kết chặt chẽ với thị trường quốc tế.

Ông Vinh Nguyễn cho rằng, mục tiêu lớn nhất của vận hành thị trường vàng là minh bạch giá và củng cố niềm tin của nhà đầu tư; còn việc mở sàn giao dịch vàng chỉ là bước khởi đầu, cần được bổ sung bằng các biện pháp điều tiết phù hợp trong thời gian tới.

Ông Đào Xuân Tuấn cho biết thêm Quốc hội đã thông qua Luật Đầu tư (sửa đổi), trong đó Phụ lục 4 đã loại vàng trang sức khỏi danh mục ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Động thái này được xem là tín hiệu tích cực trong bối cảnh thị trường vàng trong nước thường xuyên chịu ảnh hưởng từ tâm lý tích trữ của người dân và có liên quan chặt chẽ tới sự ổn định của thị trường tiền tệ và ngoại hối. Trên cơ sở này, Ngân hàng Nhà nước sẽ phối hợp với các bộ ngành xây dựng cơ chế quản lý và vận hành thị trường theo hướng minh bạch, bền vững; đáp ứng lợi ích của các nhà đầu tư nhưng phải phù hợp với mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô của Chính phủ.