Đằng sau việc Venezuela vận chuyển 127 tấn vàng tới Thụy Sỹ

Venezuela đã vận chuyển 127 tấn vàng dự trữ của ngân hàng trung ương nước này tới các công ty tinh luyện vàng ở Thụy Sỹ trong một khoảng thời gian 5 năm, nhằm mục đích để bán và sử dụng làm tài sản thế chấp trong bối cảnh cuộc khủng hoảng nợ của nước này leo thang - trang Euronews dẫn số liệu do hải quan Thụy Sỹ công bố mới đây cho biết.

Theo Euronews, cách đây 10 năm, Venezuela đã bí mật vận chuyển số vàng trị giá khoảng 4,7 tỷ franc Thụy Sỹ, tương đương gần 5,9 tỷ USD, từ dự trữ ngoại hối của quốc gia Nam Mỹ này tới Thụy Sỹ. Số vàng được đưa tới Thụy Sỹ để nấu chảy và đúc lại theo tiêu chuẩn quốc tế và bán lại trên thị trường quốc tế hoặc dùng làm tài sản thế chấp.

Số vàng 127 tấn đó - được vận chuyển bằng đường hàng không trong thời gian 5 năm - sau đó đã được cơ quan hải quan của Thụy Sỹ truy dấu.

Trước đây, Chính phủ Thụy Sỹ không công bố số liệu về việc vận chuyển vàng của Venezuela, phù hợp với tiêu chuẩn trước đây về bí mật tài chính của quốc gia này. Đài phát thanh - truyền hình SRF của Thụy Sỹ nói rằng việc Chính phủ Venezuela vận chuyển vàng ra nước ngoài là một nỗ lực nhằm ngăn nguy cơ phá sản quốc gia. Ngoài việc bán vàng, Caracas còn sử dụng vàng làm tài sản thế chấp để được vay vốn và đảo nợ các khoản vay đáo hạn.

Trước khi rơi vào tình trạng vỡ nợ năm 2017, Venezuela đã mất khả năng tái cấp vốn thông thường và cạn kiệt dự trữ ngoại tệ mạnh.

Một báo cáo vào năm 2017 của Trung tâm Sáng tạo quản trị Quốc tế (CIGI) có trụ sở ở Canada cho thấy Chính phủ Venezuela thiếu hụt một khoản 15 tỷ USD trong năm đó, bao gồm 12 tỷ USD là các khoản nợ đến hạn phải thanh toán. Nếu tính cả các khoản vay liên quan tới Trung Quốc, số nợ phải trả trong năm đó của Venezuela là 20 tỷ USD.

Doanh thu từ xuất khẩu dầu khí của Venezuela, nguồn thu đã và đang là nguồn ngoại tệ chính của nước này, đã sụt giảm mạnh vào thời điểm 2017. Báo cáo của CIGI nói rằng “doanh thu từ xuất khẩu không còn đủ để Venezuela đáp ứng các nghĩa vụ nợ” vào năm đó.

Venezuela “thiếu thanh khoản nghiêm trọng” và “không có nhiều lựa chọn về mặt tài sản hay chính sách để khắc phục khoảng trống đó” - báo cáo của CIGI được công bố vào thời điểm Venezuela đang vận chuyển vàng tới Thụy Sỹ.

Về phần mình, Thụy Sỹ là một trung tâm quốc tế hàng đầu về giao dịch vàng, và nếu xét về giá trị, nước này là quốc gia nhập khẩu vàng và xuất khẩu vàng lớn nhất thế giới. Thụy Sỹ có vai trò rất quan trọng với một quốc gia muốn chuyển vàng thành tiền như Venezuela, bởi nước này là nơi đặt những nhà máy tinh luyện vàng thuộc hàng lớn nhất thế giới gồm Valcambi, PAMP và Argor-Heraeus. Những nhà máy này chủ yếu tập trung ở vùng Ticino của Thụy Sỹ.

Khi được đưa tới những nhà máy tinh luyện trên, vàng có thể được nấu chảy và đúc lại thành những thỏi vàng theo tiêu chuẩn có thể giao dịch trên thị trường quốc tế. Vàng đúc lại cũng được cấp giấy tờ và chứng thực để có thể dễ dàng được vận chuyển và bán ra thị trường toàn cầu.

Theo SRF, sau khi được nấu chảy và đúc lại, một phần số vàng của Venezuela có thể được vận chuyển tới các quốc gia khác như Anh - cũng là một trung tâm giao dịch vàng quốc tế. Ngoài ra, Venezuela còn bán một số lượng vàng lớn cho Thổ Nhĩ Kỳ.

Tại thời điểm đó, việc nhập khẩu vàng từ Venezuela vào Thụy Sỹ không vi phạm bất kỳ lệnh trừng phạt nào. Tuy nhiên, ở thời điểm hiện tại, những giao dịch như vậy rất khó để tiến hành, bởi Hội đồng Liên bang Thụy Sỹ đã thắt chặt các quy định về giao dịch tài chính vào năm 2018, sau khi các biện pháp trừng phạt lớn đối với Venezuela có hiệu lực. Việc thắt chặt các quy định này của Thụy Sỹ phù hợp với các biện pháp của Liên minh châu Âu (EU).

Hiện tại, nợ nước ngoài của Venezuela được ước tính ở mức 170 tỷ USD, tương đương gấp đôi sản lượng kinh tế hàng năm của nước này.