Ngành thuế tìm cách nhận diện rủi ro người nộp thuế

Chia sẻ tại Diễn đàn Thuế - Hải quan năm 2022 được tổ chức ngày 19/10, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế Đặng Ngọc Minh, khẳng định nhiệm vụ chuyển đổi số chỉ thực sự thành công khi mỗi người dân, doanh nghiệp tích cực tham gia và thụ hưởng các lợi ích mà chuyển đổi số mang lại.

Chính vì vậy, ngành thuế và đang triển khai nhiều giải pháp để đẩy mạnh cải cách, ứng dụng công nghệ thông tin, hiện đại hóa công tác quản lý thuế, phục vụ người nộp thuế thực hiện pháp luật thuế được tốt nhất.

Với phương châm lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm để phục vụ, những năm qua, ngành thuế luôn nỗ lực cải cách, hiện đại hóa công tác quản lý, từ việc hoàn thiện môi trường pháp lý đến phát triển hạ tầng, cung cấp các dịch vụ thuế điện tử theo hướng tích hợp, tập trung, đáp ứng yêu cầu Chính phủ điện tử, hướng tới Chính phủ số.

Chia sẻ về kết quả nổi bật trong công tác chuyển đổi số ngành thuế đạt được, lãnh đạo Tổng cục Thuế, cho hay tính đến hết tháng 9, số lượng hóa đơn điện tử cơ quan thuế tiếp nhận và xử lý là 1,5 tỷ hóa đơn.

Việc triển khai hóa đơn điện tử không những góp phần đẩy mạnh sự phát triển thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số phù hợp với xu hướng phát triển chung của thế giới mà còn mang lại nhiều lợi ích chung cho xã hội như: tiết kiệm chi phí in ấn, lưu trữ, tài nguyên, nguồn lực và bảo vệ môi trường… tạo môi trường kinh doanh minh bạch, bình đẳng cho doanh nghiệp. Đồng thời, thúc đẩy chuyển đổi số trong các doanh nghiệp và các cơ quan quản lý nhà nước, đặc biệt là cơ quan thuế.

Cùng với triển khai thành công hóa đơn điện tử, Tổng cục Thuế hoàn thành việc triển khai dịch vụ khai thuế, nộp thuế và hoàn thuế điện tử trên phạm vi toàn quốc. Hiện 99% doanh nghiệp trong tổng số hơn 870.000 doanh nghiệp sử dụng dịch vụ khai thuế, nộp thuế và hoàn thuế điện tử.

Đáng chú ý hơn, ngày 21/3 năm nay, Tổng cục Thuế chính thức công bố ứng dụng thuế điện tử cho thiết bị di động (eTax Mobile) và Cổng Thông tin điện tử dành cho nhà cung cấp nước ngoài.

Đến ngày 30/9, có 36 nhà cung cấp nước ngoài đăng ký, kê khai thuế thành công. Trong đó có 6 nhà cung cấp nước ngoài lớn như Meta (Facebook), Google, Microsoft, TikTok,Netfix, Apple chiếm 90% thị phần doanh thu dịch vụ thương mại điện tử kinh doanh trên nền tảng số xuyên biên giới tại Việt Nam thực hiện đăng ký thuế, khai thuế và nộp thuế tại Việt Nam với tổng số thuế đã nộp hàng chục triệu USD, EUR tương đương hàng trăm tỷ đồng. Riêng Meta nộp 16,8 triệu Euro, Tiktok đã nộp 81,7 tỷ đồng…

Trước sự phát triển mạnh mẽ của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, định hướng giai đoạn 2022-2025, ngành thuế sẽ tiếp tục đẩy nhanh quá trình chuyển đổi số.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm ngành thuế triển khai là tiếp tục đẩy mạnh triển khai phần mềm hóa đơn điện tử, đáp ứng các chính sách mới về hóa đơn điện tử và mở rộng xây dựng hệ thống cổng kết nối tiếp nhận dữ liệu hóa đơn điện tử được khởi tạo từ máy tính tiền.

Cùng với đó, xây dựng và triển khai hệ thống quản lý thuế tích hợp, tập trung đáp ứng tái thiết kế quy trình nghiệp vụ trên nền tảng kiến trúc hiện đại, ứng dụng công nghệ mới về trí tuệ nhân tạo, vạn vật kết nối và dữ liệu lớn, phát triển và cung cấp các dịch vụ thuế số cho người nộp thuế, qua đó, giúp tăng trải nghiệm cho người dân và doanh nghiệp .

Đồng thời, triển khai hạ tầng kỹ thuật đảm bảo an toàn an ninh cho hệ thống công nghệ thông tin ngành thuế theo định hướng chuyển đổi số...

Liên quan đến việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong phân tích rủi ro để xác định đối tượng rủi ro trong quản lý thuế, chia sẻ tại Hội nghị SGATAR (Nhóm nghiên cứu về quản lý thuế Châu Á) thường niên lần thứ 51 đang diễn ra tại Kuala Lumpur - Malaysia, ông Mai Sơn, Cục trưởng Cục Thuế TP. Hà Nội, cho biết từ ngày 1/7, Việt Nam triển khai việc sử dụng hóa đơn điện tử. Với các giao dịch kinh doanh ngày càng tăng, dữ liệu hóa đơn điện tử là nguồn dữ liệu lớn (big data), các kỹ thuật phân tích dữ liệu lớn sẽ được nghiên cứu để áp dụng.

Theo đó, việc phân tích dữ liệu, phát hiện các mối quan hệ giữa các đối tượng bằng cách áp dụng mô hình xác suất đồ thị (mạng Bayes, trường Markov ngẫu nhiên) với luật kết hợp (association rule) sẽ được cơ quan thuế Việt Nam phân tích trên thông tin mua bán trên dữ liệu hóa đơn điện tử, để phát hiện các chuỗi mua bán hoặc phát hiện ra hiện tượng lặp lại trong dữ liệu và nhận diện rủi ro người nộp thuế.