Nợ xấu ngân hàng: 5 lý do quay lại

Bất chấp nhiều nỗ lực trong hai năm qua, nợ xấu lừng lững quay trở lại

Tháng 12/2013, nợ xấu của toàn hệ thống các tổ chức tín dụng Việt Nam có
 bước giảm mạnh nhất trong năm: từ 4,55% tháng liền trước xuống chỉ còn 
3,61%.
Tháng 12/2013, nợ xấu của toàn hệ thống các tổ chức tín dụng Việt Nam có bước giảm mạnh nhất trong năm: từ 4,55% tháng liền trước xuống chỉ còn 3,61%.

Tuần này, các ngân hàng thương mại lần lượt công bố báo cáo tài chính quý 1/2014. Điểm chung, nợ xấu tại nhiều thành viên đã tăng lên.

Diễn biến trên dội ngược lại những nỗ lực xử lý tập trung trong hai năm qua. Nợ xấu vẫn diễn biến rất phức tạp.

Chưa thể giảm bền vững

Tháng 12/2013, nợ xấu của toàn hệ thống các tổ chức tín dụng Việt Nam có bước giảm mạnh nhất trong năm: từ 4,55% tháng liền trước xuống chỉ còn 3,61%.

Lần đầu tiên trong năm 2013 tỷ lệ nợ xấu mới giảm được xuống dưới 4%. Dù đây là tỷ lệ tổng hợp từ báo cáo của các tổ chức tín dụng, mức độ sát thực có hạn chế nhất định, nhưng là kết quả của loạt giải pháp mà Ngân hàng Nhà nước triển khai quyết liệt trong hai năm qua.

Có hai hướng xử lý cụ thể và trực tiếp nhất tạo nên kết quả trên: một là các tổ chức tín dụng tự xử lý; hai là bán lại nợ xấu cho VAMC (dù nợ xấu vẫn còn đó nhưng không còn thể hiện ở con số báo cáo).

Thế nhưng, đà giảm mạnh trong tháng 12/2013 không thể nối tiếp. Sau đợt cao điểm mua lại gần 40.000 tỷ đồng nợ xấu, VAMC cũng tạm thời chững lại. Nợ xấu lại có xu hướng tăng lên.

Báo cáo tài chính quý 1/2014 mà các ngân hàng thương mại tập trung công bố từ tuần này cho thấy nhiều trường hợp khó khăn hơn ở nợ quá hạn. Như ACB đã chính thức vượt mốc 3% với 3,27%; DongA Bank đã lên mức khá cao với suýt soát 4%; PG Bank sau khi giảm được trong năm qua (một phần lớn nhờ bán lại cho VAMC) cũng đã trở lại trên 4%; hay tại Sacombank, một trong số ít thành viên có tỷ lệ thấp năm ngoái (1,45%), đã tăng lên 1,86%...

Ở diễn biến chung, theo cơ quan chuyên trách của Ngân hàng Nhà nước đưa ra gần đây, đến hết tháng 2/2014, nợ xấu của toàn hệ thống vào khoảng 122.000 tỷ đồng, ứng với tỷ lệ 3,86%. Nếu tính cả các khoản nợ được cơ cấu theo Quyết định 780, nợ xấu của toàn hệ thống lên tới gần 308.000 tỷ đồng (chiếm 9,71% dư nợ).

Ở dữ liệu của một tổ chức nghiên cứu khác mà VnEconomy tham khảo, nợ xấu từ đầu năm đến nay, theo họ tập hợp độc lập, đã tăng thêm ước khoảng 10.000 tỷ đồng, đưa tổng quy mô lên khoảng 126.000 tỷ, chiếm khoảng 4% tổng dư nợ toàn hệ thống.

Xu hướng trở lại đó là đáng chú ý, dù VAMC đã tiếp tục mua thêm khoảng 6.000 tỷ đồng nợ xấu.

5 lý do chính

Như trên, nợ xấu vẫn diễn biến phức tạp. Nỗ lực xử lý của Ngân hàng Nhà nước và các tổ chức tín dụng với nhiều giải pháp trong hai năm qua dường như mới chỉ khống chế tốc độ và những ảnh hưởng của nó.

Xu hướng trở lại hiện nay, theo lãnh đạo của tổ chức nghiên cứu mà VnEconomy tham vấn nói trên, là tổng hòa của nhiều tác động.

Thứ nhất, nợ xấu tiềm ẩn trong nhóm 1 và 2 đến nay đã không cầm cự được thêm, buộc phải chuyển sang nhóm 3. Đây cũng là kết quả của thực tế khó khăn trong sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp nói chung.

Thứ hai, sau một thời gian khá dài thực hiện cơ cấu lại nợ theo Quyết định 780 mà không phải chuyển nhóm, đến nay là lúc phải thừa nhận những khoản nợ xấu đã từng được gửi cho tương lai. Nhưng khoản trước đây đáng ra là nợ xấu, qua cơ hội được cơ cấu lại đến nay vẫn không “qua khỏi”.

Thứ ba, nợ xấu tăng trở lại so với thời điểm cuối 2013 không loại trừ có khả năng “điều chỉnh kỹ thuật” của một số tổ chức tín dụng.

“Thời điểm cuối năm là nhạy cảm nhất, thời điểm nảy sinh ý đồ cần làm đẹp báo cáo tài chính. Nay thời điểm đó đã qua đi, nợ xấu được điều chỉnh lại. Yếu tố này cũng cần tính đến”, vị lãnh đạo tổ chức nghiên cứu trên lưu ý.

Thứ tư, tăng trưởng tín dụng những tháng đầu năm rất thấp, không giúp pha loãng tỷ lệ nợ xấu.

Thứ năm, diễn biến của nợ xấu và hoạt động của các ngân hàng thương mại phản ánh thực trạng của nền kinh tế. Đây là vấn đề chung, nên việc xử lý nợ xấu nếu chỉ riêng ngạch ngân hàng thì càng giải vẫn càng nan.

Lãi suất tiết kiệm ngân hàng nào cao nhất tháng 11/2026?

Cập nhật biểu lãi suất huy động trực tuyến ngày 16/11 của 34 ngân hàng, ghi nhận 12 ngân hàng niêm yết từ 6,5%/năm trở lên ở kỳ hạn 6 tháng, trong đó mức cao nhất lên tới 7%/năm. Tại kỳ hạn 12 tháng, có 5 ngân hàng cùng niêm yết lãi suất huy động 7%/năm…

Ổn định lãi suất phải gắn với cơ cấu lại thị trường vốn

Sau nửa tháng thực hiện chỉ đạo của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước về giảm lãi suất tiền gửi, tiền vay, đến nay có 28 ngân hàng thương mại nhập cuộc, nhiều doanh nghiệp bắt đầu được giải ngân với mức giảm khoảng 0,5 -1 điểm phần trăm/năm. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng để ổn định mặt bằng lãi suất, bên cạnh tiết giảm chi phí, chia sẻ lợi nhuận với doanh nghiệp thì cần phải song song xử lý các vấn đề khác như phân bổ tín dụng hiệu quả, giảm chi phí rủi ro, giải phóng nguồn vốn ứ đọng trong nợ xấu. Cùng với đó, phát triển thị trường mua bán nợ và trái phiếu doanh nghiệp để giảm tải cho hệ thống ngân hàng.

Phản ứng của thị trường sau khi hoán đổi và mở kênh mua ngoại tệ

Ngân hàng Nhà nước đang triển khai đồng thời hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng, đáo hạn vào tháng 5/2027 và mở thêm kênh mua USD giao ngay. Hai biện pháp này được kỳ vọng giảm áp lực thanh khoản mùa quyết toán cuối năm và Tết Nguyên đán, từ đó giảm nguy cơ lãi suất liên ngân hàng tăng đột biến như cuối 2025, đầu 2026...

Thị trường trái phiếu phải trở thành “lốp dự phòng” cho hệ thống ngân hàng

Các chuyên gia cho rằng, giảm chi phí vốn của ngân hàng chỉ là biện pháp trước mắt để hạ lãi suất cho vay. Về lâu dài, cần phát triển thị trường trái phiếu đủ sâu, có thanh khoản và được nhà đầu tư tin tưởng. Qua đó chia sẻ gánh nặng cung ứng vốn trung và dài hạn, giảm rủi ro cho hệ thống ngân hàng và tạo “chiếc lốp dự phòng” khi tín dụng ngân hàng bị gián đoạn…

Lãnh đạo Bộ Xây dựng xác nhận, Luật Nhà ở (sửa đổi) được chỉnh lý, bổ sung nhằm bảo đảm người thu nhập thấp có khả năng tiếp cận được nhà ở thông qua việc thể chế hóa rõ nhóm các đối tượng được hưởng chính sách về nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân; quy định cụ thể các điều kiện về nhà ở, thu nhập và thứ tự ưu tiên xét duyệt đối với từng loại hình chính sách.

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI dự kiến kéo dài 28 ngày bắt đầu từ 17/10/2026. Kỳ họp với khối lượng công việc lớn, dự kiến xem xét, thông qua 43 luật, nghị quyết quy phạm pháp luật và quyết định...

Việt Nam: Khát vọng quốc gia biển mạnh

Việt Nam: Khát vọng quốc gia biển mạnh

Yêu cầu cốt lõi mà Nghị quyết 20 đặt ra là phải biến nước ta từ một quốc gia có biển thành một quốc gia biển mạnh, với kinh tế biển phát triển hiện đại, có năng lực cạnh tranh cao, đồng thời giữ vững...

VnEconomy Interactive

VnEconomy Interactive

Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên...

VnEconomy
VnEconomy