Sửa đổi Luật Thủ đô để giúp Hà Nội phát triển bứt phá

Chiều 12/1, Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với UBND TP Hà Nội tổ chức Hội nghị Đánh giá thi hành Luật Thủ đô số 39/2024/QH15 làm cơ sở đề xuất các chính sách lớn trong việc xây dựng Luật Thủ đô (sửa đổi).

Trình bày dự thảo Báo cáo kết quả theo dõi tình hình thi hành Luật Thủ đô tại Hội nghị, Phó Vụ trưởng Vụ Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, Bộ Tư pháp Lê Tuấn Phong nhấn mạnh Luật Thủ đô được Quốc hội khóa XV thông qua ngày 28/6/2024, có hiệu lực từ ngày 1/1/2025 (một số nội dung từ 1/7/2025), đánh dấu bước phát triển mới trong tư duy lập pháp đối với Thủ đô Hà Nội.

Sau khi Luật Thủ đô được Quốc hội thông qua, công tác chỉ đạo triển khai thực hiện đã được các cấp, các ngành khẩn trương thực hiện. Tuy nhiên, thực tiễn thi hành Luật Thủ đô vẫn còn không ít khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thực hiện cũng như vướng mắc từ quy định của luật.

Phát biểu tại Hội nghị, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Hà Nội Dương Đức Tuấn cho rằng việc sửa đổi luật cần phải được tiếp cận với tư duy đổi mới, tầm nhìn dài hạn.

Điều này tạo cơ sở pháp lý vượt trội đủ mạnh để Hà Nội phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế đặc thù, mạnh dạn thí điểm những mô hình mới, cách làm mới nhưng đồng thời phải đảm bảo kỷ cương, kỷ luật, minh bạch và lợi ích chung.

TP Hà Nội dự kiến Luật Thủ đô (sửa đổi) sẽ thể chế hóa 4 nhóm chính sách lớn, tập trung vào các nội dung trọng tâm bao gồm: về vị trí, chức năng, nhiệm vụ của Thủ đô; về thẩm quyền của chính quyền Thủ đô; về quản trị, xây dựng, phát triển và bảo vệ Thủ đô; về Vùng Thủ đô.

Kết luận Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Phan Chí Hiếu cho rằng việc sửa đổi Luật Thủ đô là cần thiết để tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc đã phát sinh, phù hợp với hệ thống pháp luật hiện hành, kịp thời thể chế hoá các chủ trương của Đảng; cũng như có các cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội giúp Thủ đô phát triển bứt phá trong thời gian tới.

Việc xây dựng luật cần bám sát các chủ trương lớn, mới, mang tính cách mạng của Đảng trong thời gian gần đây, Văn kiện Đại hội XIV của Đảng sắp tới và đặc biệt là Nghị quyết mới của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội (thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TW ngày 5/5/2022).

Theo đó, đẩy mạnh phân quyền cho chính quyền thành phố; tiếp tục kế thừa các quy định còn phù hợp tại Luật Thủ đô; luật hóa các quy định tại Nghị quyết số 258/2025/QH15 và rà soát, luật hóa một số cơ chế, chính sách đặc thù áp dụng cho một số địa phương khác.

Đặc biệt, cần xử lý được vấn đề liên kết vùng, trao cho TP Hà Nội thẩm quyền quyết định trong việc giải quyết các vấn đề mang tính liên vùng, nhất là về hạ tầng giao thông, hạ tầng chung cho vùng như nước sạch, thoát nước, xử lý chất thải, năng lượng…, liên kết kinh tế xã hội, xử lý ô nhiễm, bảo vệ môi trường bền vững, kiểm soát an toàn thực phẩm.

Ngoài ra, cần có cơ chế để thực hiện mô hình kinh tế mới như kinh tế  bạc, kinh tế tầm thấp… để thúc đẩy tăng trưởng “hai con số”. Luật cần được thiết kế để Hà Nội chuyển mạnh từ mô hình tăng trưởng truyền thống sang mô hình kinh tế tri thức và kinh tế số.

Thứ trưởng Phan Chí Hiếu cũng đề nghị rà soát các luật vừa được Quốc hội thông qua với tinh thần chung những vấn đề gì đã được quy định, áp dụng chung thì không quy định trong Luật Thủ đô.