Tiêu dùng hiện đại: Minh bạch và rõ ràng là yếu tố tiên quyết

Ngày 18/12/2025 vừa qua, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tổ chức Lễ Công bố và Vinh danh sản phẩm – dịch vụ Tin Dùng 2025 được người tiêu dùng bình chọn. Chương trình có sự tham dự của đại diện Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, lãnh đạo Liên hiệp các Hội khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, Hội Khoa học và Kinh tế Việt Nam, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam… cùng các chuyên gia kinh tế, đại diện doanh nghiệp cũng như người tiêu dùng.

Phát biểu khai mạc chương trình, ông Đào Quang Bính, Phó Chủ tịch Hội đồng biên tập, Tổng Thư ký Tòa soạn Tạp chí Kinh tế Việt Nam, Trưởng Ban tổ chức chương trình Tin Dùng Việt Nam, nhận định: Trong bối cảnh kinh tế số trở thành động lực tăng trưởng mới, minh bạch thông tin đang đóng vai trò ngày càng quan trọng trong quản lý thị trường, chống gian lận thương mại và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt. Minh bạch trong truy xuất nguồn gốc không chỉ là điều kiện để chiếm được lòng tin khách hàng mà còn là đòi hỏi pháp lý bắt buộc trong bối cảnh các khuôn khổ quản lý mới đang dần hình thành.

“Đây vừa là cơ hội, vừa là thách thức cho doanh nghiệp. Những ai chủ động đầu tư và đi trước một bước sẽ có lợi thế vượt trội trong việc xây dựng niềm tin, tối ưu chuỗi cung ứng và nâng cao khả năng cạnh tranh trên cả thị trường nội địa và quốc tế”, ông Bính nhấn mạnh.

Phát biểu tại sự kiện, PGS.TS Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học Kỹ thuật Việt Nam, nhấn mạnh rằng “văn hóa tiêu dùng minh bạch” là nền tảng để kinh tế Việt Nam phát triển bền vững, có trách nhiệm và nhân văn hơn.

Thực tế cho thấy, những thị trường có cơ chế bảo vệ người tiêu dùng tốt thì luôn có chỉ số năng lực cạnh tranh cao hơn. Doanh nghiệp ở đó không chỉ tuân thủ luật pháp mà còn xem việc tôn trọng người tiêu dùng như một chiến lược phát triển thương hiệu bền vững.

MINH BẠCH ĐỂ TĂNG NIỀM TIN TIÊU DÙNG

Ở Việt Nam, nhiều doanh nghiệp cũng đang chuyển dịch theo hướng: công khai thông tin sản phẩm, thực hiện truy xuất nguồn gốc, triển khai trung tâm chăm sóc khách hàng đa kênh và chủ động thu hồi hàng lỗi. Điều này không chỉ giúp củng cố niềm tin khách hàng mà còn tạo lợi thế cạnh tranh dài hạn.

Hiện nay, thị trường bán lẻ Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng trưởng bứt phá, với quy mô dự kiến đạt 547 tỷ USD vào năm 2030, tăng 77% so với năm 2025. Theo báo cáo của SHS Research, giai đoạn 2025-2030 sẽ là “thập kỷ vàng” của ngành bán lẻ Việt Nam với tốc độ tăng trưởng kép (CAGR) lên tới 12,05%/năm, thuộc nhóm cao nhất khu vực. Động lực chính đến từ quy mô dân số lớn, cơ cấu dân số trẻ, thu nhập ngày càng cải thiện.

Mới đây, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 2326/QĐ-TTg ngày 21/10/2025 phê duyệt Chiến lược phát triển thị trường bán lẻ Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 với định hướng đưa thị trường bán lẻ trở thành động lực tăng trưởng kinh tế; mục tiêu phấn đấu tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng bình quân 11-11,5%/năm trong giai đoạn năm 2025 - 2030.

Tuy nhiên, trước hàng loạt bê bối liên quan đến sản phẩm giả, hàng nhái và chất lượng kém, niềm tin của người tiêu dùng đang bị bào mòn rõ rệt. Trong bối cảnh đó, việc xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc rõ ràng, minh bạch không chỉ giúp chứng minh chất lượng thực tế của sản phẩm, mà còn tạo cơ sở để người tiêu dùng an tâm lựa chọn. Minh bạch về xuất xứ và kiểm soát chất lượng vì thế trở thành yếu tố tiên quyết, giúp doanh nghiệp khôi phục niềm tin thị trường và thúc đẩy sự phát triển của tiêu dùng hiện đại.

Tại Việt Nam, Vinamilk là một trong những doanh nghiệp sớm triển khai hệ thống ERP từ năm 2007. Thông qua việc tích hợp ERP với hệ thống truy xuất nguồn gốc, doanh nghiệp này có khả năng lưu trữ và quản lý dữ liệu xuyên suốt vòng đời sản phẩm – từ nguyên liệu đầu vào, quy trình sản xuất, đóng gói, vận chuyển đến điểm bán. Cách tiếp cận này cho phép thông tin về sản phẩm được kiểm soát và công bố một cách có hệ thống, tạo điều kiện để người tiêu dùng, cơ quan quản lý và các đối tác có thể đối chiếu, xác thực khi cần thiết.

Công ty Yến sào Khánh Hòa triển khai quản lý chuỗi sản xuất khép kín, từ khai thác tổ yến tại các hang đảo thiên nhiên và hệ thống nhà yến, đến sơ chế, chế biến, đóng gói và phân phối. Mỗi lô sản phẩm được xây dựng hồ sơ sản xuất riêng, liên kết với hệ thống dữ liệu truy xuất trung tâm; sản phẩm được dán tem chống hàng giả và tích hợp mã QR để người tiêu dùng chủ động kiểm tra nguồn gốc...

Nội dung đầy đủ bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 01-2026 phát hành ngày 05/01/2026. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:

https://vneconomy.vn/don-doc-tap-chi-kinh-te-viet-nam-so-01-2026.htm