Vụ chuyển nhượng “đất vàng” trái phép: Kiến nghị chấn chỉnh hoạt động thẩm định giá

Như VNEconomy đã đưa tin, cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã đề nghị truy tố với 22 bị can do sai phạm liên quan đến việc chuyển nhượng trái phép khu đất 39-39B Bến Vân Đồn (phường Xóm Chiếu, TP.HCM).

Có 3 bị can bị đề nghị truy tố tội "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí” và “Nhận hối lộ” gồm: Lê Quang Thung (SN 1946, cựu quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Cao su Việt Nam); Đặng Phước Dừa (SN 1969, Chủ tịch HĐTV Công ty Phú Việt Tín, cựu Chủ tịch HĐTV Công ty cổ phần Việt Tín) và Lê Y Linh (SN 1976, cựu giám đốc Công ty TNHH Việt Tín).

Có 12 bị can bị đề nghị truy tố về tội “Vi phạm quy định quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí” trong đó có Nguyễn Thị Như Loan (SN 1960, Tổng giám đốc, cựu Chủ tịch HĐQT Công ty Quốc Cường Gia Lai)…

Các bị can còn lại bị đề nghị truy tố về tội Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.

Ngoài ra, có 3 bị can bị đề nghị truy tố về tội "Nhận hối lộ" gồm Đoàn Ngọc Phương (cựu Phó Cục trưởng Cục Quy hoạch và Phát triển tài nguyên đất – Bộ Tài nguyên và Môi trường -cũ), Cao Đại Nghĩa (phó Trưởng phòng giá đất, Cục Quy hoạch và Phát triển tài nguyên đất, Bộ Tài nguyên và Môi trường – cũ), Khương Thanh Tùng (Giám đốc Công ty Thẩm định giá Thăng Long).

Đặc biệt, cơ quan điều tra cũng làm rõ các hành vi đưa, nhận hối lộ liên quan đến việc định giá tài sản trong tố tụng hình sự đối với khu đất trên.

Theo kết luận điều tra, các bị can Lê Quang Thung, Lê Y Linh, Đặng Phước Dừa và Nguyễn Thị Như Loan… có sai phạm từ việc chuyển nhượng khu đất trên, “hô biến” từ đất công sang tư nhân khiến nhà nước thiệt hại hơn 542 tỷ đồng.

Năm 2022, cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an có yêu cầu định giá tài sản để có căn cứ xác định hậu quả thiệt hại, trách nhiệm của các cá nhân liên quan.

Thực hiện theo yêu cầu, ngày 19/1/2023, Bộ Tài nguyên và Môi trường (cũ) đã thành lập hội đồng định giá bao gồm bị can Đoàn Ngọc Phương, Cao Đại Nghĩa… và thuê Công ty Thẩm định giá Thăng Long do Khương Thanh Tùng làm giám đốc.

Kết luận thể hiện, khoảng tháng 6 - 8/2023, biết thông tin cơ quan điều tra yêu cầu định giá khu đất, bị can Linh và Dừa đã gặp Phương 2 lần tại phòng làm việc, nhờ ông này tạo điều kiện định giá thấp để không bị khởi tố. Khi đến nơi, Linh đưa cho Phương túi quà có 200 triệu đồng, còn Dừa đưa 10.000 USD.

Từ đó, Phương chỉ đạo Nghĩa liên hệ, chuyển tài liệu về tài sản định giá cho Tùng với lời nhắn “làm thế nào để không ảnh hưởng, làm khổ anh em”. Tùng hỏi cụ thể thì Phương nói kết quả xác định giá phải thấp hơn đơn giá đất do thành phố phê duyệt.

Do đó, Tùng không đi khảo sát thực tế mà sử dụng các giao dịch có giá trị thấp trong bảng tài sản do Phương, Nghĩa cung cấp làm tài sản so sánh; ấn định các tỷ lệ % điều chỉnh theo ý muốn chủ quan; không sử dụng giao dịch gần với thời điểm định giá làm tài sản so sánh để định giá….

Trên cơ sở đó, Phương chủ trì họp, định hướng hội đồng định giá ban hành kết luận định giá khu đất trên tại thời điểm 31/12/2013 là 152,3 tỷ đồng; tại thời điểm 8/9/2014 là 243,7 tỷ đồng; thấp hơn giá trị thị trường.

Công ty Thẩm định giá Thăng Long được thanh toán chi phí định giá là 450 triệu đồng và phải “cắt lại” 130 triệu đồng cho Phương và Nghĩa.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an nhận xét kết luận định giá sai lệch, thấp hơn giá thị trường là do một số cá nhân có vai trò quyết định tại Hội đồng định giá đã câu kết, móc ngoặc với doanh nghiệp thẩm định giá và các cá nhân có liên quan để cố ý thực hiện trái các quy định của pháp luật.

Từ đó, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tài chính, Bộ Xây dựng và UBND TP.HCM có biện pháp chấn chỉnh; thường xuyên kiểm tra, giám sát việc thực hiện nguyên tắc độc lập, khách quan khi phân công hoặc cử người tham gia hội đồng định giá trong tố tụng hình sự để phòng ngừa vi phạm.

Kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tài chính xem xét có biện pháp xử lý đối với Công ty Thẩm định giá Thăng Long.