Mặc dù đã được rà soát, sửa đổi toàn diện năm 2021, chính sách bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới đang tiếp tục được sửa đổi, hoàn thiện để phù hợp với Luật Kinh doanh bảo hiểm mới chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2023...

Các quy định mới dự kiến được ban hành như tiếp tục đơn giản hóa thủ tục bồi thường, giảm phí, thu hẹp việc loại trừ trách nhiệm bảo hiểm, tăng tỉ lệ hỗ trợ nhân đạo… để mang lại thêm nhiều quyền lợi cho người dân.

VÌ SAO CẦN CÓ BẢO HIỂM BẮT BUỘC XE MÁY?

Xuất phát từ lợi ích chung của xã hội cũng như của từng thành viên trong cộng đồng, bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới (bao gồm xe mô tô, xe máy) được quy định đầu tiên tại Anh quốc năm 1930, theo sau tại Đức năm 1919 và hiện nay được triển khai tại hầu hết các nước trên thế giới, được đánh giá là một trong số các giải pháp hữu hiệu hỗ trợ tài chính giúp cho chủ xe và người bị tai nạn khắc phục thiệt hại nhanh chóng ổn định cuộc sống khi không may xảy ra tai nạn giao thông, góp phần bảo đảm an sinh xã hội.

Theo số liệu thống kê, số vụ tai nạn giao thông do mô tô 2 bánh, xe gắn máy, xe máy chiếm tỷ trọng khoảng 70% trong tổng số vụ tai nạn giao thông đường bộ. Hậu quả tai nạn giao thông đã gây thiệt hại không chỉ đối với nạn nhân (về sức khỏe, tính mạng, tài sản) mà còn đối với chủ xe (chi trả bồi thường, thiệt hại về gián đoạn kinh doanh, chi phi pháp lý...), gây ảnh hưởng chung đến toàn xã hội.

Thực tế cho thấy các vụ tai nạn giao thông xảy ra trong nhiều tình huống khác nhau. Người gây tai nạn cũng có thể bị thiệt mạng, hoặc là không có khả năng chi trả để khắc phục những thiệt hại do họ gây ra. Nếu những vấn đề này mà không được giải quyết, người bị nạn không có nguồn tài chính để hỗ trợ kịp thời, thì các vấn đề về công bằng, về an sinh xã hội cũng sẽ bị ảnh hưởng rất nghiêm trọng.

Do đó, bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự đối với chủ xe cơ giới được đặt ra là để bảo vệ quyền lợi của các nạn nhân trong các vụ tai nạn giao thông do xe cơ giới gây ra. Điều này thể hiện rất rõ ý nghĩa nhân đạo của chính sách, đảm bảo nguồn hỗ trợ đủ lớn và kịp thời cho các nạn nhân tai nạn giao thông do xe máy, giúp nhanh chóng khắc phục những tổn thất về người mà không phụ thuộc vào việc người chủ xe máy đó có khả năng chi trả hay không.

NHỮNG BƯỚC TIẾN ĐỂ ĐẾN GẦN HƠN VỚI NGƯỜI DÂN

Nghị định số 03/2021 về bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới được Chính phủ ban hành ngày 15/1/2021 nhằm đẩy nhanh tiến độ giải quyết bồi thường bảo hiểm, tạm ứng bồi thường, tăng mức bồi thường bảo hiểm, đơn giản hóa hồ sơ bồi thường bảo hiểm, tăng mức chi hỗ trợ nhân đạo...

Khi đưa ra đề xuất sửa đổi bảo hiểm bắt buộc xe máy với việc soạn thảo một Nghị định mới quy định về các loại hình bảo hiểm bắt buộc, Bộ Tài chính cho rằng việc tiếp tục rà soát, hoàn thiện quy định về bảo hiểm bắt buộc cũng hoàn toàn cần thiết trong điều kiện thực tiễn thị trường bảo hiểm vận động, phát triển một cách thường xuyên, liên tục, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho bên mua bảo hiểm, người được bảo hiểm, góp phần tăng cường tỷ lệ bao phủ, bảo đảm thực hiện mục đích bảo vệ lợi ích công cộng, môi trường và an toàn xã hội của bảo hiểm bắt buộc. Việc sửa đổi, bổ sung sẽ tập trung vào 4 điểm chính.

Về giảm phí bảo hiểm, dự thảo Nghị định bổ sung quy định tỷ lệ giảm phí 15% đối với các xe có lịch sử bồi thường thấp để tạo chủ động của DNBH và bên mua bảo hiểm trong việc đánh giá rủi ro (trước đây không có quy định về giảm phí).

Liên quan đến hỗ trợ nhân đạo, dự thảo Nghị định đề xuất tăng tỷ lệ hỗ trợ nhân đạo từ 25% lên 30% nhằm tăng cường hơn nữa chi hỗ trợ nhân đạo trong trường hợp tai nạn thuộc loại trừ trách nhiệm bảo hiểm hoặc không thuộc phạm vi bồi thường.

Một điểm thay đổi nổi bật khác là dự thảo Nghị định mong muốn thu hẹp loại trừ trách nhiệm bảo hiểm theo hướng chỉ loại trừ trách nhiệm bảo hiểm trong trường hợp lái xe điều khiển xe cơ giới mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn vượt quá mức trị số bình thường theo hướng dẫn của Bộ Y tế (Theo quy định tại Nghị định số 03/2021, lái xe điều khiển xe cơ giới mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn gây tai nạn sẽ không được bồi thường bảo hiểm).

Đơn giản hóa hồ sơ bồi thường bảo hiểm cũng là mối quan tâm lớn khi dự thảo Nghị định đã kế thừa quy định về hồ sơ bồi thường bảo hiểm tại Nghị định số 03/2021. Theo đó, cắt giảm 2/5 chứng từ, tài liệu chứng minh thiệt hại về sức khỏe, tính mạng; chỉ thu thập tài liệu của cơ quan Công an có thẩm quyền trong trường hợp tử vong, đồng thời quy định rõ thời hạn cơ quan có thẩm quyền phải cung cấp tài liệu cho doanh nghiệp bảo hiểm; bổ sung biên bản giám định xác định nguyên nhân và mức độ tổn thất được thống nhất giữa doanh nghiệp bảo hiểm và chủ xe, người lái xe nhằm đẩy nhanh tốc độ giải quyết bồi thường bảo hiểm.